መዝሙር ዳዊት 84

84:1-7 ስርዓታት ኣምላኽ ኣብዛ እክይቲ ዓለም ንኣማኒ መጸናንዒ እዮም። ኣብአን ድማ ምህላው ህያው ኣምላኽ የስተማቕር፤ እዚ ኸኣ ካባአን ምፍላዩ ኸም ዚጣዓስ ይገብሮ። ንነፍሱ ድማ ከምቲ ንዑፍ ጎጆ እዮም። እንተኾነ ግና ንሳቶም ብሓቂ መሐለፊ ሓጐስ ሰማይ ጥራይ እዮም፤ ግናኸ ነቲ ናይ ኣምላኽ ስርዓታት ዜሰልኪ እዩ ዚብሉዎ ሰባት ናብቲ ቅዱስ ማሕደር ክኣትዉ ብኸመይ ክምነዩ ይኽእሉ? እቶም ብሓቂ ሕጉሳት እዮም፥ እቶም ብተግባር ሃይማኖት ዚቕጽሉ፥ ብሓይሊ ጸጋ የሱስ ክርስቶስ ዚመላለሱ፥ ካብኡ ድማ ኩሉ ብቕዓትና ዝኾነ። እቶም ንሰማያዊት ከተማ ዚኸዱ ሐጃጅ ብብዙሕ ጐልጐል ንብዓት ከምኡ ድማ ብብዙሕ ጽሙእ በረኻታት ኪሓልፉ ይኽእሉ፤ ግናኸ ጕድጓድ ድሕነት ክኽፈተሎም እዩ፥ መጸናንዒ ድማ ንምድጋፎም ኪስደድ እዩ። እቶም ኣብ ክርስትያናዊ ጉዕዞኦም ብትግሃት ዚቕጽሉ፥ ኣምላኽ ጸጋኦም ብጸጋ ኸም ዚውስኸሎም ኪረኽቡ እዮም። እቶም ኣብ ጸጋ ዚዓብዩ ድማ፥ ብኽብሪ ፍጹማት ኪኾኑ እዮም።

መዝሙር 84 እኳ ደኣ ስም ዳዊት ኣብ ኣርእስቲ እዚ መዝሙር እዚ እንተ ዘይተጠቕሰ፡ ብዙሕ ካብ ግሩም መንፈሱ ስለ ዚትንፍስን ምስቲ ብዕኡ ዝተጻሕፈ መዝሙር 63 ስለ ዚመሳሰልን፡ ንሱ እዩ ጸሓፊኡ ኪኸውን ዝኽእል ኢልና ንሓስብ። ዳዊት ነዚ መዝሙር እዚ ዝጸሓፎ፡ ብዕልወት ኣቤሴሎም ተገዲዱ ንከተማኡ ምስ ሓደገ፡ ካብኣ ምፍላዩ ዝሓዘነሉ፡ ንጉሳዊት ከተማ ስለ ዝነበረት ዘይኮነስ፡ ቅድስቲ ከተማ ስለ ዝነበረት እዩ ተባሂሉ ይግመት። እዚ መዝሙር እዚ ድማ ምስ ኣምላኽን ምስኡ ዘሎ ርክብን ናይ ሓደ ጸጋ ዝመልኦ ነፍሲ ቅዱስ ትንፋስ ስለ ዝሓዘ፡ ንዚብል ሓሳብ መሰኻኽር እዩ። እኳ ደኣ ኣርእስቲ እንተ ዘይብሉ፡ ንመዓልቲ ሰንበት፡ ንመዓልቲ ፍሉያት ኣኼባታትና፡ ከም መዝሙር ወይ መዝሙር ጌርካ ብግቡእ ክርአ ይከኣል። እቲ መዝሙር ደራሲ ኣብዚ ብዓብዪ ምልዓል ንፍቕሩ ይገልጽ፡

I. ንስርዓታት ኣምላኽ፡ ንኣታቶም ዘለዎ ክብሪ (ቁ. 1)፡ ናብኣቶም ዘለዎ ድሌት (ቁ. 2, 3)፡ ነቶም ዝረኸብዎም ሰባት ዘለዎም ሓጎስ ዘለዎ ምእማን (ቁ. 4-7)፡ ከምኡውን ናይ ገዛእ ርእሱ ሓጎስ ኣብ ምጥቃም ስርዓታት ኣምላኽ ምትእምማኑ (ቁ. 10)።

