መጽሓፍ እዝራ 6

TIG24ትግርኛ22 ፍቕድታት

1ሽዑ ንጉስ ዳርዮስ ትእዛዝ ኣመሓላለፈ፣ ኣብታ መዝገብ ኣብ ባቢሎን እተቐመጠላ ቤት ጥቕላላት ድማ ተፈተሹ።

2ኣብ ኣክሜታ፡ ኣብ ኣውራጃ ሜድ ኣብ ዝርከብ ቤተ መንግስቲ ድማ፡ ጥቕላል ተረኽበ፡ ኣብኣ ድማ ከምዚ ተጻሒፉ ዘሎ ዜና መዋእል ነበረ።

3ኣብታ ቀዳመይቲ ዓመት ንጉስ ቂሮስ፡ ንጉስ ቂሮስ ብዛዕባ ቤት ኣምላኽ ኣብ የሩሳሌም ትእዛዝ ሃበ፦ እታ ቤት፡ እታ መስዋእቲ ዚቐርቡላ ቦታ ይህነጽ፡ መሰረታ ድማ ይጸንዕ። ቁመቱ ስሳ እመት፡ ስፍሓቱ ድማ ስሳ እመት፤

4ብሰለስተ መስርዕ ዓበይቲ ኣእማንን መስርዕ ሓድሽ ዕንጨይትን፤ እቲ ወጻኢታት ድማ ካብ ቤት ንጉስ ይኽፈል።

5ነቡካድነጻር ካብታ ኣብ የሩሳሌም ዘላ ቤተ መቕደስ ኣውጺኡ ናብ ባቢሎን ዘምጽኦ ኣቓሑ ወርቅን ብሩርን ቤት ኣምላኽ እውን፡ ነፍሲ ወከፎም ናብ ቦታኦምን ቦታኦምን ናብታ ኣብ የሩሳሌም ዘላ ቤተ መቕደስ ይምለሱ ኣብ ቤት ኣምላኽ ንዓኣቶም።

6ሕጂ እምበኣር፡ ጣትናይ፡ ኣመሓዳሪ ብሸነኽ እቲ ሩባ፡ ሰታርቦስናይን ብጾትካ፡ እቶም ኣብ ስግር እቲ ርባ ዘለዉ ዓፋርዛጋውያንን፡ ካብኡ ርሓቑ።

7ኣሽንኳይዶ ስራሕ እዛ ቤት ኣምላኽ እዚኣ፤ ኣመሓዳሪ ኣይሁድን ሽማግለታት ኣይሁድን ነዛ ቤት ኣምላኽ ኣብ ክንዳኣ ይሰርሑ።

8ብዘይካዚ፡ ንህንጸት እዛ ቤት ኣምላኽ እዚኣ፡ ነቶም ሽማግለታት እዞም ኣይሁድ እዚኣቶም፡ ካብ ንብረት ንጉስ፡ እወ፡ ካብቲ ኣብ ስግር ፈለግ ዚኽፈል ግብሪ፡ ወጻኢታት ብኡንብኡ ነዞም ሰባት እዚኣቶም ኪወሃብ ኣለዎ፡ ዝብል ትእዛዝ እህብ ኣለኹ ፣ ምእንቲ ከይዕንቅፉ።

9ነቲ ዚሓርር መስዋእቲ ኣምላኽ ሰማይ፡ ስርናይ፡ ጨው፡ ወይንን ዘይትን ዘድልዮም፡ ከከም ሽመት እቶም ኣብ የሩሳሌም ዘለዉ ካህናት፡ መዓልቶም ኪኸውን ኣለዎ። ብዘይ ወዓል ሕደር ንዝተዋህበ መዓልቲ፤

10ምእንቲ ጥዑም ጨና ዘለዎ መስዋእቲ ንኣምላኽ ሰማይ ኬቕርቡን ንህይወት ንጉስን ደቁን ምእንቲ ኺጽልዩ።

11ነዚ ቓል እዚ ዚልውጥ ዘበለ ኻብ ቤቱ ዕንጨይቲ ኣፍሪሱ ኺተክል፡ ኣብኡ ኺንጠልጠል እውን ኣዘዝኩ። ነዚ ድማ ቤቱ ጐቦ ይግበር።

