2ይ ሳሙኤል 11

11:1-5 ኣብ ኣጋጣሚታት ሓጢኣት ዳዊት ኣስተብህሉ፤ እንታይ ከም ዝመርሖ እውን ተመልከቱ። 1. ንግቡኡ ምድሃል። ኣብ የሩሳሌም ተረፈ። ካብ መስመር ግቡእና ምስ ወጻእና፡ ናብ ፈተና ንኣቱ። 2. ንዕረፍቲ ምፍቃር። ስንፍና ንፈታኒ ዓቢ ዕድል ይህብ። 3. እተዘናበለት ዓይኒ። ከም እዮብ፡ ምስ ኣዒንቱ ኪዳን ኣይገበረን ነይሩ፡ ወይ ድማ በዚ እዋንዚ ረሲዕዎ ነይሩ። ድሕሪኡ ድማ ኣብ ስጕምታት እቲ ሓጢኣት ኣስተብህሉ። መገዲ ሓጢኣት ከመይ ቁልቁል ከም ዝኸይድ ተመልከቱ፤ ሰባት ክፍኣት ክገብሩ ምስ ጀመሩ፡ ብኡንብኡ ደው ክብሉ ኣይክእሉን እዮም። ኣብ ምጽባዕ እቲ ሓጢኣት ኣስተብህሉ። ዳዊት ንርእሱ ገበነኛ ከም ዝኾነ እናፈለጠ፡ ከመይ ገይሩ ንካልኦት በቲ ሓጢኣት ክገንሕ ወይ ክቐጽዕ ይኽእል፧

ምዕራፍ 11 ዳዊት ብዛዕባ እቲ ዜሕዝን ዜና ሞት ሳኦል ዝበሎ፡ ንሓዘን ዝመልኦ ታሪኽ እዚ ምዕራፍ እዚ፡ ማለት ንዝፈጸሞ ምንዝርናን ቅትለትን፡ ብዝበለጸ ኺውዕል ይኽእል እዩ።—«ኣብ ጋት ኣይትሕበሩ፡ ኣብ ኣደባባያት ኣሽቀሎን ኣይትእውዩ።» ነዚ ሓቢእናዮ፡ ዳዊት ከምዚ ዝኣመሰለ ነገር ከም ዝገበረ ኸቶ ከይፍለጥን ከይተባህለን ምፈቐድና። ግናኸ ኪሕባእ ኣይከኣልን፡ ኣይግባእን እዩ። ቅዱስ ጽሑፍ፡ ነቶም ዝበለጸ ዘመስገኖም እውን እንተኾነ፡ ጌጋታቶም ብሓቂ ይገልጽ እዩ። እዚ ኸኣ ንቕንዕና እቶም ጸሓፍቲ መርኣያ እዩ፡ ንገለ ወገን ንምሕጋዝ ከም ዘይተጻሕፈ እውን መረጋገጺ እዩ። ከምዚ ዝኣመሰለ ታሪኽ እውን፡ «ንትምህርትና ተጻሕፈ»፡ «እቲ ደው ኢለ ኣሎኹ ዚብል ከይወድቕ ይጠንቀቕ»፡ ከምኡ እውን ናይ ካልኦት ጕድኣት ንዓና መጠንቀቕታ ኪኸውን እዩ። ብዙሓት፡ ብዘይጥርጥር፡ በዚ ታሪኽ እዚ ንሓጢኣት ተደፋፊኦም፡ ኣብኡ እውን ደሪቖም እዮም፡ ንሳቶም ከኣ «ናብ ሞት ዜብጽሕ ሽታ ሞት» እዩ። ግናኸ ብዙሓት በዚ፡ ንርእሶም ቅዱስ ቅንኢ ኺህልዎም፡ ንሓጢኣት ከኣ ብቐጻሊ ኺጥንቀቑ ተበራቢሮም እዮም፡ ንሳቶም ከኣ «ናብ ህይወት ዜብጽሕ ሽታ ህይወት» እዩ። እቶም ዳዊት ኣብዚ ዝገበሮም ሓጢኣታት፡ ኣዝዮም ዓበይቲ ሓጢኣታት እዮም፡ ብዝያዳ እውን ዝኸፍኡ እዮም።

