ዳርዮስ

ዳርዮስ ኣብ መጻሕፍቲ ዕዝራ፣ ሃጌን ዘካርያስን እተጠቕሰ ኮይኑ፣ ድሕሪ ምርኮ ባቢሎን ኣብ የሩሳሌም ቤተ መቕደስ ንምሕዳስ ዓብዪ ግደ ዝነበሮ ንጉስ ፋርስ እዩ። ንሱ መብዛሕትኡ ግዜ ዳርዮስ ዓብዪ ተባሂሉ ዝፍለጥ ዳርዮስ ቀዳማይ ተባሂሉ ይጽዋዕ፣ ካብ 522 ክሳብ 486 ቅድሚ ልደተ ክርስቶስ ንግዝኣት ፋርስ ገዚኡ። ኣብ ፈለማ ዓመታት ግዝኣት ዳርዮስ፣ ብሰንኪ ተቓውሞ እቶም ኣብ ከባቢ ዝነበሩ ህዝብታት ኣብ የሩሳሌም ምህናጽ ቤተ መቕደስ ደው ኢሉ ነበረ (ዕዝ 4:5)። ይኹን እምበር፣ ኣብ ካልኣይ ዓመት ግዝኣት ዳርዮስ፣ ነብያት ሃጌን ዘካርያስን ንኣይሁዳውያን ትንቢት ምዝራብ ጀመሩ፣ ቤተ መቕደስ ምህናጽ ንኽቕጽሉ ድማ ኣተባብዕዎም (ሐጌ 1:1, 15፤ዘካ 1:1, 7)። ሰበ-ስልጣን ፋርስ ኣይሁዳውያን ቤተ መቕደስ ንምህናጽ ስልጣን ከም ዘለዎም ምስ ሓተቱ፣ ነቲ ዓመታት ቅድሚኡ ብቂሮስ እተዋህበ ኣዋጅ ጠቐሱ (ዕዝ 5:5-7)። ሽዑ ዳርዮስ መዛግብቲ ንኽምርመሩ ኣዘዘ፣ ኣዋጅ ቂሮስ ድማ ተረኽበ (ዕዝ 6:1)። ዳርዮስ ነቲ ናይ ቂሮስ ቀዳማይ ትእዛዝ ዘረጋግጽን ንምህናጽ ቤተ መቕደስ ደገፍ ዝህብን ሓድሽ ኣዋጅ ኣውጺኡ (ዕዝ 6:12-14)። ብድጋፍ ዳርዮስ፣ ኣይሁዳውያን ኣብ ሳድሰይቲ ዓመት ግዝኣቱ ምህናጽ ቤተ መቕደስ ኣወድኡ (ዕዝ 6:15)። እዚ ፍጻሜ እዚ ድሕሪ ምርኮ ባቢሎን ኣብ የሩሳሌም ንኣይሁዳዊ ኣምልኾ ንምምላስ ዓብዪ ምዕራፍ ነበረ። ዳርዮስ ኣብዚኦም መጻሕፍቲ ቅዱሳት መጽሓፍቲ ምጥቃሱ፣ ግዝኣት ፋርስ ኣብ ታሪኽ እስራኤል ዘለዎ ግደ ከምኡ’ውን ንህዝቢ ኣምላኽ ዕላማ ኣምላኽ ምፍጻሙ የርኢ።