12እቲ ስሙ ኣብኣ ዘቐመጠ ኣምላኽ ድማ ነቶም ነዛ ኣብ የሩሳሌም ዘላ ቤት ኣምላኽ ንምልዋጥን ንምጥፋእን ኣብ ኢዶም ዝሃርሙ ነገስታትን ህዝብታትን የጥፍኦም። ኣነ ዳርዮስ ትእዛዝ ኣቕረብኩ፤ ብፍጥነት ይፍጸም።

13ሽዑ፡ ታትናይ፡ ኣመሓዳሪ ብሸነኽ እቲ ርባ፡ ሰታርቦስናይን ብጾቶምን፡ ከምቲ ንጉስ ዳርዮስ ዝለኣኾ፡ ቀልጢፎም ከምኡ ገበሩ።

14ሽማግለታት ኣይሁድ ድማ ሃነጹ፡ ብነብዪ ሃጌ፡ ነብዪን ዘካርያስ ወዲ ዒዶን ድማ ሰሰኑ። ከም ትእዛዝ ኣምላኽ እስራኤልን ከም ትእዛዝ ቂሮስን ዳርዮስን ኣርታሕሻርክስን ንጉስ ፋርስ ድማ ሃነጹን ወድኡን።

15እዛ ቤት እዚኣ ድማ ኣብ ሻድሻይ ዓመት ንግስነት ንጉስ ዳርዮስ ኣብ ወርሒ ኣዳር ኣብ ሳልሰይቲ መዓልቲ ተዛዘመት።

16ደቂ እስራኤልን ካህናትን ሌዋውያንን ካልኦት ደቂ ምሩኻትን ድማ ንውፉይነት እዛ ቤት ኣምላኽ ብሓጐስ ኣኽብሩ።

17ኣብ ምቕዳስ እዛ ቤት ኣምላኽ እዚኣ ድማ ሚእቲ ብዕራይን ክልተ ሚእቲ ድዑልን ኣርባዕተ ሚእቲ ገንሸልን፤ ንብዘሎ እስራኤል መስዋእቲ ሓጢኣት ድማ ከከም ብዝሒ ነገድ እስራኤል ዓሰርተው ክልተ ኣጣል።

18ንኣገልግሎት እቲ ኣብ የሩሳሌም ዘሎ ኣምላኽ ከኣ ነቶም ካህናት ብክፍላቶም፡ ንሌዋውያን ድማ ብክፍላቶም መዘዝዎም። ከምቲ ኣብ መጽሓፍ ሙሴ ተጻሒፉ ዘሎ።

19ደቂ ምሩኻት ድማ ኣብ መበል ዓሰርተው ኣርባዕተ መዓልቲ ናይታ ቀዳመይቲ ወርሒ ፋስጋ የብዕሉ።

20ካህናትን ሌዋውያንን ብሓባር ነጽሑ፡ ኵሎም ንጹሃት ነበሩ፣ ንዅሎም ደቂ እሱራትን ንኣሕዋቶምን ንካህናትን ንርእሶምን ፋስጋ ይቐትሉ ነበሩ።

21እቶም ካብ ስደት እተመልሱ ደቂ እስራኤልን ንእግዚኣብሄር ኣምላኽ እስራኤል ኪደልይዎ ካብ ርስሓት ኣህዛብ እታ ሃገር እተፈልዩ ዅሎም ድማ በሊዖም።

22እግዚኣብሄር ኣሐጐሶምን ኣብ ዕዮ ቤት ኣምላኽ፡ ኣምላኽ እስራኤል ኣእዳዎም ኬደልድሉ ልቢ ንጉስ ኣሶር ስለ ዘምጽኣሎምን፡ ንሸውዓተ መዓልቲ ብሓጐስ በዓለ ቅጫ ኣኽበሩ ።

