ኬራም

ኬራም (ሑራም ተባሂሉ'ውን ይፍለጥ) ኣብ ሰሜናዊ እስራኤል ኣብ ገምገም ባሕሪ ሜድትራንያ እትርከብ ዝነበረት ከተማ-ግዝኣት ፊንቄ ዝኾነት ጢሮስ ንጉስ ነበረ። ኣብ ብሉይ ኪዳን ኣብ ዝተፈላለዩ ክፍሊታት ተጠቒሱ ኣሎ፣ ብቐንዱ ድማ ምስ ንጉስ እስራኤል ዳዊትን ንጉስ ሰሎሞንን ብዝነበሮ ምሕዝነት ምኽንያት እዩ። ኣብ ዘመን ንግስና ዳዊት፣ ኬራም ናብ ዳዊት ልኡኻት ለኣኸ እሞ ንቤተ መንግስቱ ንምስራሕ ዕንጨይቲ ስድሮስ፣ ጸራብን ኣእማን ጠራብን ኣቕረበሉ (2ኛ ሳሙ 5:11;1ኛ ዜና 14:1)። እዚ ተግባር እዚ ኣብ መንጎ ጢሮስን እስራኤልን ዝነበረ ምሕዝነታዊ ርክብ ከምኡ'ውን ኬራም ንዝዓበየ ሓይሊ ዳዊትን ኣብቲ ከባቢ ዝነበሮ ጽልዋን ምእማኑ የርኢ። ምሕዝነት ኬራም ምስ እስራኤል ኣብ ዘመን ንግስና ወዲ ዳዊት ሰሎሞን'ውን ቀጺሉ። ንሰሎሞን ብዕንጨይቲ ስድሮስን ሳይፕረስን ከምኡ'ውን ብዝሰልጠኑ ሰብ ሞያ ብምቕራብ ኣብ ምህናጽ ቀዳማይ ቤተ መቕደስ ኣብ ኢየሩሳሌም ዓብዪ ግደ ተጻዊቱ (1 ነገሥት 5፤2ኛ ዜና 2:3-16)። ኣብ ክንዲኡ ድማ ሰሎሞን ንኬራም ብዙሕ ስርናይ፣ ስገም፣ ዘይቲ ዘይትን ወይኒን ሃቦ (1ኛ ነገ 5:11;2ኛ ዜና 2:10)። እቶም ክልተ ነገስታት ኣብ ባሕራዊ ጉዕዞታት'ውን ተሓባቢሮም፤ ኬራም ንዝሰልጠኑ መርከበኛታቱ ብወርቅን ካልኦት ክቡር ነገራትን ሃብታም ናብ ዝኾነት ኦፊር ኣብ ዝግበር ጉዕዞታት ንመርከባት ሰሎሞን ክጽንበሩ ለኣኸ (1Ki.9.27-28; 10.11, 22;2Ch.8.18; 9.10, 21)። ብተወሳኺ ንግድን ፕሮጀክት ምህናጽን፣ ኬራምን ሰሎሞንን ህያባት ተለዋዊጦም ከምኡ'ውን ዲፕሎማሲያዊ ርክባት ኣካይዶም (1ኛ ነገ 9:11-14;2ኛ ዜና 8:2)። ምሕዝነቶምን ምትሕብባሮምን ኣብዚ ዘመን እዚ ንዕብየትን ብልጽግናን ጢሮስን እስራኤልን መሰረት ነበረ።