1ኛ ሳሙኤል 20

ከ20:1-10 ዳዊት ያጋጠሙት መከራዎች ለወደፊት ከፍ ከፍ እንዲል አዘጋጁት። ጌታም ለክብር የሚያዘጋጃቸውን ሰዎች በዚህ መንገድ ይይዛቸዋል። እርሱም ወዲያውኑ የመንግሥቱን ባለቤት አያደርጋቸውም፣ ነገር ግን በብዙ መከራ ውስጥ አልፎ ወደርሱ ይመራቸዋል፤ ይህም መከራ ለእርሱ ብቁ የሚያደርጋቸው መንገድ ያደርገዋል። በጸጋው ስምሪት እንዳያጕረምርሙ፣ ወይም እንክብካቤውን እንዳይጠራጠሩ፤ ነገር ግን ለእነርሱ ወደ ተዘጋጀው አክሊል በደስታ ተስፋ ወደፊት እንዲመለከቱ።

አንዳንድ ጊዜ በእኛና በሞት መካከል አንድ እርምጃ ብቻ እንዳለ ይታየናል፤ ሁልጊዜም እንደዚሁ ሊሆን ስለሚችል፣ ለዚያ ክስተት መዘጋጀት ይገባናል። ነገር ግን አደጋዎች እጅግ አስጊ ሆነው ቢታዩም እንኳ፣ እኛ አማኞች ከሆንን፣ በእኛ ላይ ያለው የእግዚአብሔር ዓላማ እስኪፈጸም ድረስ፣ ወይም ፈቃዱን ተከትለን ትውልዳችንን እስከናገለግል ድረስ ልንሞት አንችልም።

ዮናታንም በልግስና አገልግሎቱን ለዳዊት አቀረበ። ይህ እውነተኛ ወዳጅነት ነው። እንዲሁ ክርስቶስ ለእኛ ያለውን ፍቅር ይመሰክራል፥ "ጠይቁ ይሰጣችኋልና"፤ እኛም ትእዛዛቱን በመጠበቅ ፍቅራችንን ለእርሱ ልንመሰክር ይገባናል።

ምዕራፍ 20 ዳዊት የሳኦልን ቁጣ ብዙ ጊዜ በጭንቅ ካመለጠ በኋላ፣ በመጨረሻ ወደ ገጠር ሄዶ ራሱን ለመከላከል መሳሪያ ማንሳት አስፈላጊ ሊሆንበት እንደሚችል ማሰብ ጀመረ። ነገር ግን ታማኝ ወዳጁን ዮናታንን ሳያማክር እንዲህ ያለ ደፋር ነገር አያደርግም። ይህን እንዴት እንዳደረገ እና በመካከላቸው ምን እንደተፈጠረ በዚህ ምዕራፍ ውስጥ እናገኛለን። በዚህ ምዕራፍ ውስጥ ካለፈው ምዕራፍ ከተፈጥሮ ውጪ የሆነ ጥላቻ እንዳየነው ሁሉ፣ ከተፈጥሮ በላይ የሆነ ፍቅር አስገራሚ ምሳሌዎችን እናያለን። I. ዳዊት ስለአሁኑ ጭንቀቱ ለዮናታን ያማርራል፣ እናም ጓደኛው እንዲሆን ያግባባዋል (ቁጥር 1-8)። II. ዮናታን አባቱ ለእርሱ ምን ዓይነት አመለካከት እንዳለው ለማወቅና ለመንገር በታማኝነት ቃል ገባለት፣ እናም የወዳጅነት ቃል ኪዳኑን ከእርሱ ጋር ያድሳል (ቁጥር 9-23)። III. ዮናታን በሙከራው ወቅት፣ በአባቱ በዳዊት ላይ የማይታረቅ ቁጣ እንደያዘው በሐዘን አገኘ (ቁጥር 24-34)። IV. በመካከላቸው በተደረገው ስምምነት መሠረት ይህንን ለዳዊት ያሳውቀዋል (ቁጥር 35-42)።