ትርጓሜ

6:1-12 ኣምላኽ ንቤተ ክርስቲያኑ ዘለዎ ጸጋዊ ዕላማታቱ ንምፍጻም ግዜኡ ምስ በጽሐ፡ ካብኦም ከምዚ ዝበለ ጽቡቕ ኣገልግሎት ዘይተጸበየሎም መሳርዕ ከተንስእ እዩ። ሓሳባትና ናብዚ ፍጻመ እዚ ተመሪሖም ከለዉ፡ ብዘካርያስ ኣቓልቦና ናብ ልዕል ዝበለ፡ መንፈሳዊ ህንጻ ክንምልስ ንምራሕ ኢና። ጐይታና የሱስ ክርስቶስ ሓደ እምኒ ኣብ ልዕሊ ሓደ የንብር ኣሎ፡ ነቲ ዓብዪ ትልሚ ንሕግዞ። ዕንቅፋታት ንዕብየት ናይዚ ቅዱስ ህንጻ የዘግዩ። ግናኸ ተቓውሞ ኣይተስቆርቁረና፡ ምኽንያቱ ብግቡእ ግዜኡ ንብዝሒ ምስጋናኡ ክዛዘም እዩ። ንሱ እምኒ ርእሱ ብእልልታ ከውጽእ እዩ፡ "ጸጋ! ጸጋ!" እናኣወጁ።

ምዕራፍ 6 ቤተ መቕደስ ብኸመይ ብኽብሪ ከም ዝተሰረተ ኣብ ምዕ. 3 ኣንቢብና ኣሎና። እቲ ህንጻ ብኸመይ ብዝተሓርየን ብብዙሕ ሽግርን ከም ዝቐጸለ ድማ ኣብ ምዕ. 4ን 5ን ረኺብና። እቲ ርእሲ እምኒ ግና ብኸመይ ብኽብሪ ብእልልታ ከም ዝወጸ ኣብዚ ምዕራፍ እዚ ንረክብ፤ ንሕና እውን፡ ኣብዚ ዘመን እዚ፡ ብዛዕባኡ ክንብብ ከሎና፡ “ጸጋ፡ ጸጋ፡ ይኹኖ” ኢልና ኽንጭድር ንኽእል ኢና። ኣምላኽ ግና፡ ግብሩ ፍጹም እዩ፤ ብዝተሓርየ እኳ እንተኾነ፡ ብርግጽ ዝፍጸም እዩ። ኣብዚ፡

I. ቂሮስ ንቤተ መቕደስ ንምህናጽ ዘውጸኦ ትእዛዝ ምድግጋሙ (ቁ. 1-5)።

II. ዳርዮስ ነቲ ዕዮ ንምፍጻም ብሓድሽ ትእዛዝ ነቲ ትእዛዝ ምጽንዑ (ቁ. 6-12)።

III. በዚ መሰረት እቲ ዕዮ ምዝዛሙ (ቁ. 13-15)።

IV. እቲ ቤተ መቕደስ ምስ ተሃንጸ ብኽብሪ ምውፋዩ (ቁ. 16-18)፡ ከምኡ እውን ብምብዓል ፋስጋ ምጅማሩ (ከም ዝብሎ) (ቁ. 19-22) ንረክብ። ሕጂ ኸኣ ኣብ ይሁዳን የሩሳሌምን ኩሉ ነገር ብሉጽ፡ ብሉጽ ከም ዝነበረ ኽንብል ንኽእል ኢና።

