Seensa 41

GAZGAZAfaan Oromoo57 Keeyyattoota12:09 Dhaggeeffadhu
Dhaggeeffadhu 12:09 · Idilee · Diraamaawaa Biblight keessatti bani

1Waggaan lama erga darbee booddee, mootiin Gibxii abjuu abju'ate; abjuu isaatiinis qarqara laga Abbayyaa dhaabatee ture;

2kunoo, saawwan cululuqoo fi gabbatoonni torba laga Abbayyaa keessaa ol ba'anii, jajjaba keessa in dheedu turan.

3Ammas kunoo, saawwan kan biraa jibbisiisonnii fi huqatoonni torba isaan booddeedhaan laga Abbayyaa keessaa ol ba'anii, saawwan warra duraa bira qarqara lagichaa dhaabatan.

4Saawwan warri jibbisiisonnii fi huqatoonni sun, warra cululuqoo fi gabbatoo torban sana in liqimsan; kana booddee mootiin Gibxii hirribaa in dammaqe.

5Mootiin Gibxii ammas deebi'ee rafee, lammaffaa abjuu abju'ate; kunoo, mataan midhaanii torba iji isaa gugguute, tolees somaa tokko irratti guddatee ture;

6isaan booddeedhaan immoo kunoo, mataan midhaanii iji isaa xooxaree qilleensi ba'a-biiftuu gube torba ol ba'an.

7Mataan midhaanii warri xooxaran, warra gugguutuu gurguddaa sana torban in liqimsan; mootiin Gibxiis in dammaqe; kunis abjuu ture.

8Yommuu bari'es mootiin Gibxii yaadni isaa waan raafameef, warra ayyaana heddanii fi beektota Gibxii ofitti waamsisee, abjuu isaa isaanitti in hime; garuu isaan keessaa namni abjuu sana hiikuu danda'e hin turre.

9Yommus eegduun warra dhugaatii dhi'eessanii mootichaan,“Ani balleessaa koo har'a nan yaadadhe;

10al tokko ati dheekkamtee anaa fi eegduu warra buddeena tolchanii sana, eegdota mana hidhaatti kennitee nu hiisiftee turte.

11Nuyi halkanuma tokkicha abjuu abju'anne; inni, anis abjuu hiikaa adda addaa qabu mata mataatti abju'anne.

12Achi Ibrichi dargaggeessi garbichi ajajjuu warra eegdotaa tokko nu bira ture; abjuu keenya yeroo isatti himanne inni adduma addaan akkuma abjuu keenyaatti hiikaa isaa nuuf kenne;

13akkuma inni abjuu keenya nuuf hiike ta'e, ani lafa hojii kootti nan deebi'e, eegduun warra buddeena tolchanii immoo in rarraafame” jedhe.

14Kana irratti mootiin Gibxii ergee Yoseefin in waamsise; isaan boolla mana hidhaa sana keessaa ariifachiisanii isa fidan; inni haadatee, uffata isaas erga diddiiratee, gara mootii Gibxiitti in dhi'aate.

15Mootiin Gibxii yommus Yoseefiin,“Ani abjuu abjodheen ture, garuu namni tokko illee anaaf hiikuu hin dandeenye; ati garuu abjuu yoo sitti himan hiikuu in dandeessa jechuu nan dhaga'e” jedhe.

16Yoseef deebisee, mootii Gibxiin,“Waaqayyotu deebii nagaa isa siif ta'u kenna malee, ana miti” jedhe.

17Yommus mootiin Gibxii,“Kunoo, ani abjuu kootiin qarqara laga Abbayyaa dhaabadheen ture;

18saawwan gabbatoo fi cululuqoonni torba laga Abbayyaa keessaa ol ba'anii, jajjaba keessa dheedu turan.

19Isaan booddeedhaan immoo saawwan jooroo, baay'ee jibbisiisoo fi huqatoonni torba ol ba'an; ani saawwan saakachaa'oo akka isaanii takkaa guutummaa biyya Gibxii keessatti argee hin beeku.

20Saawwan huqatoo fi jibbisiisoonni sun, saawwan gabatoo torban duraa sana in liqimsan.