I. ምስ ባት-ሸባ፡ ሰበይቲ ኦርዮስ፡ ምንዝርና ፈጸመ (ቁ. 1-5)።

II. ነቲ ዘይሕጋዊ ውሉድ ናይ ኦርዮስ ንምግባር ፈተነ (ቁ. 6–13)።

III. እቲ መደቡ ምስ ፈሸለ፡ ንኦርዮስ ብሰይፊ ደቂ ኣሞን ኪቕተል መደበ፡ ከምኡ እውን ገበሮ (ቁ. 14–25)።

IV. ንባት-ሸባ ኣእተዋ (ቁ. 26, 27)። እዚ ዳዊት ድዩ፧ እዚኸ እቲ ብልቢ ኣምላኽ ዝተመርጸ ሰብ ድዩ፧ ባህርዩ ኸመይ ገይሩ ተለዊጡ፡ ካብቲ ቅድሚ ኣኪሜሌክ ዝነበረ እውን ዝኸፍአ ኮይኑ! እዚ ወርቂ እዚ ኸመይ ገይሩ ደሚሙ! እቲ ዜንብብ፡ ኣምላኽ ንሰብኡት በይኖም ምስ ሓደጎም፡ እቶም ዝበለጹ ሰባት እንታይ ከም ዝኾኑ ይረዳእ።

ቁጽሪ 1-5 ኣብዚ፡

I. ዳዊት ንውግእ ኣሞናውያን ብምቕጻሉ ዝረኸቦ ክብሪ፡ ቁ. 1። እዚ ዓብዪ ተግባር እዚ ብሓጢኣት ስለ ዝረኸሰ፡ እስካዕ ሕጂ ንግብሪ ዳዊት ብምዕዛብ ዝረኸብናዮ ሓጐስ፡ ነዚ ዓብዪ ተግባር እዚ ብምርኣይ ክንረክብ ኣይንኽእልን ኢና። እንተዘይኮይኑ፡ ንጥበብን ትብዓትን ዳዊት፡ ንመጥቃዕቱ ብምቕጻሉ፡ ምስተዓዘብና። ኣርሚ ኣሞናውያን ኣብ ሜዳ ምስ ሰዓረ፡ እቲ ዓመት ከም ዝፈቐደሉ፡ ንሃገር ንምጥፋእ ዝያዳ ሰራዊት ለኣኸ፡ ከምኡ እውን ንቕትለት ልኡኻቱ ብዝያዳ ንምፍዳይ። ርብዓ፡ ከተማኦም፡ ተቓወመት፡ ንነዊሕ እዋን እውን ጸንዐት። ዮኣብ ነዛ ከተማ እዚኣ ብጽኑዕ ከበባ፡ ዳዊት ከኣ በዚ ከበባ እዚ እዩ ናብዚ ሓጢኣት እዚ ዝወደቐ።

II. ናይ ዳዊት ሕፍረት፡ ብገዛእ ትምኒቱ ተሳዒሩን ተማሪኹን ብምርካቡ። እቲ ዝገበሮ ሓጢኣት ምንዝርና እዩ ነይሩ፡ ንትእዛዝ ሸውዓተ ዝጻረር፡ ከምኡ እውን (ብፍርዲ ናይ ኣቦታት ዘመን) ከቢድ ገበን፡ ብዳኛታት ኪቕጻዕ ዝግብኦ በደል (እዮብ 31:11)፡ ንልቢ ዚወስድ፡ ንሰብ ከኣ ካብ ካልእ ዝበለጸ ቝስልን ውርደትን ዜምጽእ፡ ውርደቱ እውን ዘይድምሰስ ሓጢኣት እዩ።