ቁጥር 1-12 ኣብዚ፡

I. ቂሮስ ንቤተ መቕደስ ንምህናጽ ዘውጸኦ ትእዛዝ ተደጊሙ ኣሎ። ሰማርያውያን ነዚ ዝጠቐስዎ፡ ኣይሁድ ስለ ዝጠቐስዎ እዩ፡ ምናልባት እውን ኣይርከብን እዩ፡ ሽዑ ኸኣ እቲ ምኽንያቶም ክቕበልን ዕዮኦም ክዕገትን እዩ ኢሎም ተስፋ ገይሮም ነይሮም። ኣብ መዝገባት ክድለ ትእዛዝ ተዋሂቡ ነይሩ፤ ምኽንያቱ፡ እቶም ነገዳት ነቲ ሓቀኛ ቅዳሕ ክሕዙሉ ኣይተገደሱን ይመስል፡ እዚ ኸኣ ክሕግዞም ምኸኣለ ነይሩ፡ ግናኸ ናብቲ ዋና ክምልሱ ነይሮም። ኣብ ባቢሎን (ቁ. 1)፡ ቂሮስ ምስ ፈረሞ ኣብኡ ተደልዩ። ግናኸ፡ ኣብኡ ምስ ኣይተረኽበ፡ ዳርዮስ ከምኡ ዝበለ ትእዛዝ ኣይነበረን ኢሉ ንምድምዳም፡ ከምኡ ኸኣ ኣብ ልዕሊ ኣይሁድ ንምፍራድ፡ ነቲ ምኽንያት ኣይገበሮን፤ ግናኸ፡ ንሱ ባዕሉ ከምኡ ዝበለ ትእዛዝ ብርግጽ ከም ዝወጸ ስለ ዝሰምዐ፡ ኣብ ካልእ ቦታታት ዘሎ መዝገባት ክድለ ኣዘዘ፡ ኣብ መወዳእታ ኸኣ ኣብ ኣኽመታ፡ ኣብ ግዝኣት ሜዶን፡ ቁ. 2 ተረኽበ። ምናልባት ገሊኦም ከጥፍእዎ ዘይደፈሩ፡ ግናኸ ንኣይሁድ ብዝነበሮም ሕማቕ ድሌት፡ ነቲ ረብሓኡ ምእንቲ ከይረኽቡ፡ ኣብኡ ሓቢእዎም ነይሮም። ግናኸ፡ መለኮታዊ ኣድህኖት ከምኡ ገይሩ ስለ ዘሰናደወ፡ ናብ ብርሃን ወጸ፤ ኣብዚ ኸኣ ቁ. 3-5 ተሰሪዑ ኣሎ።

1. ንቤተ መቕደስ ንምህናጽ ፍቓድ ኣሎ፡ “ኣብ የሩሳሌም ዘሎ ቤት ኣምላኽ ይስራሕ” (ከምኡ ጌርካ ኸኣ ክንበብ ይከኣል)፡ በዚን በቲን ዝበለ መጠንን በዚን በቲን ዝበለ ንብረትን።

2. ንወጻኢታት ህንጻ ካብቲ ንጉሳዊ ኣታዊ ንምውጻእ ፍቓድ፡ ቁ. 4። ኣብዚ ዝተኣዘዘሎም ከም ዝተቐበሉ ኣይንረክብን፡ ምኽንያቱ ኣብ ቤተ መንግስቲ ዝነበረ ኩነታት ብቕልጡፍ ስለ ዝተለወጠ።

3. ነቡካድነጻር ዝወሰዶም ንብረትን ኣቕሑን ቤተ መቕደስ ንምምላስ ፍቓድ (ቁ. 5)፡ እቶም ካህናት፡ ኣገልገልቲ እግዚአብሔር፡ ኩሎም ናብ ቦታኦም ኣብ ቤት ኣምላኽ ክምልስዎም ዝብል ትእዛዝ እውን ኣሎ።

II. በዳርዮስ ትእዛዝ ምጽናዑ፡ በቲ ትእዛዝ ዝተሰረተን ብመሰረት እኡ ዝቐጸለን።

1. ትእዛዝ ዳርዮስ ብንጹርን ብዕግበት ዝመልአን እዩ።

(1.) ንኣገልገልቱ ንህንጻ ቤተ መቕደስ ዚጻረር ዝኾነ ይኹን ነገር ከይገብሩ ከልከለ። እቲ ኣገላልጻ፡ ንሳቶም ከም ዝዓግትዎ ድሌት ከም ዝነበሮም ከም ዝፈልጥ የርኢ፡ “ካብኡ ርሓቑ” (ቁ. 6)፤ “ነዚ ቤት ኣምላኽ እዚ ኸኣ ስርሑ ሕደግዎ” (ቁ. 7)። ከምኡ ኸኣ ቍጥዓ ጸላኢ ንእግዚአብሔር ንምውዳስ ተጠቕመሉ፡ እቲ ዝተረፈ ኸኣ ገተቦ።