II. ንኣምላኽ ናይ ስርዓታት፡ ናብኡ ዘለዎ ድሌት (ቁ. 8, 9)፡ ኣብኡ ዘለዎ እምነት (ቁ. 11)፡ ከምኡውን ነቶም ኣብኡ ዝውከሉ ሰባት ዘለዎም ሓጎስ ዘለዎ ምእማን (ቁ. 12)። ነዚ መዝሙር እዚ ክንዝምር ከሎና፡ ዳዊት ዝነበሮ ዓይነት ቅዱስ ስምዒታት ናብ ኣምላኽ ክህልወና ይግባእ፡ ሽዑ ምዝማሩ ኣዝዩ ባህታ ዘለዎ ኪኸውን እዩ። ንሓላቒ መዘምራን ብጊቲት። መዝሙር ንደቂ ቆራሕ።

ቁጥር 1-7 እቲ መዝሙር ደራሲ ኣብዚ፡ ብሓይሊ ካብ ህዝባዊ ስርዓታት ኣምላኽ ምግልጋል ስለ ዝተኸልከለ፡ ብዘይምህላወን ካብ ቅድሚ ሕጂ ንላዕሊ ብዝያዳ ብንጹር ብዛዕባ ክብረን ተረዲኡ። ኣስተብህል፡

I. ኣብ ቅዱሳት ስርዓታት ዝረኣዮ ግሩም ጽባቐ (ቁ. 1)፡ ኣቱም መሕደሪታትካ፡ ዎ እግዚኣብሔር ጐይታ ሰራዊት፡ ክንደይ ፍቑራት ኢኹም! ገሊኦም፡ ኣብዚ ንኣምላኽ ጐይታ ሰራዊት (ማለት፡ ብፍሉይ መገዲ ናይ መላእኽቲ፡ ሰማያዊ ሰራዊት) ዝብሎ፡ ምኽንያቱ መላእኽቲ ኣብ መቕደስ ኣምላኽ ስለ ዝነበሩ እዩ ይብሉ። ንሳቶም ንሸኪና ይእከቡ ነበሩ፡ (ገሊኦም ከም ዝሓስብዎ) ብኪሩቤል ድማ ይምልከቱ ነበሩ። ኣምላኽ ጐይታ እዞም ሰራዊት እዚኦም እዩ፡ እቲ ድንኳን ድማ ናቱ እዩ። ብዝያዳ ሓደ (መሕደሪታትካ) ተባሂሉ ተጠቒሱ ኣሎ፡ ምኽንያቱ ህዝቢ ዝእከበሉ ብዙሕ ኣደባባያት ስለ ዝነበረ፡ ከምኡውን እቲ ድንኳን ርእሱ ካብ ቅድስቲ ቦታን ቅድስተ ቅዱሳንን ዝቘመ ነበረ። እዞም ነገራት እዚኦም ክንደይ ፍቑራት እዮም! ኣብ ኣዒንቲ ኩሎም ብሓቂ ዝተቐደሱ ሰባት፡ እቲ መቕደስ ክንደይ ባህ ዘብል እዩ! ጸጋ ዝመልኦም ነፍሳት ኣብ ቅድስናን ኣብ ቅዱስ ዕዮን ግሩም፡ ዘይግለጽ ጽባቐ ይርእዩ። ድንኳን ትሑት መሕደሪ ነበረ፡ ግናኸ ናይ ወጻኢ ዅነታት ዘለዎ ጉድለት ንቅዱሳት ስርዓታት ብዝኾነ ይኹን መገዲ ኣይውሕዶምን እዩ፡ ምኽንያቱ ጽባቐ ቅድስና መንፈሳዊ እዩ፡ ክብረን ድማ ኣብ ውሽጢ እዩ።