21Erga isaan liqimsanii booddee garuu, amma iyyuu akkuma isaanii duraa jibbisiisoo waan ta'aniif, saawwan sana liqimsuu isaanii namni tokko illee beekuu hin danda'u ture; kana booddee ani hirribaa nan dammaqe.

22“Akkasumas ani abjuu koo isa kaan keessatti mataan midhaan torbaa iji isaa gurgudatee kan tole, somaa tokko irratti utuu guddatuu nan arge.

23Isaan booddeedhaan immoo kunoo, mataan midhaanii iji isaa colligee, xooxaree, qilleensi ba'a-biiftuu gube torba ol ba'an.

24Mataan midhaanii warri xooxaran sun immoo mataa midhaanii warra iji isaanii tole torban sana in liqimsan; ani kana warra ayyaana heddanitti nan hime; garuu tokko illee kana kan anaaf ibsu hin argamne” jedhe.

25Yoseef yommus mootii Gibxiin,“Abjuun kee tokkichuma, Waaqayyo wanta gochuudhaaf jedhu sitti mul'iseera;

26saawwan nama mararan torban, waggoota torba; mataan midhaanii tolan torbanis waggootuma torban sana; abjuun kee lachanuu tokkichumatti in hiikama.

27Saawwan huqatoo fi jibbisiisoonni isaan sana booddeedhaan ol ba'an torban, akkasumas mataan midhaanii ija hin qabne qilleensi ba'a-biiftuu isaan gube torban waggoota torba; waggoonni kun torban waggoota beelaa ta'uuf jiru.

28Dubbichi akkuma ani sitti himee dha yaa mootii! Waaqayyo wanta gochuudhaaf jedhu sitti argisiiseera.

29Yeroon itti guutummaa biyya Gibxii irratti quufni guddaan isaa ta'u, kunoo, waggoonni torba dhufuuf jiru.

30Isaan booddeedhaan garuu waggoonni beelaa torba in dhufu; quufni biyya Gibxiitti ta'e sun hundinuu in irraanfatama; beelichis biyyicha in fixa.

31Beelichi inni isatti aanu baay'ee cimaa waan ta'uuf, waggoonni quufaa sun biyyicha keessatti deebi'anii hin yaadataman.

32Abjuun kee lama ta'uun isaa dubbichi Waaqayyo biraa akka cite, Waaqayyo yeroo gabaabaa keessatti kana gochuuf akka jiru in argisiisa.

33“Ammas ati nama hubataa, nama ogeessas ilaalii, biyya Gibxii irratti aboo irra kaa'i!

34Itti dabaltees namoota dubbicha duukaa bu'anii ilaalan, waggoota quufaa torban keessas wanta biyya Gibxii irraa galu keessaa harka shan keessaa harka tokko fuudhan, biyyicha irra kaasii, aboos kenniif!

35Isaan midhaanicha hundumaa waggoota gaarii dhufuuf jiran kana keessa walitti haa qaban! Nyaataafis mandaroota keessa tuulanii, harka kee jalatti haa eegan!

36Biyyichi beelaan akka hin badnetti, midhaan kun biyyaaf akka ta'utti, waggoota torban yeroo itti beelli biyya Gibxii irra bu'uuf jiru sanaaf haa kaa'amu!” jedhe.

37Yaadni dhi'aate kun mootii Gibxii fi hojjetoota isaa biratti gaarii ta'ee mul'ate.

38Mootiin Gibxii ergasii hojjetoota isaatiin,“Nuyi nama hafuurri Waaqayyoo keessa jiru akkasii kana argachuu in dandeenyaa?” jedhe.

39Mootiin Gibxii yommus Yoseefiin,“Erga Waaqayyo kana hundumaa akka ati beektu godhee, namni hubataanii fi ogeessi akka keetii hin jiru;

40ati mana koo irratti gooftummaa in fudhatta, sabni hundinuu akka ati ajajjutti in abboomamu, ani immoo teessoo mootummaa koo duwwaadhaanan si gara irraa jira” jedhe.

41Mootiin Gibxii ammoo Yoseefiin,“Kunoo, ani guutummaa biyya Gibxii irratti aboo siif kenneera” jedhe.