ቁጥር 1-8 እዚህ ላይ፣

I. ዳዊት ስለአሁኑ ችግሮቹ ለዮናታን ይነግረዋል። ሳኦል በናዮት በድን ሆኖ ሳለ ዳዊት ወደ ቤተ መንግሥት አምልጦ ከዮናታን ጋር ለመነጋገር ቻለ። በዙፋኑ ላይ እንደዚህ ያለ ጠላት ሲኖረው፣ በቤተ መንግሥት ውስጥ እንደዚህ ያለ ወዳጅ ማግኘቱ ለእርሱ ደስታ ነበር። የሚጠሉንና የሚንቁን ሰዎች ካሉ፣ በዚህ ልንረበሽ አይገባም፤ ምክንያቱም የሚወዱንና የሚያከብሩንም አሉ። እግዚአብሔር አንዱን ከሌላው ጋር አነጻጽሮ አስቀምጧል፣ እኛም እንዲሁ ማድረግ አለብን። ዮናታን ሁልጊዜ የሚወድ ወዳጅ ነበር፤ አሁን በጭንቀቱ ውስጥም ዳዊትን እንደ ድሉ ጊዜ ሁሉ (1 ሳሙኤል 18:1) ወደ እቅፉ በደስታ ተቀበለው፤ እርሱም ለመከራ የተወለደ ወንድም ነበር (ምሳሌ 17:17)። አሁን፣

1. ዳዊት ስለ ንጽህናው ለዮናታን ራሱ ይማጸናል፣ እናም ይህን ለማረጋገጥ ብዙ ሊናገር አላስፈለገውም፤ ነገር ግን ለአባቱ ምንም ዓይነት ትክክለኛ በደል እንዳደረገ ካወቀ እንዲነግረው ጠየቀው፣ እርሱም ራሱን ዝቅ አድርጎ ይቅርታ እንዲለምን፡- “ምን አደረግሁ?” (ቁጥር 1)።

2. ንጽህናው ቢኖርም ሳኦል ሕይወቱን እንደሚፈልግ ሊያሳምነው ይሞክራል። ዮናታን ለአባቱ ካለው የልጅነት አክብሮት የተነሳ እንዲህ ያለ ክፉ ነገር ሊያደርግ ወይም ሊያስብ እንደማይችል ለማመን በጣም ቸገረው (ቁጥር 2)። እንዲህ ያለ ዓላማ እንደሌለ ስለሚያውቅ እና ሁልጊዜም ሁሉንም ምክሮቹ እንዲያውቅ ይደረግ ስለነበር፣ ይህን የበለጠ ተስፋ አድርጎ ነበር። ዮናታን፣ ታዛዥ ልጅ እንደመሆኑ መጠን፣ ከአባቱ ነውርን ለመሸፈን ሞከረ፣ ይህም ከፍትህና ከዳዊት ጋር ካለው ታማኝነት ጋር የሚስማማ እስከሆነ ድረስ። ፍቅር ስለማንም ክፉ ለማሰብ አይቸኩልም፣ በተለይም ስለ ወላጅ (1 ቆሮንቶስ 13:5)። ስለዚህ ዳዊት ስለራሱ አደጋ በመሐላ ያረጋግጥለታል፣ በሳኦል ምክንያት ሕይወቱ አደጋ ላይ እንደሆነ ይምላል፡- “እግዚአብሔር ሕያው እንደሆነ፣ ከእርሱ የበለጠ እርግጠኛ ነገር የለም፤ ነፍስህም ሕያው እንደሆነች፣ ለአንተ ከእርሷ የበለጠ እርግጠኛ ነገር የለም፤ ምንም ብታስብ፣ በእኔና በሞት መካከል አንድ እርምጃ ብቻ ነው ያለው” (ቁጥር 3)። ሳኦል ይህን ከዮናታን ስለደበቀው፣ ለዚያ ማብራሪያ መስጠት ቀላል ነበር፤ እርሱ በዳዊትና በዮናታን መካከል ያለውን ወዳጅነት ያውቅ ነበር፣ ስለዚህ በሌሎች ነገሮች ከእርሱ ጋር ቢመክርም፣ በዚህ ጉዳይ ግን አልመከረም። ዳዊትን በፍትሃዊና በክብር ባለው ዓላማ ሁሉ ለማገልገል ከዮናታን የበለጠ ተስማሚ ማንም አልነበረም፣ ነገር ግን ዳዊትን ለመግደል ባለው እንደዚህ ባለ መጥፎ ዓላማ ውስጥ ምስጢረኛው ለመሆን ከሚገባው በላይ በጎነት ያለው ሰው እንደሆነ ያውቅ ነበር።

II. ዮናታን በልግስና አገልግሎቱን ያቀርብለታል (ቁጥር 4)፡- “የምትፈልገውን ሁሉ”፣ ሕጋዊና ሐቀኛ የሚለውን ቅድመ ሁኔታ ማስገባት አላስፈለገውም ነበር (ምክንያቱም ዳዊት ከዚህ ውጪ የሆነ ነገር እንደማይጠይቅ በሚገባ ያውቅ ነበርና)፣ “እኔ አደርግልሃለሁ”። ይህ እውነተኛ ወዳጅነት ነው። ክርስቶስ ፍቅሩን ለእኛ የሚያሳየው እንዲህ ነው፡- “ለምኑ ይሰጣችኋል”፤ እኛም ትእዛዛቱን በመጠበቅ ፍቅራችንን ለእርሱ ማሳየት አለብን።