1. ናብዚ ሓጢኣት እዚ ዝመርሑ ምኽንያታት ኣስተብህል። (1.) ንዕዮኡ ምግዳል፡ ኣብ ሜዳ ምስ ሰራዊቱ ኾይኑ ውግእ እግዚአብሔር ኪዋጋእ ኣብ ዝነበሮ እዋን፡ ነቲ ሓላፍነት ኣብ ካልኦት ኣሕሊፉ ሃበ፡ ንሱ ድማ ኣብ የሩሳሌም ተረፈ፡ ቁ. 1። ዳዊት ንውግእ ሶርያውያን ባዕሉ እዩ ዝኸደ፡ ምዕ. 10:17። ሕጂ ኣብ መሪሕነት ሰራዊቱ ኣብ ቦታኡ እንተ ዝነብር ነይሩ፡ ካብዚ ፈተና እዚ ወጻኢ ምኾነ። ካብ ግቡእና ወጻኢ ምስ ንኸውን፡ ናብ ፈተና ንኣቱ። (2.) ፍቕሪ ዕረፍቲ፡ ከምኡ እውን ምፍታሕ ስንፍና፡ ምሸት ካብ ዓራቱ ተንስአ፡ ቁ. 2። ኣብኡ ድማ ንድሕሪ ቐትሪ ብስንፍና ኣሕሊፍዋ ነይሩ፡ እዚ ኸኣ ንርእሱ ንምምሕያሽ ወይ ንጥቕሚ ካልኦት ኪጥቀመሉ ዝነበሮ እዩ። ንሱ ንግሆን ምሸትን ጥራይ ዘይኮነስ፡ ኣብ ማእከል መዓልቲ እውን፡ ኣብ መዓልቲ ጸበባኡ፡ ኪጽሊ ልምዲ ነበሮ፡ በዚ ድሕሪ ቐትሪ እዚ ኸምኡ ምግባር ከም ዝዘለለ ይፍራህ። ስንፍና ንፈታኒ ዓብዪ ዕድል ይህብ። ደው ዝበለ ማይ ርኽሰት ይሰርዕ። ዓራት ስንፍና ብዙሕ ግዜ ዓራት ትምኒት ትኸውን። (3.) ዝንቀሳቐስ ዓይኒ፡ ሓንቲ ሰበይቲ፡ ምናልባት ብመሰረት ሕጊ ካብ ገለ ስነ-ስርዓታዊ ርኽሰት፡ ርእሳ ትሕጸብ ረኣየ። ሓጢኣት ብዓይኒ እዩ ዝኣተወ፡ ከምቲ ናይ ሄዋን። ምናልባት ንሳ ንምርኣይ ፈቲኑ ይኸውን፡ ወይ ከኣ ብውሕዱ ብመሰረት ጸሎቱ፡ «ኣዒንተይ ካብ ምርኣይ ከንቱነት ኣርሕቕ»፡ ከምኡ እውን መጠንቀቕታ ወዱ ኣብ ዝመሳሰል ኩነታት፡ «ንወይኒ ቐይሕ ስለ ዝኾነ ኣይትመልከቶ»፡ ኣይተገብረን። ወይ ከም እዮብ ምስ ኣዒንቱ ኪዳን ኣይገበረን፡ ወይ ከኣ በዚ እዋን እዚ ረሲዕዎ ነይሩ።

2. ስጕምታት እቲ ሓጢኣት። ምስ ረኣያ፡ ትምኒት ብኡብኡ ጸነሰት፡ ከምኡ እውን፡ (1.) መን ምዃና ሓተተ (ቁ. 3)፡ ምናልባት ዘይተመርዓወት እንተኾይና፡ ከምቲ ንብዙሓት ዝወሰደን፡ ንሳ እውን ሰበይቱ ኽትከውን ጥራይ ይሓስብ ነይሩ ይኸውን፡ ግናኸ ሰበይቲ እንተኾይና፡ ኣብኣ ዝኾነ ይኹን ሕሱም ሓሳብ ኣይነበሮን። (2.) እቲ ሕሱም ትምኒት እናኸፍአ ምስ ከደ፡ ሰበይቲ ምዃናን ናይ መን ሰበይቲ ምዃናን እንተተነግሮ እውን፡ ልኡኻት ለኣኸላ፡ ሽዑ ኸኣ፡ ምናልባት፡ ብብጾትኣን ብዘረብኣን ርእሱ ንምሕጓስ ጥራይ ይሓስብ ነይሩ ይኸውን። ግናኸ፡ (3.) ምስ መጸት፡ ምስኣ ደቀሰ፡ ንሳ እውን ብቐሊሉ ተሰማምዐት፡ ምኽንያቱ ንሱ ዓብዪ ሰብ ስለ ዝነበረ፡ ብጽቡቕነቱ እውን ዝፍለጥ ስለ ዝነበረ። ብርግጽ (ትብል ንሳ)፡ ከም ዳዊት ዝኣመሰለ ሰብ ዝጅምሮ ሓጢኣት ኪኸውን ኣይክእልን እዩ። መገዲ ሓጢኣት ከመይ ገይሩ ናብ ታሕቲ ከም ዝወርድ እዩ፡ ሰባት ክፉእ ኪገብሩ ምስ ጀመሩ፡ ንርእሶም ብቕልጡፍ ደው ኬብሉ ኣይክእሉን እዮም። መጀመርታ ትምኒት፡ ከምቲ ናይ ባእሲ፡ ከም ምፍሳስ ማይ እዩ፡ ስለዚ፡ ቅድሚ ምጅማሩ ምግዳፉ ጥበብ እዩ። እታ ዓሻ በራሪት ኣኽናፋ ትሓርር፡ ብምጽዋት ከኣ ህይወታ ትጥፍእ።