42Kana booddee mootiin Gibxii amartii mallattoo isaa harka isaattii baasee, harka Yoseefitti in kaa'e; uffata quncee talbaa ba'eessa irraa hojjetames itti in uffise; dirata warqees morma isaatti kaa'eef.

43Konkolaataa isa kan isaatti aanu irras isa teessise; warri fuula isaa duraa labsanis,“Gad jedhaa, qoomma'aa!” in jedhu turan; mootichi akkasitti Yoseefin guutummaa biyya Gibxii irra kaa'ee, aboos kenneef.

44Inni Yoseefiin,“Ani mootiin Gibxii mootummaa koo hin dhiisu! Garuu fedha kee malee, namni tokko illee guutummaa biyya Gibxii keessatti harka isaa yookiis miilla isaa hin sokoksiisu!” jedhe.

45Mootiin Gibxii,“Zaafenaat-Phane'aa” jedhee Yoseefiif maqaa in kenne; Asenaat intala Phoxii-Feraa luba On immoo isatti in heerumsiise; kana booddee Yoseef biyya Gibxii irra in naanna'e.

46Yoseef fuula Fara'oon mootii Gibxii duratti dhi'aatee yommuu hojii irra dhaabame, nama waggaa soddomaa ture; Yoseef fuula mootichaa duraa ba'ee guutummaa biyya Gibxii keessa naanna'e.

47Waggoota quufaa torban sana keessa lafti midhaan baay'ee hammas hin jedhamne in kenne.

48Yoseef midhaan waggoota sana biyya Gibxiitti argame keessaa isa walitti sassaabame hundumaa mandaroota keessatti galche; midhaan inni mandara tokkotti galche isa maasii naannoo isaa jiru irraa walitti sassaabame ture.

49Yoseef midhaan akka cirracha galaanaa guddaa baay'atu in tuule; safaruun isaa waan hin danda'amneef, isa safaruu dhiise.

50Waggoonni beelaa utuu hin dhufin dura Yoseef ilmaan lama godhate; isaanis Asenaat intala Phoxii-Feraa luba On sanatu da'eef.

51Yommus Yoseef,“Waaqayyo rakkina koo hundumaa, mana abbaa koo hundumaas na irraanfachiiseera” jedhee, ilma isaa isa angafa Minaaseetti moggaase [“Minaasee” jechuun “Irraanfachiisuu” jechuu dha];

52isa lammaffaa immoo,“Waaqayyo biyya ani itti gad deebi'e keessatti akkan horu godhe” jechuudhaan,“Efreem” jedhee moggaase; [“Efreem” jechuun “Horuu” jechuu dha].

53Waggoonni biyyi Gibxii quufa itti argattee turte torban in raawwataman;

54akkuma Yoseef dubbatee ture waggoonni beelaa torban dhufuu jalqaban; biyya kan biraa hundumaatti beelli in bu'e, guutummaa biyya Gibxii keessa garuu nyaanni jira ture.

55Ergasii guutummaan biyya Gibxii beela'uu jalqabnaan, sabni nyaataaf mootii Gibxiitti iyyate; mootichi immoo warra Gibxii hundumaan,“Gara Yoseef dhaqaatii, waan inni isiniin jedhu godhaa!” jedhe.

56Beelli jabaatee guutummaa biyya Gibxii irra yeroo ga'etti, Yoseef gombisaa hundumaa banee warra Gibxiitti midhaan in gurgure.

57Beelichi biyya lafaa hundumaa irratti waan jabaateef, namoonni biyya hundumaattii midhaan bitachuudhaaf Yoseef bira gara biyya Gibxii in dhufan.

Ibsa

41:1-8 Yosef mana hidhaatii hiikamuuf sababaa ta'e abjuuwwan Fara'oon turan, akkuma asitti dubbatametti. Amma immoo Waaqayyo karaa sanaan nuuf waan hin dubbanneef, abjuuwwanitti xiyyeeffannaa kennuun yookiin isaan himuun dhimma hin qabu. Abjuuwwan gowwootaa himuun dubbii gowwootaa caalaa wanta gaarii hin argamsiisu. Haa ta’u malee, abjuuwwan kunniin Waaqayyoon ergamuu isaanii argisiisan; yeroo inni dammaqettis, hafuurri Fara’oon ni jeeqame.

