ኦሪት ዘሌዋውያን 22

22:1-33 ሕግታት ብዛዕባ ካህናትን መስዋእትን። ኣብዚ ምዕራፍ እዚ፡ ብዛዕባ ካህናትን መስዋእትን ብዙሓት ሕግታት ንረክብ፡ ኵሉ ድማ ንኽብሪ መቕደስ ንምዕቋብ እዩ። እቲ ዓቢ ሊቀ ኻህናትና ኻብ ምውጻእ ግዴታኡ ብዝኾነ ይኹን ነገር ከይዕገት፡ ብምስጋና ንዘክር። ከምኡውን፡ እግዚኣብሔር ስሙ፡ ሓቅታቱ፡ ሥርዓታቱን፡ ትእዛዛቱን ከነኽብር ከም ዝደልየና ንዘክር። ካብ ግብዝነት ንጠንቀቕ፡ ብዛዕባ ሓጢኣታዊ ርኽሰትና ንርእስና ንመርምር፡ ብደም ክርስቶስን ብምቅድስ መንፈሱን ካብኡ ንምንጻህ ድማ ንደሊ። ሓጢኣቱ ገዛእ ርእሱ ኬካሕስ ዝፍትን፡ ወይ ብትዕቢት ርእሰ-ጽድቂ ዝቐርብ፡ ንክርስቶስ ከምቲ ሓጢኣተኛ ባህጊ እናፈጸመ ናብ ማዕድ እግዚኣብሔር ዝቐርብ፡ ብሓደ ዘይነኣስ ነውሪ የውርደሉ (የሕትቶ)። እቲ ነፍሳት ህዝቢ ዝፈቱ ኣገልጋሊ ድማ፡ ኣብዚ ሓደገኛ ምጥፋእ ኪቕጽሉ ኸፍቅደሎም ኣይክእልን። ኣብኦም ኪጽውዕ ይግባእ፡ ሓጢኣቶም ክንስሑን ክሓድጉን ጥራይ ዘይኮነስ፡ ብእምነት ብስሙ ንይቕረታን ምስ ኣምላኽ ንምቕባልን፡ ብምሉእ እምነቶም ኣብ ካሕሳ ክርስቶስ ኪእመኑ እዩ። ብኸምዚ ጥራይ እዩ እግዚኣብሔር ከም ህዝቡ ገይሩ ኬቕድሶም።

ምዕራፍ 22

ኣብዚ ምዕራፍ እዚ ብዛዕባ ኸህናትን መስዋእትን ብዙሓት ሕግታት ኣለዉና፣ ኩሉ ንኽብሪ መቕደስ ንምሕላው ዝኸውን እዩ።

I. ኸህናት ብርኽሰቶም ቅዱሳት ነገራት ከይበልዑ (ቁ. 1-9)።

II. ካብ ስድራቤት ኸህናት ዘይኮነ ወጻኢ ሰብ ቅዱሳት ነገራት ከይበልዕ (ቁ. 10-13)፣ ብዘይፍላጥ እንተበሊዑ ድማ ምትካእ ከም ዘለዎ (ቁ. 14-16)።

III. ዝቐርቡ መስዋእቲ ብዘይ ነውሪ ክኾኑ ከም ዘለዎም (ቁ. 17-25)።

IV. ካብ ሾሞንተ መዓልቲ ንላዕሊ ዕድመ ክህልዎም ከም ዘለዎም (ቁ. 26-28)፣ መስዋእቲ ምስጋና ድማ ኣብታ ዝቐረቡላ መዓልቲ ክብልዑ ከም ዘለዎም (ቁ. 29, ወዘተ.)።

ቁጥር 1-9

እቶም ተፈጥሮኣዊ ነውሪ ዝነበሮም፣ ስራሕ ኸህናት ክሰርሑ እኳ እንተተኸልከሉ፣ ቅዱሳት ነገራት ግን ክበልዑ ተፈቒዱሎም ነይሩ እዩ። ኣይሁዳውያን ጸሓፍቲ ኸኣ “ካብ ስንፍና ንምክልኻል ኣብ መኽዘን ዕንጨይቲ ይጥቀሙ ነበሩ፣ ኣብ መሰውኢ ንዝቐርብ ሓዊ ዘይጥዕም ብብልዒ ዝበላሸወ ዕንጨይቲ ንምምራጽ። ኣብ ፍርዲ ለምጺ እውን ክጥቀሙ ይኽእሉ ነበሩ” ይብሉ። ግናኸ፣