3. ምኽንያታት ምኽፋእ እቲ ሓጢኣት። (1.) ሕጂ ብዕድመ ዝደፍአ ነይሩ፡ እንተወሓደ ሓምሳ ዓመት፡ ገሊኦም ድማ ዝበዝሕ ይብሉ፡ እቶም ብዝያዳ ናይ መንእሰያት ትምኒታት፡ ሓደ ሰብ ከም ዝሓስቦ፡ ኣብኡ ጽኑዓት ኪኾኑ ኣይነበሮምን። (2.) ንሱ ብዙሓት ኣንስትን ደናግልን ነበራኦ፡ እዚ ኣብ ምዕ. 12:8 ተገሊጹ ኣሎ። (3.) ኦርዮስ፡ እቲ ዝበደሎ፡ ካብቶም ፍቑራት ሰባት ዳዊት፡ ሰብ ክብረትን ቅንዕናን ነይሩ፡ ሕጂ ድማ ኣብ ኣገልግሎቱ ወጻኢ ነይሩ፡ ህይወቱ ኣብ ልዑል ቦታታት ሜዳ ንክብሪን ድሕንነትን ንጉሱን መንግስቱን የሕትት ነይሩ፡ ኣብኡ ድማ ንሱ ባዕሉ ኪኸውን ነበሮ። (4.) ባት-ሸባ፡ እታ ዝረኸሳ፡ ጽቡቕ ስም ዝነበራ ሰበይቲ ነበረት፡ ብእኡን ብጽልዋኡን ናብዚ ክፉእ ተግባር እዚ ክሳዕ እትኣቱ፡ ንጽህናኣ ብዘይጥርጥር ሓልያ ነበረት። ንሳ፡ ንመራሒ መንእሰይነታ ኸም ዝሓደገት፡ ከምኡ እውን ንኪዳን ኣምላኻ ኸም ዝረሰዐት፡ ከምዚ ዝኣመሰለ ክፉእ ነገር ኪትገብር ከም እትኽእል ሓሲባ ኣይትፈልጥን። ምናልባት እውን ኣብ ዓለም ካብ ዳዊት ወጻኢ ዝኾነ ይኹን ሰብ ኪስዕራ ኣይምኸኣለን። እቲ ምንዝርና ዝገብር፡ ንገዛእ ነፍሱ ጥራይ ኣይጎድእን ወይ ኣየጥፍእን፡ ግናኸ፡ ክሳዕ ዝኽእል፡ ንነፍሲ ካልእ እውን ይጎድእ። (5.) ዳዊት ንጉስ ነይሩ፡ ኣምላኽ ከኣ ሰይፊ ፍትሒን ምትግባር ሕጊ ኣብ ካልኦት ገበነኛታት፡ ብፍላይ ኣብ ምንዝርና ዝገብሩ፡ ብሕጊ ኪቕተሉ ዝነበሮም፡ ኣውፊዩሉ ነይሩ። ስለዚ፡ ንሱ ባዕሉ በዚ ገበናት እዚ ኺሕተት፡ ንገዛእ ርእሱ ኣብ ክንዲ ንገበርቲ እከይ ፍርሂ ዚኸውን፡ ኣብነት ምግባር እዩ። ንሱ ባዕሉ ገበነኛ ምዃኑ እናፈለጠ፡ ንኻልኦት ብኸመይ ገጹ ኺወቕስ ወይ ኪቐጽዕ ይኽእል፧ ሮሜ 2:22 ተመልከት። ንሓጢኣት ንምኽፋእ ዝያዳ ኺበሃል ይኽእል እዩ፡ ንኣይ ድማ ሓደ ምኽንያት ጥራይ እዩ ዝርኣየኒ፡ እዚ ኸኣ ሓንሳእ ጥራይ ምግባሩ እዩ። እዚ ልምዱ ኣይነበረን፡ ብምስጢር ፈተና እዩ ናብኡ ዝኣተወ። ካብቶም ነብዪ ዝበኸየሎም፡ ከም ዝሰበዑ ኣፍራስ፡ ነፍሲ ወከፎም ንሰበይቲ ጐረቤቱ ዚሃርፉ (ኤር. 5:8)፡ ኣይነበረን። ግናኸ፡ ኣምላኽ ንሓንሳእ በይኑ ሓደጎ፡ ከምቲ ንሕዝቅያስ ዝገበሮ፡ ኣብ ልቡ እንታይ ከም ዘሎ ምእንቲ ኺፈልጥ፡ 2 ዜና 32:31። ቅድሚ ሕጂ እንተ ዝነግሮ፡ ከምቲ ሃዛኤል ዝበሎ፡ «እንታይ! ባርያኻኸ ከልቢ ድዩ፧» ምበለ ነይሩ። ግናኸ፡ በዚ ኣብነት እዚ፡ ኩሉ መዓልቲ፡ «ኣብ ሰማይ ዘሎ ኣቦና፡ ናብ ፈተና ኣይተእትወና»፡ ከምኡ እውን ናብኡ ከይንኣቱ ንምጥንቃቕ፡ ክንጽሊ ክንደይ ከም ዘድልየና ንምሃር።

