መዝሙር ዳዊት 145

መዝሙር 145:1-9 እቶም ኣብ ጭንቀትን ፈተናታትን ኮይኖም፣ ብትጉሃት ዝጸልዩ፣ ኣብ ግቡእ እዋኑ፣ ብምስጋና ክመልኡ እዮም፣ እዚ ድማ ናይ ቅዱስ ሓጎስ ሓቀኛ ቛንቋ እዩ። ብፍላይ ድማ፣ ብዛዕባ እቲ ናይ ኣምላኽ ግሩም ናይ ቤዛነት (redemption) ግብሪ ክንዛረብ ይግባእ፣ ንዕቤት ድማ ከነፍልጥ ከለና። እንተኾነ፣ ኣድሕኖት እስራኤል፣ ወይ ቅጽዓት ሓጥኣን፣ ንጽድቂ ኣምላኽ ብንጹር ኣየፍለጡን፣ ከምቲ መስቀል ክርስቶስ ነቲ ብርሃን ዝረኸበ ኣእምሮ ዝገልጾ። ብዛዕባ ጐይታና የሱስ ክርስቶስ ብሓቂ ክበሃል ይኽእል እዩ፣ ቃላቱ ናይ ሰናይነትን ጸጋን (grace) ቃላት እዮም፤ ግብርታቱ ድማ ናይ ሰናይነትን ጸጋን ግብራት እዮም። እሱ ብምሕረት ዝመልአ እዩ፤ በዚ ምኽንያት ድማ ሓጥኣን ንምድሓን ናብ ዓለም መጸ። ኣብ ምድሪ ከሎ፣ ርሕራሔኡ ንኣካላትን ንነፍሳትን ሰባት ኣርኣየ፣ ነቶም ሓደ ብምሕዋይ፣ ነቶም ካልኦት ድማ ብምጥበባብ። ንሱ ዓቢይ ምሕረት ዘለዎ እዩ፣ ርሕሩሕ ሊቀ ካህናት፣ በአኡ ኣቢሉ ኣምላኽ ንሓጥኣን ዝምሕሮም።

