2ይ ሳሙኤል 21

21:1-9 ኩሉ መከራ ካብ ሓጢኣት ዝብገስ እዩ፣ ንስሓን ትሕትናን ኣብ ቅድሚ ኣምላኽ ከኣ ከስዕበልና ይግባእ። ገሊኡ ሽግር ግና ብፍላይ ሓጢኣት ንኽዝከር ከም እተላእከ የርኢ። ፍርድታት ኣምላኽ ብብዝሒ ንጥንቲ ይምለስ፣ እዚ ኸኣ ትእዛዙ ኣብ ትሕቲ ዘሎናሉ እዋን ንሕና እውን ንጥንቲ ንኽንምለስ የገድደና። ህዝቢ ስለ ሓጢኣት ንጉሶም ክሳቐዩ ምኽንያት ኣይኮነናን ክንቃወም፤ ምናልባት ንሳቶም እውን ሓጊዞምዎ እዮም። ከምኡ እውን እዚ ወለዶ እዚ ስለ ሓጢኣት ናይ ዝሓለፈ ወለዶ ክሳቐይ ምኽንያት ኣይኮነናን። ኣምላኽ ብብዝሒ ሓጢኣት ኣቦታት ኣብ ልዕሊ ደቆም ይበጽሕ፣ ንሱ ድማ ብዛዕባ ዝኾነ ይኹን ጉዳይ ሕሳብ ኣይህብን። ግዜ ነቲ ናይ ሓጢኣት በደል ኣየጥፍኦን እዩ፤ ከምኡ እውን ኣብ ምድዋሉ ናይ ፍርድታት ተስፋ ንምምላጥ ክንሃንጽ ኣይንኽእልን ኢና። ኣብዚ ጉዳይ እዚ ኩሉ ምኽንያታት ኣመሓድርናኡ ኣምላኽ ክንርዳእ እንተ ዘይከኣልና እኳ፣ ኣምላኽ በቲ ምኽንያታት ክነግረና መሰል የብልናን ክንሓትት። ቅኑዕ ክኸውን ኣለዎ፣ ምኽንያቱ ፍቓድ ኣምላኽ እዩ እሞ፣ ኣብ መወዳእታ እውን ከምኡ ኮይኑ ክረጋገጽ እዩ። ገንዘብ ንደም መተካእታ ኣይኮነን። ወለዶ ሳኦል ንእግሪ ስዓቡ ይመስል፣ ምኽንያቱ ደማዊ ቤት ተባሂሉ ይጽዋዕ እዩ። መንፈስ ናይቲ ስድራ ቤት እዩ ነይሩ፣ ስለዚ ኸኣ ንሓጢኣቱ ከምኡ እውን ንሓጢኣቶም ብቕንዕና ይሕሰበሎም። ገዓብኤናውያን ካብ ድርብ ፍቕሪ ንሳኦል ወይ ንስድራቤቱ ኢሎም ኣይሓተቱን። ንዝኾነ ይኹን ሕነ ንምፍጻም ኣይነበረን፣ ግናኸ ንህዝባዊ ጥቕሚ እዩ ነይሩ። ኣብ መጀመርታ ግዜ ኣውድዓ ተቐትሉ፤ ከምኡ ኸኣ ንቍጥዓ ናይ ኩሉ ዝኽእል ኣምላኽ ንምእላይ፣ ንሱ ድማ ንሓያሎ ዓመታት ምሕረት ኣውድዓ ዝኸልከለ፣ ከምኡ እውን ኣብዚ ናይ ሕጂ ኣውድዓ ሞገሱ ንምርካብ መስዋእቲ ኮይኖም። ፍትሒ ኣብ ልዕሊ ሓጢኣትና እንተ ዘይገበርና፣ ምሕረት ካብ ኣምላኽ ክንጽበ ከንቱ እዩ። ንህዝባዊ ሰላም ዝኸውን ቅትለት ጨካን ተባሂሉ ክሕሰብ የብሉን።