I. እቶም ብዝኾነ ይኹን ስርዓታዊ ርኽሰት ዝነበሮም፣ ብገዛእ ርእሶም ብዝገበሩዎ ጌጋ ዝረኸብዎ ክኸውን ይኽእል እዩ፣ ኣብ ርኽሰቶም ክሳዕ ዝጸንሑ ቅዱሳት ነገራት ክበልዑ ኣይፍቀደሎምን ነይሩ።

1. ገለ ርኽሰታት ንዘለኣለም ዝጸንሑ ነበሩ፣ ከም ለምጺ ወይ ፍሳስ፣ ቁ. 4። እዚኦም ንህዝቢ ካብ መቕደስ ይፈልይዎም ነበሩ፣ ኣምላኽ ድማ ኣብ ካህን እዚኦም ዝያዳ ይቕረ ዝበሃለሎም ዘይኮነስ፣ ብሓቂ ዝያዳ ፍንፉናት ከም ዝኾኑ ከርኢ ደለየ።

2. ካልኦት ድማ ንሓጺር እዋን ዝጸንሑ ነበሩ፣ ከም ምትንካፍ ሬሳ ወይ ካልእ ርኹስ ነገር፣ ካብኡ ድማ ድሕሪ እተወሰነ ግዜ ሰብ ብምሕጻብ ስጋኡ ብማይ ይነጽህ ነበረ፣ ቁ. 6። ግናኸ፣ ብኸምዚ ዝረኸሰ ዝኾነ ይኹን ሰብ፣ ብዝለዓለ ቍጥዓ ኣምላኽ ተቐጺዑ፣ ቅዱሳት ነገራት ክበልዕ ኣይፍቀደሉን ነበረ፣ ንሱ ድማ እቲ ዝበሎ ቓል ኣጽኒዑ፣ “እታ ነፍሲ ኻብ ቅድመይ ክትስጐግ እያ” በለ፣ ቁ. 3። ኣብ ቅድሚ ኣምላኽ ምህላውናን ንእኡ ምግልጋልናን፣ ካብ ምውሓስና ንላዕሊ፣ ብርኽሰትና ናብኡ ንምቕራብ እንተደፊርና፣ ንቍጥዓ ኣምላኽ ዝያዳ ከቃልዓና እዩ። ጥፍኣት ካብ ቅድሚ እግዚኣብሔር ክመጽእ እዩ (2 ተሰ. 1:9)፣ ከምቲ ናዳብን ኣቢሁን ዝሞቱሉ ሓዊ ኻብ ቅድሚ እግዚኣብሔር ዝመጸ። በዚ ኸምዚ፣ ነቲ ቅዱስ ቃል ኣምላኽ ዘርክሱ፣ ብእቲ ዝንዕቕዎ ቃል ክስጐጉ እዮም፤ እቲ ቃል ክዅንኖም እዩ። ብርኽሰቶም ቅዱስ ነገር እንተበልዑ ብዛዕባ ዘንጸላልዎም ሓደጋ እንደገና ተጠንቀቑ (ቁ. 9)፣ ሓጢኣት ከይጸሩን በዚ ምኽንያት ከይሞቱን። እሞኸ፣ (1.) ቅዱሳት ነገራት ብዘይተቐደሳ ኣእዳው ብምትንካፍ ዘርክሱ ዓቢ በደል ይረኽቡ። ቅዱሳት ነገራት ምብላዕ ኣብ ምትዕርራቕ ምስታፍ ማለት እዩ፤ ግናኸ፣ ብርኽሰቶም እንተበልዕዎ፣ በደሎም ካብ ምውሓድ ንላዕሊ ይውስኽዎ እዮም፦ ሓጢኣት ክጸሩ እዮም። (2.) ሓጢኣት፣ ዘይተወሰነ ምሕረት እንተዘይተኸላኺሉ፣ ንዝጸርዎ ብርግጽ ዘጥሕል ጾር እዩ፦ በዚ ምኽንያት ክሞቱ እዮም። ኸህናት እውን ብርኽሰቶምን ትዕቢቶምን ክጠፍኡ ይኽእሉ እዮም።

II. ብዛዕባ ዕላማ እዚ ሕጊ እዚ፣ ክንርኢ እንኽእል፣

1. እዚ ንኸህናት ንንጽሕናኦም ብጥንቃቐ ክሕልዉን፣ ንዝረክሶም ኩሉ ነገር ክፈርሑን ኣገድዶም። ቅዱሳት ነገራት መነባብሮኦም ነበሩ፤ ካብኡ ክበልዑ እንተዘይተፈቒዱሎም፣ ከመይ ገይሮም ክነብሩ? ብርኽሰትና ካብ ምቾትን ክብረትን ክንሰርፎ ዘሎና ዝበዝሐ መጠን፣ ንንጽሕናና ንምሕላው ዝያዳ ጥንቁቓት ክንከውን ይግባእ።