II. ናብ ምጥቃም ህዝባዊ ስርዓታት፡ ወይ ድማ ናብ ኣምላኽ ኣብኣቶም ንምምላስ ዝነበሮ ናፍቖታዊ ድሌት፡ ቁ. 2። ምሉእ ድሌት ነበረ፡ ስጋኡ፡ ነፍሱ፡ መንፈሱን ብሓባር ተሰማሚዖም ነበሩ። ንሱ ንገዛእ ርእሱ ዝጻረር ሓሳብ ኣይነበሮን። ብርቱዕ ድሌት ነበረ፡ ከም ድሌት ናይቶም ስሱዓት፡ ወይ ሃብታማት፡ ወይ ስጋውያን ነበረ። ንሱ ይናፍቕ፡ ይደክም፡ ይጭድር ነበረ፡ ናብ ቦታኡ ኣብ ኣደባባያት ኣምላኽ ንምምላስ ብትሪ ይሓትት፡ ንዘይተደልየ ምድንጓይ ድማ ኣይዕገስን ነበረ። ይኹን እምበር፡ ንሱ ዝደለዮ ኣደባባያት እግዚኣብሔር ጥራይ ኣይነበረን፡ የግዳስ ንህያው ኣምላኽ ባዕሉ እዩ ብጸሎት ዝጭድር ነበረ። ኦ፡ ንዕኡ እንተ ዝፈልጦ፡ ምስኡ ድማ እንደገና ርክብ እንተ ዝገብር! 1 ዮሃንስ 1:3። ኣብ ስርዓታት ምስ ኣምላኽ እንተ ዘይተራኺብና፡ ስርዓታት ባዶ ነገራት እዮም።