ምዕራፍ 21 እዚ ምዕራፍ እዚ ዝሓዘን ፍጻሜታት ዝኾነሉ እዋን ዘይተረጋገጸ እዩ። እዚኦም ከምቲ ኣብዚ ተነቢሮም ዘለዉ፡ ድሕሪ ዕልወት ኣቤሴሎምን ሸባን፡ ከምኡ’ውን ናብ መወዳእታ ግዝኣት ዳዊት ዝኾኑ ይመስለኒ። እቶም ኣብዚ ተጠቒሶም ዘለዉ ውግኣት ምስ ፍልስጥኤማውያን፡ ፍልስጥኤማውያን ድሕሪ ምግዛኦም ነዊሕ ጸኒሖም ዝኾኑ ምዃኖም፡ 1 ዜና 18:1 ምስ 20:4 ብምውድዳር ይረጋገጽ። ምቑጻር ህዝቢ፡ ቅድሚ ምትካል ቦታ ቤተ መቕደስ (ከምቲ ኣብ 1 ዜና 22:1 ዝረአ) ነይሩ፡ እዚ ድማ ናብ መወዳእታ ህይወት ዳዊት እዩ ነይሩ። ከምኡ’ውን፡ ህዝቢ ድሕሪ እቲ ንጊብዖናውያን ዝመጸ ሰለስተ ዓመት ጥሜት ዝተቖጽሩ ይመስል፡ ከመይሲ እቲ ከም “ሰለስተ” ዓመት ጥሜት ተባሂሉ ዝተዛረበ (1 ዜና 21:12)፡ “ሸውዓተ” ዓመት (2 ሳሙኤል 24:12, 13) ተባሂሉ ተጸዊዑ ኣሎ፡ ማለት እቶም ሰለስተ ዓመታት ምስቲ ናይ ሽዑ ዓመት ተደሚሮም ሰለስተ ተወሲኾምዎ። ኣብዚ፡ I. ጊብዖናውያን ምፍዳዮም፡ 1. ብጥሜት ኣብ ምድሪ (ቁ. 1)። 2. ሸውዓተ ካብ ዘርኢ ሳኦል ብምቕታል (ቁ. 2-9)፡ ይኹን እምበር፡ ንስጋኦም ከምኡ’ውን ንኣዕጽምቲ ሳኦል ምጥንቃቕ ተገይሩ (ቁ. 10-14)። II. እቶም ፍልስጥኤማውያን ገዘፍቲ ኣብ ዝተፈላለዩ ውግኣት ምቕታሎም (ቁ. 15-22) ንረክብ።

ቁጥር 1-9 ኣብዚ I. ሳኦል ነዊሕ ቅድሚ ሕጂ ንጊብዖናውያን ዝገበሮ በደል ተነጊሩና ኣሎ። እዚ ድማ ኣብ ታሪኽ ግዝኣቱ ዝኾነ ጸብጻብ ኣይነበረናን፡ ኣብዚ’ውን እንተዘይኮይኑ ኣይምሰማዕናዮን ነይርና፡ ሕጂ ግን ንምፍዳይ መጺኡ። እቶም ጊብዖናውያን ካብቶም ዝተረፉ ኣሞራውያን (ቁ. 2) ነበሩ፡ እቶም ብተንኮል ምስ እስራኤል ሰላም ዝገበሩ፡ ንደሓንነቶም ድማ ብኢድ ኢያሱ ህዝባዊ መብጽዓ ዝተዋህቦም ነበሩ። እቲ ዛንታ ኣብ ኢያሱ 9 ንረኽቦ፡ ኣብኡ ድማ (ቁ. 23) ህይወቶም ክሕሎ፡ ግናኸ ካብ ምድሮምን ናጽነቶምን ክግፈፉ፡ ንሳቶምን ዘርኦምን ድማ ንእስራኤል ባሮኽ ክኾኑ ተሰማሚዖም ነበሩ። ንሳቶም ካብቲ ኪዳኖም፡ ወይ ኣገልግሎቶም ብምኽሓድ ወይ ምድሮምን ናጽነቶምን ንምምላስ ብምፍታን፡ ዝጥሕሱ ኣይመስልን። እዚ’ውን ኣይተባህለን። ሳኦል ግን፡ ንኽብሪ እስራኤል ብዝነበሮ ቅንኣት፡ ኣብ ማእከሎም ካብቶም ደቂ ዓዲ ከምዘለዉ ከይበሃል፡ ንሳቶም ንምጥፋእ ሓሲቡ፡ በዚ ድማ ብዙሓት ካብኦም ቀተለ። በዚ ድማ ካብቶም ቅድሚኡ ዝነበሩ ፈራዶ ዝበለጸ ጥበበኛ፡ ከምኡ’ውን ንህዝባዊ ረብሓ ዝያዳ ቅንኣት ዘለዎ ኮይኑ ክረአ ፈተነ። ምናልባት’ውን ንጉሳዊ ስልጣኑን ከም ንጉስ ዝወሰዶ ስልጣንን፡ ነቶም ቅድሚኡ ዝነበሩ መንግስታዊ ተግባራት ንምስራዝን ነቶም ዝኸበዱ ቃል ኪዳናት ንምፍራስን ከም ኣብነት ሓሲብዎ ይኸውን። ምናልባት፡ ነዚ ንጊብዖናውያን ዝገበሮ ጭካኔ፡ ነቲ ንኣማሌቃውያን ዝገበሮ ምሕረት ንምፍዳይ ሓሲብዎ ይኸውን። ገሊኦም፡ ንሱ ንጊብዖናውያን ምስቶም ጠንቋሎታት (1 ሳሙኤል 28:3) ኣብ ዝሰጎጎሉ እዋን ከጥፍኦም ፈቲኑ ይኸውን ይብሉ። ወይ ምናልባት ብዙሓት ካብኦም ኣዝዮም እሙናት ነበሩ፡ ንሱ ድማ ነቶም ሓለውቶም ዝኾኑ ካህናት ምስ ቀተለ፡ ንሳቶም ከጥፍኦም ፈቲኑ ይኸውን። እቲ ንእዚ ኣዝዩ ሓጢኣተኛ ዝገበሮ ሓጢኣት፡ ንሱ ንጹህ ደም ምፍሳሱ ጥራይ ዘይኮነስ፡ በዚ ድማ እቲ ህዝቢ ንምክልኻሎም ዝተኣስረሉ ቃል ኪዳን ምጥሓሱ እዩ። እንታይ ከም ዘዕነወ ቤት ሳኦል ርአ፡ ንሱ ደማዊ ቤት ነበረ።