2. እዚ ንህዝቢ ንቅዱሳት ነገራት ኣኽብሮት ከም ዝህልዎም ገበረ፣ ኸህናት ባዕሎም (ከምቲ ኣብ ቁ. 2 ዝተገልጸ) ኣብ ርኽሰቶም ክሳዕ ዝጸንሑ ካብኦም ተፈልዮም ከም ዝነበሩ ምስ ረኣዩ። ነቶም ቀረባ ኣገልገልቱ ብኸምዚ ዝኣመሰለ ብርቱዕ ስርዓት ዝገዝአ ኣምላኽ፣ ብርግጽ ናይ ዘይተወሰነ ንጽህና ኣምላኽ እዩ።

3. እዚ ካብ ኩሉ ስነ-ምግባራዊ ርኽሰት ብጥንቃቐ ክንጥንቀቕ ይምህረና፣ ከመይሲ ብእኦም ንምቾት መቕደስ ኣምላኽ ንምቕባል ዘይበቑዕ ንኸውን። ልሙድ ነውሪ እኳ እንተዘይብልና፣ ግናኸ ትክክለኛ ርኽሰታት ካብ ምሕብረት ኣምላኽ ንረኽቦ ሓጎስ ይኸልኡና እዮም፤ ስለዚ እቲ ዝተሓጽበ እግሩ ኺሓጽብ የድልዮ (ዮሃ. 13:10)፣ ኣእዳዉ ኺሓጽብ፣ በዚ ኸምዚ ድማ ንመሰውኢ ኺዞር፣ መዝ. 26:6። ኣብዚ ንርእስና ክንቀናእ የድልየና እዩ፣ ምናልባት (ከምቲ ኣብዚ ብግልጺ ዝተገልጸ) ንኣምላኽ ቅዱስ ስሙ ኣብቶም ንእኡ እንቐድሶም ነገራት ከይንርክስ፣ ቁ. 2። ንኣምላኽ ክብሪ ንምሃብ ንብሎም ተግባራትና እንተኣሕፊርናዮ፣ ንእኡ ከም ምሕጓስ ኣብ ክንዲኡ እንተኣቘጢዕናዮ፣ ድሕሪ ሓጺር ግዜ ሕማቕ ጸብጻብ ክንህብ ኢና፤ ግናኸ፣ ብርኽሰትና ንእኡ ዝተቐደሰ ዝመስል ነገር ብምግባር ንስም ኣምላኽ እንተኣርኪስናዮ፣ ከምዚ ኢና እንገብር።

ቁጽሪ 10-16 እቶም ቅዱሳት ነገራት ብካህናትን ስድራቤቶምን ክበልዑ ነበሮም።

I. ኣብዚ ሓደ ሕጊ ኣሎ፡ ጓና ካብኦም ከይበልዕ ዝእምት። ማለት፡ ካህናትን ንሳቶም ዝምልከቶምን ጥራይ እምበር፡ ካልእ ሰብ ከቶ ከይበልዕ (ቁ. 10)። ካህናት ነዚ ክጥንቀቑ ተኣዚዞም ነበሩ፡ ንጓኖታት ካብኦም ብምብላዕ ቅዱሳት ነገራት ከየርክሱ (ቁ. 15) ወይ ድማ በደል ሓጢኣት ከይጸውሩ ከፍቅዱሎም (ቁ. 16)። ማለት፡ መሰል ዘይብሎም ነገር ብምትንካፍ በደል ኣብ ርእሶም ከምጽኡ ከፍቅዱሎም። እዚ ብሓፈሻ ከምዚ ተረዲኡ። ማስታወሻ፡ ንሕና ባዕልና ሓጢኣት ከይንጸውር ጥንቁቓት ክንከውን ጥራይ ኣይኮነን ዘሎና፡ እንታይ ደኣ ካልኦት ከይጸውርዎ ንምክልኻል ክንገብሮ እንኽእል ክንገብር ኣሎና። ሓጢኣት ኣብ ሓውና ከይጸንሕ ክንገብር ጥራይ ኣይኮነን ዘሎና፡ እንተኽኢልናዮ ድማ ኣብኡ ከይመጽእ ክንገብር ኣሎና። እንተኾነ ግን፡ ምናልባት እቲ ቃል ካልእ ትርጉም ክህልዎ ይኽእል እዩ፡ ካህናት መስዋእቲ ሓጢኣት ምብላዖም፡ ንሓጢኣት እቲ ህዝቢ ምጽዋሮም፡ ንምክፍፋይ ከም ዝውክል ተገሊጹ ኣሎ (ምዕ. 10:17)። ስለዚ፡ ጓና ብፍላይ ካብቲ ቅዱስ ነገር ከይበልዕ፡ በደል ሓጢኣት ከም ዝጸውር ድማ ከይመስል።