መጽሓፍ እዮብ 9

9:1-13 ኣብዚ መልሲ እዚ እዮብ፡ ንርእሱ ግብዝ ከምዘይኮነ ምስ ዝኸሐደ፡ ንቅንዕና ኣምላኽ ከምዘይተጠራጠረ ገለጸ። ከመይከ ሰብ ምስ ኣምላኽ ጻድቕ ይኸውን? ኣብ ቅድሚኡ ኸኣ ካብ ዚቚጸር ንላዕሊ ብዙሕ ሓጢኣት ከም ዝገበረ ኣመነ። ኣምላኽ ድማ ኣብ ፍርዲ ምስኡ እንተተኻራኸረ፡ ካብ ኵሉ ሓሳባቱ፡ ቃላቱን፡ ግብርታቱን ናይ ህይወቱ፡ ካብ ሽሕ ሓንቲ እኳ ኺሰግት ኣይምኸኣለን። ስለዚ ኸኣ ካብቲ ሕጂ ዘሎዎ መከራ ኵሉ ዝኸፍአ ይግብኦ ነይሩ።

እዮብ ንጥበብን ሓይልን ኣምላኽ ክዝክር ከሎ፡ ንቕሬታቱ ይርስዖ። ንመገዲ ኣምላኽ ክንፈርዶ ኣይንበቅዕን ኢና፡ ምኽንያቱ እንታይ ከም ዝገብር ወይ እንታይ ከም ዝሓሰበ ኣይንፈልጥን ኢና። ኣምላኽ፡ ዝኾነ ፍጥረት ኪቃወሞ ዘይክእል፡ ብሓይሊ ይዓዪ። ንኻልኦት ንምሕጋዝ እኹል ሓይሊ ከም ዘሎዎም ዚሓስቡ፡ ንርእሶም ካብኡ ኺከላኸሉ ኣይክእሉን እዮም።

ምዕራፍ 9 ኣብዚ ምዕራፍን ኣብ ዝቕጽል ምዕራፍን፡ እዮብ ንዘረባ ቢልዳድ ዝሃቦ መልሲ ንረክብ። ኣብዚ መልሲ እዚ፡ ብዛዕባ ኣምላኽ ብኽብሪ ይዛረብ፡ ብዛዕባ ባዕሉ ብትሕትና ይዛረብ፡ ብዛዕባ ጸገማቱ ድማ ብስምዒት ይዛረብ፤ ግናኸ፡ ብዛዕባ ኣዕሩኹ ወይ ብዛዕባ ዘርኣይዎ ዘይሕሩርነት ሓንቲ እኳ ቃል ኣይተዛረበን፡ ንቢልዳድ ብቐጥታ ዝመለሰሉ እውን የብሉን። ብጥበብ ናብቲ ቀንዲ ጉዳይ ይምለስ፡ ብዛዕባ እቲ ጉዳይ ዘቕረበ ሰብ ኣይዛረብን፡ ወይ ድማ ንዕኡ ምኽንያት ኣይደልን። ኣብዚ ምዕራፍ እዚ፡

I. ትምህርቲ ጽድቂ ኣምላኽ ተነቢሩ ኣሎ (ቁ. 2)።

II. ብጥበቡን ብሓይሉን ብልዑል ግዝኣቱን ዝረጋገጽ መርትዖኡ (ቁ. 3–13)።

III. ተግባራዊ ምግባሩ፡ ኣብኡ ድማ፡

1. ምስ ኣምላኽ ብሕግን ብውግእን ክወዳደር ከም ዘይክእል ገይሩ ንርእሱ ይዅንን (ቁ. 14–21)።

2. ንሰብ ብናይ ግዳም ኩነታቱ ክንፈርዶ ከም ዘይንኽእል ዝብል ነጥቡ ይሕሉ (ቁ. 22–24)።

3. ብዛዕባ ዕቤት ጸገማቱ፡ ብዛዕባ እቲ ዝነበሮ ምድንጋር፡ ከምኡውን እንታይ ከም ዝብል ወይ ከም ዝገብር ብዛዕባ ዘጥፍኦ ይማረር (ቁ. 25–35)።