(2.) ነቶም ሃነጽቲ ብገንዘብ ንምሕጋዝ ካብቲ ንጉሳዊ ኣታዊኡ ኣዘዘ፡ [1.] ንህንጻ ንምቕጻል፡ ቁ. 8። በዚ ኸኣ ንኣብነት ቂሮስ፡ ቁ. 4 ተኸተለ። [2.] እቲ ቤተ መቕደስ ምስ ተሃንጸ ኣብኡ ንዝግበር መስዋእቲ ንምድጋፍ፡ ቁ. 9። ንሱ ንዝደለይዎ ኩሉ፡ ንዝሓርር መስዋእትን ንመስዋእቲ እኽልን፡ ከም ዝረኽቡ ኣዘዘ። ኣብ ልዕሊ ኣታዊኡ ዝኸውን ክፍሊት ክኸውን ፍቑድ ነይሩ፡ እዚ ኸኣ ብዘይ ምቁራጽ ኩሉ መዓልቲ ክኽፈል ኣዘዘ፡ ምእንቲ ኸኣ መስዋእትን ጸሎትን ምስኦም ከቕርቡ (ምኽንያቱ እቶም ኣቦታት መስዋእቲ ምስ ኣቕረቡ፡ ስም እግዚአብሔር ጸዊዖም፡ ሳሙኤልን ኤልያስን ካልኦትን ከምኡ ገይሮም) ንህይወት (ማለት ንጥዕናን ብልጽግናን) ንጉስን ደቁን፡ ቁ. 10። ኣብዚ ንሱ ብኸመይ ክብሪ ከም ዝሃበ ንርአ፡ ቀዳማይ፡ ንኣምላኽ እስራኤል፡ ንሱ ሓደ ግዜን እንደገናን ኣምላኽ ሰማይ ይብሎ። ካልኣይ፡ ንኣገልገልቱ፡ ነቶም ኮሚሽነራቱ ንኣገልግሎት ቤተ መቕደስ ብትእዛዝ ካህናት መግብታት ከቕርቡ ብምእዛዝ። እቶም ክገዝእዎም ዝሓሰቡ ሕጂ ኣብዚ ጉዳይ እዚ ብትእዛዞም ክኾኑ ኣለዎም። ካህናት ኣምላኽ ከምዚ ዝበለ ረብሓ ኣብ ህዝባዊ ገንዘብ ክህልዎም ሓድሽ ነገር ነይሩ። ሳልሳይ፡ ንጸሎት፡ ንህይወት ንጉስ ምእንቲ ኺልምኑ። ንሳቶም ጸሎተኛታት ህዝቢ ምዃኖም ይፈልጥ ነይሩ፡ ንዝጸውዕዎ ኩሉ እግዚአብሔር ቀረባኦም ምዃኑ እውን ሰሚዑ ነይሩ። ንጸሎቶም ከም ዝደልዮን ብእኦም ረብሓ ከም ዝረኽብን ይፈልጥ ነይሩ፡ ኣብ ጸሎቶም ድሌት ምእንቲ ክህልዎ ኸኣ ርሕሩሕ ነይሩ። ንህዝቢ ኣምላኽ ኣብ ልዕሊኦም ንዘለዉ ስልጣን ዘለዎም ሰባት፡ ንጽቡቓትን ለዋሃትን ጥራይ ዘይኮነስ፡ ንዕቡያት እውን ክጽልዩ ግቡኦም እዩ፤ ግናኸ፡ ንሓለውቶምን ንገበርቲ ሰናይ ዝገበሩሎምን ብምስጋና ክጽልዩ ብፍላይ ግዱሳት እዮም፤ ንነገስታት ድማ ጸሎቶም ምድላይን ምሕጋዝን ጥበብ እዩ። እቶም ዝዓበዩ ነገስታት ጸሎት እቶም ዝተሓቱ ቅዱሳን ከይንዕቁ፤ ንሳቶም ምሳና ክኾኑ ምድላይ እዩ፡ ንዓና ኸኣ ክጻረሩና ምፍርራሕ እዩ።