III. ናይቶም ኣብ ጥቓ መሰውኢታት ኣምላኽ ዕፍሮ ዝሰርሑ ንኣሽቱ ኣዕዋፍ ሓጎስ ምቕናኡ፡ ቁ. 3። እዚ ንመሰውኢታት ኣምላኽ ዘለዎ ፍቕሪ ብግሩም መገዲ ዝገልጽ ሓሳብ እዩ፡ ድንቢት ቤት ረኸበት፡ ጭሩ ድማ ንርእሳ ዕፍሮ ሰርሐት። እዘን ንኣሽቱ ኣዕዋፍ፡ ብተፈጥሮኣዊ ባህርይን መምርሕን፡ ንርእሰን ኣብ ኣባይቲ መሕደሪ ይገብራ፡ ከምቲ ካልኦት ኣዕዋፍ ኣብ ኣግራብ ዝገብራ፡ ንዕረፍተን ከምኡውን ጫጩታታተን ንምውላድ። ዳዊት ኣብቲ ኣብ ከባቢ ኣደባባያት ቤት ኣምላኽ ዝነበረ ህንጻታት ከምዚ ዝበላ ኣዕዋፍ ከም ዝነበራ ይግምት፡ ምስአን ድማ ኪኸውን ይምነ። ኣብ ርሑቕ ካብ መሰውኢታት ኣምላኽ ኣብ ቤተ መንግስቲ ካብ ምንባርሲ፡ ኣብ ጥቓ መሰውኢታት ኣምላኽ ኣብ ዕፍሮ ኣዕዋፍ ምንባር ይመርጽ። ንሱ ሓድሓደ ግዜ ንኣኽናፍ ርግቢት ይምነ ነበረ፡ ብእኣ ናብ በረኻ ንምብራር (መዝሙር 55:6)፡ ኣብዚ ድማ ንኣኽናፍ ድንቢት፡ ብዘይ ምርኣይ ናብ ኣደባባያት ኣምላኽ ንምብራር። እኳ ደኣ ከም ድንቢት በይኑ ኣብ ልዕሊ ገዛ ምጥማት ናይ ሓዘን ዝመልኦ ዅነታትን መንፈስን መግለጺ እንተኾነ (መዝሙር 102:7)፡ ዳዊት ግና ኣብ ጥቓ መሰውኢታት ኣምላኽ እንተ ዝኸውን፡ ነዚ ዕድሉ ብሓጎስ ምተቐበሎ። ብብዝሒ ሓጢኣት ካብ ምግልጋልሲ፡ ብበይኑ ንኣምላኽ ምግልጋል ይሓይሽ። እቲ ንድንቢት ዝውክል ቃል ንዝኾነት ንእሽቶ ዑፍ የመልክት፡ (ሓሳብ እንተ ኣቕረብኩ) ምናልባት ኣብ ግዜ ዳዊት፡ ሙዚቃ ናብ ቅዱስ ኣገልግሎት፡ ድምጻዊትን መሳርዕትን፡ ብብዝሒ ምስ ኣተወት፡ ንምሉእ ስምምዕነት ኣብ ቊርጺ ዝተኣስራ ኣዕዋፍ መዝሙር ኣብ ከባቢ ኣደባባያት ድንኳን ይነበራ (ምኽንያቱ ምዝማር ኣዕዋፍ ንኽብሪ ኣምላኽ ከም ዝተጠቕሰ ንረክብ፡ መዝሙር 104:12)፡ ዳዊት ድማ ንሓጎስ እዘን ኣዕዋፍ እዚአን ይቕናእ ነበረ፡ ቦታኡ ድማ ምስአን ብሓጎስ ምለወጠ። ኣስተብህል፡ ዳዊት ንሓጎስ እተን ኣብ ልዕሊ መሰውኢታት ዝበረራን ንኣደባባያት ኣምላኽ ንሓጺር ግዜ ዝረኣያን ኣዕዋፍ ዘይኮነስ፡ ነተን ኣብኡ ንርእሰን ዕፍሮ ዝነበረን ኣዕዋፍ እዩ ዝቕናእ ነበረ። ዳዊት ኣብ ቤት ኣምላኽ ከም ሓላፊ ሰብ፡ ንሓንቲ ለይቲ ንምጽናሕ ዝመጸ፡ ምቕማጥ ጥራይ ኣይሓስብን እዩ፡ የግዳስ እዚ ዕረፍቱ፡ ቤቱ ይኹን፡ ኣብዚ ኪነብር እዩ። እዘን ኣዕዋፍ እዚአን ኣብኡ ንርእሰን ዕፍሮ ጥራይ ዘይኮነስ፡ ኣብኡ ጫጩታታተን ከም ዝወልዳ ድማ ይገልጽ፡ ምኽንያቱ እቶም ኣብ ኣደባባያት ኣምላኽ ቦታ ዘለዎም፡ ደቆምውን ኣብ ቤት ኣምላኽን ኣብ ውሽጢ ኣስዋሩን ቦታን ስምን ክህልዎም ይምነዩ፡ ደቆም ኣብ ጥቓ ድንኳናት ጓሶት ክምግቡ። ገሊኦም ነዚ ቁጽሪ እዚ ካልእ ትርጉም ይህብዎ፡ "ጐይታ፡ ብምምሕዳርካ ንኣዕዋፍ ዕፍሮታትን መዕረፊ ቦታታትን፡ ምስ ባህርየን ዝሰማማዕ፡ ኣዳልየን ኣሎኻ፡ ናብአን ድማ ብናጽነት ይኸዳ። ግናኸ መሰውኢኻ፡ እቲ ዕፍሮይ፡ መዕረፊ ቦታይ፡ ከምቲ ዝኾነት ዝጠፍአት ዑፍ ንዕፍሮኣ ዝደለየቶ፡ ኣነ ክረኽቦ ኣይክእልን እየ። ጐይታ፡ ንኣዕዋፍካ ካብ ንደቅኻ ዝሓሸዶ ክትህብ ኢኻ? ከምቲ ካብ ዕፍሮኣ ዝጠፍአት ዑፍ፡ ኣነ ድማ ካብ ቦታ መሰውኢታት ኣምላኽ ምስ ጠፋእኩ፡ ንሱ ቦታይ እዩ (ምሳሌ 27:8)፡ ናብ ቦታይ ክሳዕ ዝምለስ ኣይዕረፍን እየ።" ማስታወሻ፡ ነፍሳቶም ኣብ ኣምላኽ ዕረፍቲ ዘለዎም፡ ኣብ ጥቓ ስርዓታቱ ምጥባቕ ክምነዩ ግድን እዩ። ክልተ መሰውኢታት ነበራ፡ ሓደ ንመስዋእቲ፡ እቲ ሓደ ድማ ንዕጣን፡ ዳዊት ድማ ኣብ ድሌቱ ንቦታ ኣብ ኣደባባያት ኣምላኽ፡ ንኽልቲኡ ይጥምት ነበረ፡ ከምኡውን ንሕና ድማ ኣብ ኩሉ ኣገልግሎትና ንኣምላኽ፡ ንዕግበትን ንምልጃ ክርስቶስን ክንጥምት ኣሎና። ኣብ መወዳእታ ድማ፡ ኣብዚ ኣድራሻ እዚ ንኣምላኽ ከመይ ከም ዝጥምት ኣስተብህል፡ ንስኻ ጐይታ ሰራዊት፡ ንጉሰይን ኣምላኸይን ኢኻ። ሓደ ድኻ ዝተጨነቐ ተገዛኢ ካበይ እዩ ዕቝባ ዝደሊ፡ ካብ ንጉሱ እንተ ዘይኮይኑ? ህዝቢ ድማ ናብ ኣምላኾም ክደልዩ ኣይግባእንዶ? ንጉሰይ፡ ኣምላኸይ፡ ጐይታ ሰራዊት እዩ፡ ብእኡን ብመሰውኢታቱን ክነብርን ክመውትን።