11:6-13 ንሓጢኣት ምፍቃድ ልቢ የሐድድ፣ ከምኡ ድማ መንፈስ ቅዱስ ንኽርሕቕ የደፋፍእ። ንሰብ ኣእምሮኡ ምግላል፣ ካብ ገንዘቡ ምዝራፉ ዝበኣሰ እዩ። ከምኡ ድማ ናብ ሓጢኣት ምምሳጥ፣ ካብ ናብ ዝኾነ ይኹን ዓለማዊ ጸገም ምእታዉ ዝበኣሰ እዩ።

ቁጽሪ 6-13 ኡርያ ሓያሎ ሳምንታት ካብ ሰበይቱ ርሑቕ ከም ዝነበረ ክንገምት ንኽእል ኢና። ኣብ ሃገር ኣሞናውያን ወፍሪ ይገብር ነበረ፣ እቲ ወፍሪ ክሳብ ዝዛዘም ድማ ክምለስ ኣይሓሰበን። ኩነታት ሰበይቱ ድማ እቲ ሕቡእ ጸልማት ስራሕ ናብ ብርሃን ከውጽኦ እዩ። ኡርያ ምስ ተመልሰ ድማ ብኸመይ ከም እተዋረደ፣ ከምኡ’ውን ብመን ከም እተዋረደ ምስ ፈለጠ፣ እዚ ዝስዕብ ክትጽበ ምኸኣልካ፡

1. ንሰበይቱ ብሕጊ ክኸስሳን ብዳርባ እምኒ ክትመውትን ከም ዝገብር። ምኽንያቱ ቅንኢ ንሰብኣይ፣ ብፍላይ ድማ ንኽቡር ሰብኣይ፣ ቍጥዓ እዩ። ከምዚ ዝበለ በደል ዝበጽሖ ሰብ ድማ ብመዓልቲ ሕነ ኣይክድሕንን እዩ። ምሳሌ 6:34። በኣርሳቤህ ድማ ንዳዊት ብጥንሲ ከም ዘላ ንኽትነግሮ ምስ ለኣኸት ነዚ ነገር እዚ ትፈርሆ ነበረት። ንሱ ንኽከላኸለላ ከም ዝግደስ ድማ ኣመላኸተት። ንሱ ኸኣ ከምኡ ንኽገብር እንተ ዘይተመባጺዑላ ነይሩ (ንጉሳዊ ስልጣኑ ብኸምዚ ዝበለ ዘስካሕክሕ መገዲ ብምብዳሉ)፣ ንሳ ኣይመተሰማምዓቶን ነይራ ክትከውን ትኽእል እያ። ተሓታቲ ዘይምዃን ተስፋ ንሓጢኣት ዓብዪ ምትብባዕ እዩ።

2.