III. ዳዊት ዮናታን ራሱን እንዲያምን፣ ከዚያም ሳኦል በእርግጥ ሞቱን አስቦ እንደሆነ ወይም እንዳልሆነ እንዲያሳምነው ብቻ ይፈልጋል። ምናልባት ዳዊት ይህን ያቀረበው ከራሱ ይልቅ ለዮናታን ማሳመን ነበር፣ ምክንያቱም እርሱ ራሱ በሚገባ እርግጠኛ ነበር።

1. ያቀረበው የሙከራ ዘዴ በጣም ተፈጥሯዊ ነበር፣ እናም ሳኦል ለእርሱ ምን ዓይነት አመለካከት እንዳለው በእርግጥ ያሳያል። በሚቀጥሉት ሁለት ቀናት ሳኦል በአዲስ ወር በዓላት ምክንያት በይፋ ይመገባል፣ በዚያም ልዩ መስዋዕቶች ይቀርቡ ነበር እና በመስዋዕቶቹ ላይ ግብዣዎች ይደረጉ ነበር። ሳኦል በእግዚአብሔር የተጣለ ነበር፣ እናም የእግዚአብሔር መንፈስ ከእርሱ ተለይቶ ነበር፣ ሆኖም ግን ቅዱስ በዓላትን ማክበሩን ቀጠለ። እውነተኛ በጎነት ፍርስራሽ ብቻ ባለበት ቦታ የውጫዊ አምልኮ ቅሪቶች ሊኖሩ ይችላሉ። በእነዚህ በዓላት ላይ ሳኦል ወይ ሁሉንም ልጆቹን ከእርሱ ጋር እንዲቀመጡ ያደርግ ነበር፣ እና ዳዊትም ከእነርሱ አንዱ ሆኖ መቀመጫ ነበረው፣ ወይም ሁሉንም ታላላቅ መኮንኖቹን፣ እና ዳዊትም ከእነርሱ አንዱ ሆኖ መቀመጫ ነበረው። ያም ሆነ ይህ፣ ዳዊት ወንበሩ ባዶ እንዲሆን ወሰነ (እና በቅዱስ በዓል ላይ ባዶ ሆኖ አያውቅም ነበር) በእነዚያ ሁለት ቀናት (ቁጥር 5)፣ እና በዓሉ እስኪያልቅ ድረስ ተደብቆ ይቆያል፣ እናም በዚህ ውጤት ላይ ተመካ፡- ሳኦል ለሌለበት ምክንያት ተቀብሎ ይቅር ካለው፣ አስተሳሰቡን እንደለወጠ እና ከእርሱ ጋር እንደታረቀ ይደመድማል፤ ነገር ግን በእርሱ ከተናደደ እና በቁጣ ከተሞላ፣ ክፉ ሊያደርግለት አስቦ እንደነበር ለመደምደም ቀላል ነበር፣ ምክንያቱም ክፉ ሊያደርግለት ዕድል ከማግኘት ውጪ ለሌላ ዓላማ መገኘቱን እንደማይፈልግ እርግጠኛ ነበርና (ቁጥር 7)።

2. ዮናታን ለእርሱ አለመኖር እንዲያቀርብለት የፈለገው ሰበብ፣ እውነት እንደሆነ ለማሰብ ምክንያት አለን፤ እርሱ በታላቅ ወንድሙ ወደ ቤተልሔም፣ ወደ ከተማው ተጋብዞ ነበር፣ ይህን አዲስ ወር እዚያ ከዘመዶቹ ጋር ለማክበር፣ ምክንያቱም ከእስራኤል ሁሉ ጋር ህብረት የሚያደርጉበት ወርሃዊ በዓል በተጨማሪ፣ አሁን ለቤተሰቡ ሁሉ ዓመታዊ መስዋዕት እና ቅዱስ ግብዣ ነበራቸው (ቁጥር 6)። በቤተሰባቸው ውስጥ ለተቀበሉት በረከቶች የምስጋና ቀን እና ለቀጣይነታቸው የጸሎት ቀን ያደርጉ ነበር። በዚህም ዳዊት የወጣበት ቤተሰብ በጣም ሃይማኖተኛ ቤተሰብ እንደነበር፣ በውስጡ ቤተ ክርስቲያን የነበረው ቤት እንደነበር ይታያል።