መዝሙር 145። እቶም ቅድሚኡ ዝነበሩ ሓሙሽተ መዝሙራት ኩሎም ሓደ ዓይነት፣ ኩሎም ብጸሎት ዝመልኡ ነበሩ። እዚ መዝሙር እዚ ምስቶም ክሳብ መወዳእታ እቲ መጽሓፍ ዝስዕብዎ ሓሙሽተ መዝሙራት ድማ ኩሎም ሓደ ዓይነት፣ ኩሎም ብምስጋና ዝመልኡ እዮም። እዚ መዝሙር እዚ ጥራይ እኳ 'መዝሙር ዳዊት' ተባሂሉ እንተተሰየመ፣ ኩሎም እቶም ቅድሚኡ ዝነበሩ ጸሎታት ከምኡውን እዞም ዝስዕቡ መዝሙራት ናቱ ከም ዝነበሩ ንሓስብ ምኽንያት የብልናን። ክንርእዮ ዝግብኣና ነገር ድማ፥ 1. ድሕሪ ሓሙሽተ መዝሙራት ጸሎት፣ ሽዱሽተ መዝሙራት ምስጋና ይስዕቡ። ምኽንያቱ ብዙሕ ዝጽልዩ ሰባት ንምስጋና ዝኸውን ምኽንያት ኣይስእኑን፣ ብጸሎቶም ዝተሰምዑ ድማ ብምስጋና ክመልኡ ይግባእ። ንሓድራ ዝረኸብናዮ ምሕረት እንገብሮ ምስጋና፣ ንምሕረት ክንጽሊ ከለና ካብ እንገብሮ ልማኖ ክበዝሕ ይግባእ። ዳዊት ኣብ መወዳእታ ናይ ልማኖ መዝሙራቱ ንኣምላኽ ከም ዘመስግን ተስፋ ሂቡ ነይሩ (145:9)፣ ኣብዚ ድማ ተስፋኡ ይፍጽም። 2. መጽሓፍ መዝሙራት ብመዝሙራት ምስጋና፣ ብምሉእ ምስጋና ይዛዘም። ምኽንያቱ ምስጋና ናይ ኩሉ ነገር መደምደምታ እዩ። ኩሎም መዝሙራት ዝምርከሱሉ እዩ። እዚ ድማ ህዝቢ ኣምላኽ ናብ መወዳእታ ህይወቶም ክበጽሑ ከለዉ ብምስጋና ክመልኡ ከም ዝግባእ የረድእ። ብፍላይ ድማ ኣብ መወዳእታ ህይወቶም ናብ ዓለም ዘለኣለማዊ ምስጋና ክሰግሩ ተስፋ ስለ ዝገብሩ፣ ናብ ሰማይ ዝቐረቡ መጠን ድማ ናይ ሰማይ ስራሕ ክለማመዱ ይግባእ። እዚ መዝሙር እዚ ብፊደላት ተሰሪሑ ካብ ዘሎ መዝሙራት ሓደ እዩ (ከም መዝ. 25ን 34ን ወዘተ)፣ ብቐሊሉ ንምዝካርን ኣብ ኣእምሮ ንምሓዝን። ጸሓፍቲ ኣይሁድ ነዚ መዝሙር እዚ ኣብዚ ብሩህ ከዋኽብቲ ከም ዝዓበየ ኮኾብ ገይሮም ብሓቂ የንኣእስዎ። ገሊኦም ድማ ብዛዕባኡ ዘይተለመደ ነገር ይብሉ፣ እዚ ድማ ምስ ገለ ካብቶም ናይ ጳጳሳት ኣምልኾታት ዝመሳሰል እዩ፥ ነዚ መዝሙር እዚ መዓልታዊ ሰለስተ ግዜ ብቐጻሊ ዝዝምር ሰብ ኣብ ዝመጽእ ዓለም ብርግጽ ሕጉስ ክኸውን እዩ። ኣብዚ መዝሙር እዚ፥ I. ዳዊት ንርእሱን ንኻልኦትን ንኣምላኽ ከም ዘመስግኑ የተባብዕ (ቁ. 1, 2, 4–7, 10-12)። II. ንምስጋና ዝኸውን ግቡእ ነገር ይጥቀስ፥ ዓብይነት ኣምላኽ (ቁ. 3)፣ ሕያውነቱ (ቁ. 8, 9)፣ ናይ ክልቲኡ መርትዖታት ኣብ ምምሕዳር መንግስቱ (ቁ. 13)፣ መንግስቲ ምድራዊ ኣገባብ (ቁ. 14–16)፣ መንግስቲ ጸጋ (ቁ. 17–20)፣ ድሕሪኡ ድማ ንኣምላኽ ምምስጋን ከም ዝቕጽል ብውሳነ ይዛዝም (ቁ. 21)። ነዚ መዝሙር እዚ ክንዝምር ከለና ልብና ብኸምዚ ዝኣመሰለ ውሳነ ክመልእ፣ ኣብኡ ድማ ክጸንዕ ይግባእ። መዝሙር ምስጋና ዳዊት።

ቁጽሪ 1-9 እዚ መዝሙር እዚ 'መዝሙር ምስጋና ዳዊት' ተባሂሉ ምጽዋዑ፣ ንሱ ጸሓፊኡ ጥራይ ዘይኮነስ፣ ብፍላይ ድማ ባህ ከም ዝበሎን ብዙሕ ግዜ ከም ዝዘመረሉን የረድእ። ኣብ ዝኸዶ ኩሉ መሓዛኡ ነበረ። ኣብዚ ናይ መዝሙር ቀዳማይ ክፋል፣ ናይ ኣምላኽ ክብሪ ዝመልኦ ባህርያት ይንኣድ፣ ከምኡ ድማ ኣብቲ ናይ መዝሙር ዳሕረዋይ ክፋል፣ መንግስቱን ምምሕዳሩን ይንኣድ። እንተኾነ ግን፥