Boqonnaa 41

Kunatti wantoota lama Waaqayyo raawwachaa jira:—

I. Olka'iinsa Yoseef.

II. Yeroo beelaatti Yaaqoobii fi maatii isaa jiraachisuu; sababiin isaas, iji Gooftaa lafa irra deddeebi'ee, dhimma ijoollee namaa warra garaa qajeelaa qaban muraasaaf akka ta'uuf qajeelcha. Kanaafis, asitti qabna:

1. Abjuuwwan Fara'oon (Lakk. 1-8).

2. Yoseef hiikaaf isaaf dhiyeessuu (Lakk. 9–13).

3. Hiika abjuuwwanii, akkasumas waggoota torba gabbinaa fi waggoota torba beelaa Gibxii keessatti raaguu, akkasumas Fara'ooniif gorsa ogummaa kennamuu (Lakk. 14–36).

4. Yoseef gara bakka aangoo fi amanamummaa olaanaa Gibxii keessatti olka'uu (Lakk. 37–45).

5. Raajii Yoseef raawwatamuu, fi amanamummaa isaa (Lakk. 46, kkf).

Lakk. 1-8

Hubadhaa:

1. Hiikamni Yoseef ture. Waggoota guutuu lama booda malee hin turre (Lakk. 1); dhimma isaa hojii gaarii abbaa dhugaatii isa olaanaatti erga kenneen booda, furmaata argachuuf abdii erga qabaatee booda yeroo dheeraa kana eeggachaa ture. Hubachiisa: Obsa, danda'uu qofa osoo hin taane, eeggachuu, nu barbaachisa. Yoseef hidhaa keessa ture hamma yeroon dubbiin isaa dhufutti, dubbiin Waaqayyoo isa qore, Far. 105:19. Yeroon bilisummaa saba Waaqayyoof murtaa'e jira; yeroon sun ni dhufa, yoo tureyyuu; yeroo dhufus, yeroo hundarra gaarii ta'uu isaa ni mul'isa, kanaafis nu eeggachuu qabna (Hab. 2:3), waggoota guutuu lama eeggachuun baay'ee dheeraa akka hin taane hin yaadin.

2. Karaan Yoseef ittiin hiikame, abjuuwwan Fara'oon, asitti himaman turan. Yoo isaan abjuuwwan idilee ta'anitti ilaalle, isaan irraa gowwummaa fi dogoggora yaada sammuu socho'aa, saawwan laafaa bineensota adamsituu akka ta'an (akkasumas, kanneen biroo caalaa hamoo, kanneen gosa isaanii nyaatan), fi midhaan wal nyaatan akka ta'an ofitti agarsiisuu isaa hubachuu dandeenya. Dhugumatti, abjuu baay’ee keessatti, akkasumas abjuu tokko keessattillee, wantoota garaagaraa faayidaa hin qabne jiru, Lal. 5:7. Amma Waaqayyo karaa sanaan nuuf hin dubbatu waan ta'eef, isaan xiyyeeffannaa kenninuuf yookiin isaan himnuuf hammam xiqqaa ta'uun dhimma hin qabu jedheen yaada. Abjuuwwan gowwoomsaa himaman dubbii gowwoomsaa caalaa gaarii ta'uu hin danda'an. Garuu abjuuwwan Fara'oon abjoochan kunniin, Waaqayyo biraa ergamuu isaaniif ragaa mataa isaanii qabu turan; kanaafis, yeroo inni dammaqetti, hafuurri isaa dhiphate, Lakk. 8. Ergaa addaa samii irraa argachuun nu dhiphisuu hin oolu, sababiin isaas, achii oduu gaarii tokkollee eeguuf sababii akka hin qabne ofii keenyaaf beekna. Warri falfalaa isaa ni dhiphatan, seeronni ogummaa isaanii isaan gatan: abjuuwwan Fara'oon kunniin, akka fakkaatutti, daangaa isaanii keessa hin turre, kanaafis hiika isaanii kennuu hin dandeenye. Kun hojii Yoseef kan Hafuura Waaqayyootiin raawwatame caalaatti dinqisiisaa taasisuuf ture. Sababni namaa, ogummaan, fi raagni, akka dhiphatan gochuu qabu, akka mul'atni Waaqayyoo karoorri furannaa keenyaa keessatti caalaatti ulfina qabeessa ta'uuf, 1 Qor. 2:13, 14. Seenaa kana waliin wal bira qabaa, Dan. 2:27; 4:7; 5:8. Abjuuwwan Yoseef kan dhiphina isaa turan, amma immoo abjuuwwan Fara'oon kan hiikamuu isaa ta'an.