3. ዮናታን ይህን ደግነት እንዲያደርግለት ለማሳመን የተጠቀመባቸው ክርክሮች በጣም አሳማኝ ነበሩ (ቁጥር 8)። (1.) ከእርሱ ጋር የወዳጅነት ቃል ኪዳን እንደገባ፣ እናም የዮናታን የራሱ ሀሳብ እንደነበር፡- “አገልጋይህን ከራስህ ጋር በእግዚአብሔር ቃል ኪዳን አስገብተሃል”። (2.) ትክክለኛ ዓላማ መሆኑን እርግጠኛ ካልሆነ ጉዳዩን እንዲደግፍ በምንም መንገድ እንደማያስገድደው፡- “በእኔ ውስጥ በደል ካለ፣ በመካከላችን ያለው ቃል ኪዳን በዚያ በደል ከእኔ ጋር ተባባሪ እንድትሆን ያስገድድሃል ብዬ ከመፈለግ ወይም ከመጠበቅ በጣም የራቀ ነኝ፤ ከእርሱ በነጻ እፈታሃለሁ፣ እናም እጄ በእኔ ላይ እንዲሆን እመኛለሁ፡ ራስህ ግደለኝ”። ሐቀኛ ሰው ቢሆን ጓደኛውን በእርሱ ምክንያት ሐቀኝነት የጎደለው ነገር እንዲያደርግ አያስገድደውም።

ቁጥር 9-23 እዚህ ላይ፣

I. ዮናታን በዳዊት ጭንቀት ጊዜ ታማኝነቱን አረጋገጠ። ዳዊት በዮናታን ላይ የነበረው ጠንካራ እምነት ቢኖርም፣ የዮናታን አባት ተጽዕኖ እና የራሱ ፍላጎት ከዳዊት እንዲርቅ ወይም እንዲቀዘቅዝ ሊያደርገው ይችላል ብሎ ለመፍራት ምክንያት ሊኖረው ስለሚችል፣ ዮናታን ወዳጅነቱን በይፋ ማደስ አስፈላጊ እንደሆነ አሰበ (ቁ. 9)። "እኔ ራሴ ልገድልህ ወይም ለአባቴ አሳልፌ ልሰጥህ የምችልበትን ወንጀል እንደፈጸምክ እጠራጠርሃለሁ ብለህ ማሰብ ከአንተ ይራቅ፤ አይደለም፣ እንደዚህ ያለ ጥርጣሬ ካለህ፣ ኑ ወደ ሜዳ እንውጣ (ቁ. 11)፣ እና በደንብ እንነጋገርበት።" እሱን ለመዋጋት ወደ ሜዳ አልጠራውም፣ ነገር ግን በወዳጅነቱ ሊያረጋጋው ነበር። አባቱ ለእሱ ምን ዓይነት አመለካከት እንዳለው በሙከራ እንደሚያውቅ እና ነገሩን ከነበረው የተሻለ ወይም የከፋ እንደማያደርገው በታማኝነት ቃል ገባለት። "መልካም ነገር ካለብህ፣ እንድትረጋጋ አሳይሃለሁ (ቁ. 12)፤ ክፉ ነገር ካለብህ ደግሞ፣ እንድትድን እሰድድሃለሁ" (ቁ. 13)፤ በዚህም እውነተኛ ክፋት ከሆነ ከክፉው እንዲድን፣ ምናባዊ ከሆነ ደግሞ ከክፉ ፍርሃት እንዲድን ይረዳው ነበር። ቃሉን ለማረጋገጥ ወደ እግዚአብሔር ይግባኝ አለ፣

1. እንደ ምስክር (ቁ. 12)፡ "የእስራኤል አምላክ እግዚአብሔር ሆይ፣ እኔ በቅንነት እንደማስብ እና እንደምነገር ታውቃለህ።" የስሜቱ ጥንካሬ የአነጋገሩን መንገድ አጭርና ድንገተኛ አደረገው።

2. እንደ ዳኛ፡ "እግዚአብሔር ዮናታንን እንዲህ ያድርግበት ከዚህም በላይ ይጨምርበት (ቁ. 13)፣ በተንኮል ከተናገርኩ ወይም ለወዳጄ የገባሁትን ቃል ከጣስኩ።" ዳዊት በቅንነቱ ሙሉ በሙሉ እንዲተማመን በዚህ መልኩ በይፋ ተናገረ። እግዚአብሔርም ለእኛ የገባውን ቃል አረጋግጦልናል፣ ይህም ጠንካራ መጽናናት እንዲኖረን ነው (ዕብ. 6:17, 18)። ዮናታን ለቃሉ ልባዊ ጸሎቱን ጨመረ፡ "እግዚአብሔር ከአንተ ጋር ይሁን፣ በፊት ከአባቴ ጋር እንደነበረው፣ አሁን ቢርቅም፣ አንተን ለመጠበቅና ለማስደሰት።