(3.) ነቲ ትእዛዙ ብመቕጻዕቲ ኣጽነዖ (ቁ. 11)፡ “ዝኾነ ይኹን ንዕዮን ኣገልግሎትን ቤተ መቕደስ ዚጻረር ወይ ድማ ካብ ንጉሳዊ መንግስቲ ዝተዋህበ ደገፍ ዚኸልእ፡ ብሞት ይቕጻዕ። ዝኾነ ይኹን ነዚ ትእዛዝ እዚ እንተ ለወጦ፡ (ከም ዝብሎ ኣብ ቅድሚ ገዛኡ ይስቀል)፡ ኣብ ሓደ ዕንጸይቲ ቤቱ ይስቀል፡ ከም ርጉም ሰብ ኸኣ ቤቱ መዝበል ይኹን።”

(4.) ኣብ ልዕሊ ኩሎም እቶም ነዚ ቤት እዚ ንምጥፋእ ኢድ ዝገበሩ ነገስታትን ህዝብን መለኮታዊ መርገም ኣውረደ፡ ቁ. 12። ንሱ ባዕሉ ንምክልኻል ቤተ መቕደስ ዘይገበሮ፡ እግዚአብሔር፡ ንበቐል ዝምልከቶ፡ ክገብሮ ደለየ። እዚ ኸኣ ኣብቲ ጉዳይ ቀናእ ምዃኑ የርኢ፤ እዚ ቤተ መቕደስ እዚ ኣብ መወዳእታ ብጽድቂ ኢድ ኣምላኽ ብልክዕ እኳ እንተጠፍአ፡ እቶም ነቲ ጥፍኣት መሳርሒ ዝነበሩ ሮማውያን፡ እቲ ግዝኣቶም ድሕሪኡ ብግልጺ ስለ ዝወረደ፡ ነቲ መርገም እዚ ስምዒቱ ረኺቦም ይኾኑ።

2. ካብዚ ኩሉ እንመሃሮ፡ (1.) ልቢ ነገስታት ኣብ ኢድ ኣምላኽ ምዃኑ፡ ንሱ ኸኣ ናብ ዝደለዮ ይመልሶ፤ ንሳቶም ዝኾኑዎ ንሱ እዩ ዝገብሮም፡ ምኽንያቱ ንሱ ንጉስ ነገስታት እዩ።

ምሉእ ትርጓሜ ኣንብብ ድምጺ፣ ምሉእ ትርጓሜን ብዘይ መስመር ምንባብን

ትርጉማት8 · 5

AMHEVG በዚያ ጊዜም ንጉሡ ዳርዮስ መዛግብት ባሉበት በባቢሎን ቤተ መጻሕፍት እንዲመረመር አዘዘ። አማርኛ ENGNIV King Darius then issued an order, and they searched in the archives stored in the treasury at Babylon. English BCV ሽዑ ንጉስ ዳርዮስ እቶም ኣብ ባቢሎን ቤተ መዛግብቲ ዘለዉ መፃሕፍቲ ንኽምርመሩ ኣዘዘ። ትግርኛ GAZBIB Yommus mana mi'aa warra Baabilon iddoo caaffanni taa'u keessa qorannaan akka godhamuuf Daariyos mootichi in abboome. Afaan Oromoo BCV GIZ ወእምዝ አዘዘ ዳርዮስ ንጉሥ ይክሥቱ መጻሕፍተ ኖብቲሆሙ ዘመዛግብት ዘውስተ ባቢሎን። giz GAZGAZ Yommus mana mi'aa warra Baabilon iddoo caaffanni taa'u keessa qorannaan akka godhamuuf Daariyos mootichi in abboome. Afaan Oromoo BCV aksum ሽዑ ንጉስ ዳርዮስ እቶም ኣብ ባቢሎን ቤተ መዛግብቲ ዘለዉ መፃሕፍቲ ንኽምርመሩ ኣዘዘ። ትግርኛ AMHNIV ከዚያም ንጉሥ ዳርዮስ በባቢሎን ግምጃ ቤት የተቀመጡት መዛግብት እንዲመረመሩ ትእዛዝ ሰጠ። አማርኛ