Lakk. 9-16

1. Yoseef Fara'ootti hiikaa ta'uuf gorfamuu isaa. Hojii-qoricha-dhugaatii-guddaan kun Fara'ootti ulfina kennuuf, isa gammachiisuuf malee, Yoseefitti galata qabuuf yookaan rakkoo isaa dhiphachuuf hin goone. Inni qulqullummaan beeksise (lakk. 9): "Har'a dogoggora koo, Yoseefin dagachuu koo nan yaadadha." Hubadhaa: Dirqama keenya yaadachuu fi yeroo isaatti raawwachuun gaariidha; garuu yoo kana daganne, itti aansee dogoggora keenya yaadachuu, irraa deebi'uu fi dirqama keenya dhuma irratti raawwachuun gaariidha; yeroo booda ta'us dhiisuu irra wayya. Tokko tokko dogoggora inni Fara'oo irratti hojjeteef kan hidhame ture jechuudha; achiis Fara'oon isaaf dhiiseera ta'us, ofii isaatiif garuu hin dhiisne jechuudha. Seenaan inni dubbachuu qabu, gabaabaatti, mana hidhaa mootichaa keessa dargaggeessi hin beekamne tokko akka jiru, inni abjuu isaa fi abjuu hojii-nyaataa-guddaa sirriitti hiike (wantoonni raawwataman hiika waliin walsiman), akkasumas inni mootii isaa isa abbaa isaa ta'eef hiikaa ta'uuf isa gorsu ture. Hubadhaa: Yeroon Waaqayyo saba isaa bal'isuuf qabu dhuma irratti yeroo sirrii ta'e ta'uu isaa ni mul'isa. Hojii-qoricha-dhugaatii-guddaan jalqaba irratti Yoseef akka hiikamuuf dhimma isaa hordofeera ta'ee, isa hiiksisuus danda'eera ta'ee, yeroo inni hiikame gara biyya Ibrootaatti deebi'ee, inni akka nama miira guddaadhaan dubbatu (Uma. 40:15), achiis ofii isaatiif eebbifamaa hin ta'u ture, maatii isaatiifis eebba hin ta'u ture, akka inni booda ta'e sana. Garuu waggaa lama dabalataan turuudhaan, yeroo ammaa sababa kanaan ba'ee, dhuma irratti abjuu mootichaa hiikuuf, karaa sadarkaa guddaa argachuuf isaaf baname. Warri obsaan Waaqayyoon eeggatan eegumsa isaaniitiif kan kaffalaman, maallaqa qofa osoo hin taane, dhala isaas ni argatu. Haa. 3:26.

2. Yoseef Fara'ootti dhiyeessuu. Dhimmi mootichaa ariifachiisaa ture. Yoseef mana hidhaa jala jiru keessaa saffisa guddaadhaan waamame; ajajni Fara'oo isa hidhaa isaa fi garbummaa isaa irraa hiike, akkasumas hojiiwwan mana mootummaa keessaa sadarkaa ol'aanaa qaban tokkoof nama filatame isa godhe. Mootiin yeroo isaaf kennuu hin dandeenye, garuu kabajni barbaachisaa waan tureef, of haaddachuu fi uffata isaa jijjiirrachuuf, lakk. 14. Kun saffisa guddaadhaan raawwatame, Yoseefis fidan, tarii akka Pheexiroos, Hojii Ergamootaa 12:9, dinqisiifame. Boojuu isaa battalumatti deebifamee, akka nama abjootuutti ta'e. Faar. 126:1.

Ibsa guutuu dubbisi Sagalee, ibsa guutuu fi dubbisa toora alaa

Hiikkoowwan8 · 6