ጋታም

ጋታም ኣብዘፍ 36:11, 16ከምኡ’ውን ኣብ1ኛ ዜና 1:36ከም ሓደ ካብ ደቂ ኤልፋዝን ወዲ ወዲ ኤሳውን ተጠቒሱ ኣሎ። ኤሳው፡ ኤዶም ተባሂሉ’ውን ዝፍለጥ፡ ናይ እስራኤል (ወይ ‘ያዕቆብ’) መላግቦ ሓው ከምኡ’ውን ኣቦ ኤዶማውያን ነበረ (Gen.25.30; 36.1)። ጋታም ኣብ መንጎ መሳፍንቲ ኤዶም ተዘርዚሩ ኣሎ፡ እዚ ድማ ኣብ ውሽጢ ናይ ኤዶማውያን ዓሌታዊ ኣቃውማ ስልጣንን መሪሕነትን ከም ዝነበሮ የርኢ (ዘፍ 36:16)። ኤዶማውያን ወለዶ ኤሳው እዮም፡ ኣብ ደቡብ ባሕሪ ምዉታት ኣብ ከባቢ ሰዒር ሰፊሮም ነበሩ (ዘፍ 36:8-9)። ኣብቲ ከባቢ ዓብዪ ፖለቲካዊን ወተሃደራዊን ሓይሊ ኮኑ፡ መብዛሕትኡ ግዜ ድማ ምስ እስራኤላውያን ይጋጨዉ ነበሩ (ዘኍ 20:14-21;1ኛ ሳሙ 14:47;2ኛ ሳሙ 8:13-14)። ኣብ መዝገባት ወለዶ፡ ምጥቃስ ጋታምን ካልኦት መሳፍንቲ ኤዶምን ኣብ ጥንታዊት ቀረባ ምብራቕ፡ ወለዶ ስድራቤትን ዓሌታዊ ኣቃውማን ክንደይ ኣገዳሲ ከም ዝነበረ የጕልሕ።