IV. ናይቶም ኣገልገልትን ህዝብን ኣብ መሰውኢታት ኣምላኽ ናይ ምእካብ ናጽነት ዝነበሮም ሓጎስ ምእማኑ፡ "ብፁዓት እዮም። ኦ፡ መዓስ እዩ ናብ ምጥቃም እቲ ሓጎስ እቲ ዝምለስ?"

1. ብፁዓት እዮም እቶም ኣገልገልቲ፡ ካህናትን ሌዋውያንን፡ ኣብ ከባቢ ድንኳን ዝነብሩን ብተራኦም ኣብ ኣገልግሎቱ ዝዋፈሩን (ቁ. 4)፡ ኣብ ቤትካ ዚነብሩ ብፁዓት እዮም፡ ኣብኡ ዝነብሩን ዕዮኦም ኣብኡ ዝኾነን። ንሱ ንኣታቶም ከምቶም ብቐጻሊ ኣገልግሎት ዝተኣስሩን ንዘለኣለማዊ ቅንዕና ዝተገደዱን ጌሩ ካብ ምምሓርሲ፡ ካብቶም ኣብ ዓለም ዘለዉ ዓበይቲ ነገስታት ንላዕሊ ምቕንኣሎም ይመርጽ። ንስሱዓት ዝባርኹ ኣለዉ፡ ንሱ ግና ንሃይማኖታውያን ይባርኽ። ኣብ ቤትካ ዚነብሩ ብፁዓት እዮም (ጽቡቕ ደሞዝ ስለ ዘለዎም፡ ካብ ኩሉ መስዋእቲ ንርእሶም ክፍሊ ስለ ዘለዎም፡ እዚ ድማ ጽቡቕ መኣዲ ንምሓዝ የኽእሎም ማለት ኣይኮነን፡ የግዳስ ጽቡቕ ዕዮ ስለ ዘለዎም እዩ)፡ ንዘለኣለም ኬመስግኑኻ እዮም። ኣብ ምድሪ ሰማይ እንተ ኣሎ፡ ንኣምላኽ ኣብ ምምስጋን እዩ፡ ብቐጻሊ ኣብ ምምስጋኑ። ነዚ ናብ ላዕለዋይ ቤቱ ኣተግብሮ፡ ኣብኡ ዝነብሩ ብፁዓት እዮም፡ መላእኽትን ዝኸበሩ ቅዱሳንን፡ ምኽንያቱ መዓልትን ለይትን ንኣምላኽ ካብ ምምስጋን ኣየዕርፉን። ስለዚ፡ ነቲ ዘለኣለማዊ ሓጎስ ክነሕልፈሉ ተስፋ እንገብሮ ቅዱስ ዕዮ፡ ክንዲ ዝከኣለና ግዜና ነሕልፈሉ።

2. ብፁዓት እዮም እቶም ህዝቢ፡ ነበርቲ እታ ሃገር፡ እቶም ከም ካህናት ብቐጻሊ ኣብ ቤት ኣምላኽ ዘይነብሩ እኳ እንተኾኑ፡ ኣብቲ ንፍሉያት በዓላት ዝተወሰነ ግዜ ናብኡ ናይ ምእታው ናጽነት ዘለዎም፡ እቶም ሰለስተ ዓበይቲ በዓላት፡ ኣብኣቶም ኩሎም ተባዕትዮ ክእከቡ ግዴታ ነበሮም፡ ዘዳግም 16:16። ዳዊት ነዚ ከም ጾርን ከም ዝተገብረሎም ጸገምን ካብ ምቑጻርሲ፡ ነቶም ከምዚ ጌሮም ክእከቡ ዝኽእሉ ሰባት ሓጎሶም ይቕናእ ነበረ፡ ቁ. 5-7።