I. ንኣምላኽ ክብሪ ኣብ ምሃብ መን ክጥቀስ እዩ።

1. ካልኦት ዝገብሩዎ ይግበሩ እምበር፣ እቲ መዝሙራዊ ንርእሱ ንኣምላኽ ኣብ ምምስጋን ብዙሕ ክኸውን እዩ። ንርእሱ ናብዚ ሰናይ ስራሕ የተባብዕ፣ የሰልጥን፣ ልቡ ድማ ኣብኡ ብዙሕ ይዓቢ። ዝገብሮ ዘሎ፣ ብዝያዳን ብዝያዳን ዕግበት እናረኸበ ክገብሮ እዩ። ግዴታኡ ነበረ፤ ባህጉ ነበረ። (1.) ነቲ ስራሕ ባዕሉ ከመይ ገይሩ ከም ዝገልጾ፥ "ኣነ ከዕብየካ እየ፣ ስምካ ድማ ክባርኽ እየ (ቁ. 1)፤ ከምቲ ንርእስኻ ዝገለጽካዮ፣ ብዛዕባኻ ጽቡቕ ክዛረብ እየ፣ በዚ ድማ ብዛዕባኻ ዘለኒ ዓብዪ ሓሳባት ክገልጽን ኣብ ካልኦት ከምኡ ዝኣመሰለ ሓሳባት ንምፍጣር ክጽዕርን እየ።" ንኣምላኽ ብኽብሪ ክንዛረብ ከለና፣ እዚ ብጸጋ ከም ምዕባይ ይትርጎምን ይቕበልን። እንደገና (ቁ. 2)፥ "ክባርከካ እየ፣ ስምካ ድማ ከመስግን እየ"፤ እዚ ምድግጋም እዚ ነቲ ንስራሕ ዘለዎ ፍቕሪ፣ ኣብኡ ንምብዛሕ ዘለዎ ጽኑዕ ውሳነ፣ ከምኡውን ነቲ ዝፍጽሞ ምብዝሑ የረድእ። እንደገና (ቁ. 5)፥ "ብዛዕባ ክብረትካ ክዛረብ እየ"፣ ከምኡውን (ቁ. 6)፥ "ዓብይነትካ ክነግር እየ።" ንኣምላኽ ክብሪ ዝህብ፣ ብኣገልግሎቱ ጥራይ ዘይኮነስ፣ ብዕለታዊ ንግግሩ እውን እዩ። ልቢ ብኣምላኽ ዝመልአ እንተኾይኑ፣ ካብቲ ምልኣት እቲ ኣፍ ብኽብሪ፣ ንምስጋናኡ፣ ኣብ ኩሉ ኣጋጣሚታት ክዛረብ እዩ። ካብ ክብሪ ኣምላኽ ዝበለጸ፣ ዝበዝሐ፣ ዝጥዕም፣ ጠቓሚ፣ ከምኡውን ዘይተነቕፈ ዝኾነ ዝርርብ እንታይ ክንረክብ ንኽእል፧ (2.) ኣብኡ ንምጽናዕ ዘለዎ ውሳነ ከመይ ገይሩ ከም ዝገልጾ፥ [1.] ኣብዚ ስራሕ እዚ ጽኑዕ ክኸውን እዩ፥ "ኩሉ መዓልቲ ክባርከካ እየ።" ንኣምላኽ ምምስጋን ዕለታዊ ስራሕና ክኸውን ኣለዎ። ዝኾነ መዓልቲ፣ ክሳዕ ክንደይ ስራሕ ዝበዝሖ መዓልቲ ይኹን፣ ክሳዕ ክንደይ ሓዘን ዝመልኦ መዓልቲ ይኹን፣ ንኣምላኽ ከየመስገንና ክሓልፍ የብሉን። እቲ ዝበለጸ ኣድላዪ ካብ ዕለታዊ ስራሕና፣ ከምኡውን እቲ ዝበለጸ ባህ ዘብል ካብ ዕለታዊ ምጽንናዕና ክንሓስቦ ይግባእ። ኣምላኽ ኩሉ መዓልቲ ይባርከና፣ ጽቡቕ ይገብረልና፤ ስለዚ ድማ ኩሉ መዓልቲ ንዕኡ ክንባርኽ፣ ብዛዕባኡ ጽቡቕ ክንዛረብ ምኽንያት ኣሎና። [2.] ኣብኡ ክቕጽል እዩ፥ "ንዘለኣለምን ንዘለኣለምን ክባርከካ እየ"፣ ቁ. 1 ከምኡውን እንደገና ቁ. 2። እዚ ድማ፥ ቀዳማይ፣ ነዚ ስራሕ እዚ ክሳብ መወዳእታ ህይወቱ፣ ኣብዚ ዓለም ዘለዎ ዘለኣለም ክቕጽሎ ከም ዝወሰነ የረድእ። ካልኣይ፣ እቶም ዝጸሓፎም መዝሙራት ክሳብ መወዳእታ ዘመን ብቤተ ክርስቲያን ንኣምላኽ ንምምስጋን ክጥቀሙሎም ከም ዝግባእ፣ 2 ዜና 29:30። ሳልሳይ፣ ኣብታ ሓንቲ ዓለም ንዘለኣለም ንኣምላኽ ከም ዘመስግን ተስፋ ገበረ። እቶም ኣብ ምድሪ ምስጋና ዕለታዊ ስራሖም ዝገብሩ፣ ኣብ ሰማይ ዘለኣለማዊ በረኸት ክረኽቡ እዮም።