II. ንህዝቢ እስራኤል ድሕሪ ነዊሕ እዋን፡ በዚ ሓጢኣት ሳኦል እዚ ብኸቢድ ጥሜት ተቐጺዖም ንረኽቦም። ኣስተብህል፡

1. ኣብ ምድሪ እስራኤል እኳ፡ ኣብታ ፍርያም ምድሪ፡ ከምኡ’ውን ኣብ ግዝኣት ዳዊት፡ ኣብቲ ክብሪ ዝመልኦ ግዝኣት፡ ጥሜት ነበረ። እዚ ድማ ኣዝዩ ከቢድ ኣይነበረን (ከምኡ እንተዝኸውን፡ ቅድሚ ሕጂ ምተስተብሃለሉን ምኽንያቱ ምተሓተተሉን ነይሩ)፡ ግናኸ ንሰለስተ ዓመታት ዝቕጽል ዓቢ ድርቂን ምብቃዕ ምግቢ ምሕጻርን ነበረ። እኽሊ ሓደ ዓመት እንተዘይበቒሉ፡ ብሓፈሻ እቲ ዝቕጽል ዓመት ነቲ ጉድለት ይካሕሶ። እንተኾነ ግን፡ ንሰለስተ ዓመታት ብተኸታታሊ እንተዘይበቒሉ፡ ከቢድ ፍርዲ ክኸውን እዩ። እቲ ጥበበኛ ሰብ ድማ በዚ፡ ንሃገር፡ ነቲ ምብዛሕ ምግቢ ብዘይግባእ ምጥቃም ንኽትነስሕ፡ ድምጺ ኣምላኽ ክጽውዕ ይሰምዕ።

2. ዳዊት ብዛዕባ እዚ ንኣምላኽ ሓተተ። ንሱ ባዕሉ ነብዪ እኳ እንተነበረ፡ ንሱ ግን ንትንቢት ክሓትት፡ ከምኡ’ውን ፍቓድ ኣምላኽ ብዝተሰርዐሉ መገዲ ክፈልጥ ነበሮ። ኣስተብህል፡ ኣብ ትሕቲ ፍርዲ ኣምላኽ ክንከውን ከለና፡ ናብቲ ምኽንያት እቲ ክርክር ክንሓትት ይግባእ። ጐይታይ፡ ስለምንታይ ከም እትብድለኒ ኣርእየኒ። ዳዊት ቅድሚ ሕጂ፡ ክሳብ ሳልሳይ ዓመት፡ ንትንቢት ዘይሓተተሉ ዘገርም እዩ። ምናልባት ግን፡ ክሳብ ሽዑ፡ ንሱ ንእኡ ንሓደ ፍሉይ ሓጢኣት ዝመጸ ፍሉይ ፍርዲ ከምዘይኮነ ኣይሓሰቦን ነይሩ። ጽቡቕ ሰባት እኳ እንተኾኑ፡ ግዴታኦም ኣብ ምፍጻም ብዙሕ ግዜ ይሕለፉን ይዘናጉዑን። ብዘይምፍላጥን ብጌጋን ንቕጽል፡ ምኽንያቱ ንምሕታት ስለ እንደናጉይ።

3. ኣምላኽ ንሕቶታት ዳዊት ቀስ ኢሉ እኳ እንተሓተተ፡ ብምልስኡ ድሉው ነበረ፡ “እዚ ንሳኦል እዩ።” ኣስተብህል፡ ፍርዲ ኣምላኽ ብዙሕ ግዜ ናብ ዝሓለፈ ይምልከት፡ እዚ ድማ ኣብ ትሕቲ ተግሳጹ ክንከውን ከለና ከምኡ ክንገብር የገድደና። ህዝቢ ብሓጢኣት ንጉሶም ምቕጻዖም (ምናልባት ንሳቶም’ውን ተሓባበርቲ ነበሩ)፡ ከምኡ’ውን እዚ ወለዶ እዚ ብሓጢኣት ናይ ዝሓለፈ ወለዶ ምቕጻዑ፡ ንምቅዋም ኣይግባእን። ኣምላኽ ብዙሕ ግዜ ንሓጢኣት ኣቦታት ኣብ ልዕሊ ደቆም ይበጽሕ፡ ፍርዱ ድማ ዓሚቕ ምስጢር እዩ። ንሱ ብዛዕባ ዝኾነ ይኹን ጉዳያቱ ጸብጻብ ኣይህብን። ግዜ ንበደል ሓጢኣት ኣየጥፍኦን። ከምኡ’ውን ኣብ ምድንጓይ ፍርዲ ተስፋ ምሕረት ክንሃንጽ ኣይንኽእልን። ንሕቶታት ኣምላኽ ዝቐርብ ዝኾነ ሕጊ ገደብ የለን። Nullum tempus occurrit Deo—ኣምላኽ ከም ዝደለየ ክቐጽዕ ይኽእል እዩ።

III. ንቑጥዓ ኣምላኽ ካብ ምድሪ ንምምላስ፡ ኣብ ቤት ሳኦል ዝተወስደ ፍዳ ንረክብ፡ እታ ምድሪ ድማ በቲ ሓጢኣቱ ትቕጻዕ ነበረት።

1. ዳዊት፡ ምናልባት ብመለኮታዊ መሪሕነት፡ ነቲ ንጊብዖናውያን ዝተገብረ በደል እንታይ ካሕሳ ክወሃቦም ከም ዘለዎ ንምውሳን ናብኦም ባዕሎም ኣመሓለፎ (ቁ. 3)። ንሳቶም ንብዙሕ ዓመታት ዓሚቖም ጸኒሖም ነበሩ፡ ንዳዊት ኣይሓተቱን፡ ንመንግስቲ’ውን ብጥርዓናቶም ወይ ብሕቶታቶም ዝኾነ ምብታኽ ኣየምጽኡን። ሕጂ ድማ፡ ኣብ መወዳእታ፡ ኣምላኽ ንሳቶም ይዛረብ (ኣይሰማዕኩን፡ ንስኻ ግን ክትሰምዕ ኢኻ፡ መዝሙር 38:14, 15)። ንሳቶም ድማ ብትዕግስቶም በዚ ክብሪ እዚ ተካሒሶም፡ ኣብ ጉዳዮም ባዕሎም ፈራዶ ኮይኖም፡ ንሕቶታቶም ዝጽሕፉሉ ባዶ ወረቐት ተዋሂብዎም፡ “ዝበልኩምዎ ክገብር እየ” (ቁ. 4)፡ ምእንቲ ሓጢኣት ክካሓስ፡ ከምኡ’ውን ንውርሻ እግዚኣብሔር ክትባርኹ (ቁ. 3)። ንዝኾነ ይኹን ስድራ ወይ ህዝቢ፡ ጸሎት ናይ ዝተጨቆኑ ንጹሃት ኣብ ልዕሊኦም ምህላዉ ዘሕዝን እዩ። ስለዚ፡ ንበረኸት ናይቶም ክጠፍኡ ዝቐረቡ ንምምላስ፡ ዋጋ ናይ ቅኑዕ ምምላስ ጽቡቕ ዝተዋህበ እዩ (እዮብ 29:13)።