2. ካልኦት እውን ነዚ ስራሕ እዚ ክቕበልዎ ከም ዝደልዩ ኣይጠራጠርን። (1.) "ሕጂ ክሰማምዑሉ እዮም፤ ምሳይ ክሓብሩ እዮም፥ ዓብይነትካ ክነግር ከለኹ ሰባት ብዛዕባኡ ክዛረቡ እዮም (ቁ. 6)፤ ብብዝሒ ክገልጽዎ እዮም" (ቁ. 7)፣ ወይ ከምቲ ቃሉ ዝብሎ፣ ከፍስስዎ እዮም፤ ካብ ዝበለጸ ስነ-ጥበብ ዝበለጸ፣ ብጸጋ ዝመልአ ቅልጡፍ ኣዘራርባ ንኣምላኽ ከመስግኑ እዮም። ቅንኣት ዳዊት ንብዙሓት ከበሳጭዎም እዩ፣ ከምኡ ድማ ገይሩ እዩ። (2.) "ኣነ ምስ ከድኩ እውን፣ ብዘይ ምቁራጽ ክቕጽልዎ እዮም (ቁ. 4)፥ ሓደ ወለዶ ንስራሕካ ንኻልእ ክነግር እዩ።" እቲ ዝሓልፍ ዘሎ ወለዶ ነቲ ዝመጽእ ዘሎ ክነግሮ እዩ፣ ኣብ ዘመኖም ዝረኣይዎ ከምኡውን ካብ ኣቦታቶም ዝሰምዕዎ ክነግሩ እዮም፤ ንሓያላት ግብርታትካ ብምሉእን ብዝርዝርን ክገልጽዎ እዮም (መዝ. 78:3)፤ እቲ ዝመጽእ ዘሎ ወለዶ ድማ ነቲ ዝሓልፍ ዘሎ ኣብነት ክስዕብ እዩ። ስለዚ ሞት ኣምለኽቲ ኣምላኽ ንኣምልኾኡ ኣይጎድሎን እዩ፣ ምኽንያቱ ሓድሽ ወለዶ ኣብ ቦታኦም ተሲኡ ነቲ ሰናይ ስራሕ፣ ብዝያዳ ይኹን ብውሑድ፣ ክሳብ መወዳእታ ዘመን ክቕጽሎ እዩ፣ ድሕሪኡ ድማ ኣብታ ወለዶታት ዘይተተካኽእላ ዓለም ክግበር እዩ።

II. ንኣምላኽ እንታይ ክብሪ ክንህብ ይግባእ።

1. ናይ ዓብይነቱን ዓበይቲ ግብርታቱን። "እግዚአብሔር ዓብዪ እዩ" ክንብል ይግባእ። ምህላዉ ዘይወሰን፣ ሓይሉ ዘይስዓር፣ ብርሃኑ ዘይጸወር፣ ግርማኡ ዘፍርህ፣ ግዝኣቱ ዘይወሰን፣ ልዑልነቱ ድማ ዘይከሓድ እዩ። ስለዚ ድማ እግዚአብሔር ዓብዪ ምዃኑ ዘይከሓድ እዩ፣ ዓብዪ እንተኾይኑ ድማ፣ ብኹሉ ዘሎና፣ ብዝለዓለ ሓይልና፣ ከምኡውን ብኹሉ ዝምድና ናይ ክብሪ ኣገባብ፣ ብዓብዪ ክንእዶ ይግባእ። ዓብይነቱ ብሓቂ ክርድኣና ኣይክእልን እዩ፣ ምኽንያቱ ዘይድለ እዩ፤ ኣምላኽ ክሳዕ ክንደይ ዓብዪ ምዃኑ መን ክሓስብ ወይ ክገልጽ ይኽእል፧ እንተኾነ ግን፣ ብዝያዳ ክንእዶ ይግባእ። ብምድላይ መወዳእታ ክንረክብ ምስ ዘይንኽእል፣ ኣብ ገምገም ክንቕመጥን ነቲ ዕምቆት ክንኣምንን ይግባእ፣ ሮሜ 11:33። ኣምላኽ ዓብዪ እዩ፣ ምኽንያቱ፥ (1.) ግርማኡ ኣብ ላዕለዋይ ዓለም፣ ኣብ ልዕሊ ሰማያት፣ ክብሩ ኣብኡ ኣንቢሩ ኣሎ። ዓብይነቱ ክንገልጽ ከለና ድማ፣ ብዛዕባ ክብሪ ግርማኡ፣ ብርሃን ክብሪ ግርማኡ (ቁ.