ቁጽርታት 1-13 ቢልዳድ ንእዮብ ብብዝሒ ምዝራቡ ወቐሶ፡ ምዕ. 8:2። እዮብ ነዚ መልሲ ኣይሃበሉን፡ እዚ ንዕኡ ባዕሉ ምምላሱ እኹል ዝቐለለ እኳ እንተነበረ፤ ግናኸ፡ ኣምላኽ ፍርዲ ከም ዘየጥምም ዝብል ቀጺሉ ዘቕረቦ መሰረታዊ ሓሳብ፡ እዮብ ምስኡ ይሰማማዕ፡ “እወ፡ ከምኡ ምዃኑ ብሓቂ እፈልጥ እየ”፡ ቁ. 2። ማስታወሻ፡ ምስቶም እንከራኸሮም ክሳዕ ክንደይ ከም እንሰማማዕ ክንእመን ድሉዋት ክንከውን ይግባእ፡ ሓቂ ድማ ብጸላኢ እኳ እንተተረኽበን ንዓና እኳ እንተተጠቕመሉን፡ ክንነጽጎ ወይ ክንቃወሞ የብልናን፡ የግዳስ ብብርሃኑን ብፍቕሩን ክንቕበሎ ይግባእ፡ እኳ እንተተጋገየ። “እወ፡ ብሓቂ እከይ ንሰብ ናብ ጥፍኣት የብጽሖ፡ እቶም እግዚአብሔር ዝፈርህዎ ድማ ብፍሉይ ሓለዋ ኣምላኽ ይሕለዉ። እዚኣቶም ዝሰማማዓሎም ሓቅታት እዮም፤ ግናኸ፡ ሰብ ምስ ኣምላኽ ብኸመይ ጽቡቕ ክኸውን ይኽእል፧” “ኣብ ቅድሜኻ ህያው ዝኾነ ሓደ እኳ ጻድቕ ኣይኰነን”፡ መዝ. 143:2። ሰብ ምስ ኣምላኽ ብኸመይ ጻድቕ ይኸውን፧ ገሊኦም ነዚ፡ ብዛዕባ ናይ ኣምላኽ ጥብቂነትን ጭካኔን፡ ማለት ምምልላስ ዘይብሉ ኣምላኽ ምዃኑ፡ ከም ስምዒታዊ ምጕርምራም ይርድእዎ፤ ኣብዚ ምዕራፍ እዚ፡ ከምዚ ዝኣመሰለ ኣዘራርባ ዝመስሉ ገለ ናይ ምጕርምራም መግለጺታት ከም ዘለዉ ክንነጽግ ኣይንኽእልን። ግናኸ፡ ኣነ ነዚ፡ ብፍላይ ናይ ሰብ ሓጢኣተኛነትን ናይ ባዕሉ ሓጢኣተኛነትን ከም ሃይማኖታዊ ኣፍልጦ እወስዶ፡ ማለት ኣምላኽ ንሓደ ካባና ብመሰረት ግብሪ ሓጢኣትና እንተዝገብረና፡ ብርግጽ ክንጠፍእ ኢና።

I. ሰብ ምስ ፈጣሪኡ ብክርክር ይኹን ብውግእ ዘይመዓርግ ምዃኑ ሓቂ ምዃኑ የንብር።

1. ብክርክር (ቁ. 3)፡ ምስኡ እንተተኻራኸረ፡ ብሕጊ ይኹን ብክርክር፡ ካብ ሽሕ ሓንቲ እኳ ክምልሰሉ ኣይክእልን እዩ። (1.) ኣምላኽ ምስኡ ንዝጣበቑን ንግብሩ ንዝነቕፉን ክምልስዎ ዘይክእሉ ሽሕ ዘደናግር ሕቶታት ክሓትት ይኽእል እዩ። ኣምላኽ ካብ ህቦብላ ንእዮብ ምስ ተዛረቦ፡ ብዙሓት ሕቶታት ሓቲትዎ ነይሩ (ነዚ ትፈልጦዶ፧ ነዚ ክትገብሮ ትኽእልዶ፧) እዮብ ድማ ንሓንቲ እኳ ክምልሰሉ ኣይከኣለን፡ ምዕ. 38, 39። ኣምላኽ ንዕብይቲ ጥበብ ንዝብሉ ሰባት ዕሽነቶም ብቐሊሉ ከርኢ ይኽእል እዩ። (2.) ኣምላኽ ሽሕ በደላት ክኸስሰና ይኽእል፡ ሽሕ ክስታት ክሰርዕልና ይኽእል፡ ንሕና ድማ ካብ ዝኾነ ይኹን ክሲ ንርእስና ንኸነድሕን ክንምልሰሉ ኣይንኽእልን፡ የግዳስ ብህድኣት ኩሉ ሓቂ ምዃኑ ክንሰማማዕ ኣሎና። ሓደ ከም ወጻኢ፡ ሓደ ከም ዘይጠቅም፡ ሓደ ድማ ከም ሓሶት ገይርና ክንነጽጎ ኣይንኽእልን። ንሓደ፡ ነቲ ተግባር ክንነጽግን ንዘይበደልና ክንምሕለልን፡ ንሓደ ድማ፡ ነቲ በደል ክንነጽግን ክንእመንን ክንጸድቕን ኣይንኽእልን። ኣይፋል፡ ክንምልሰሉ ኣይንኽእልን፡ የግዳስ እዮብ ከም ዝገበሮ (ምዕ. 40:4, 5)፡ ኢድና ኣብ ኣፍና ክንገብርን፡ “በደለኛ፡ በደለኛ” ኢልና ክንጭድርን ኣሎና።

2. ብውግእ (ቁ. 4)፡ “መን እዩ ንርእሱ ኣብ ልዕሊኡ ዘደነነን ዝሰመረን፧” እቲ መልሲ ኣዝዩ ቐሊል እዩ። ካብ መጀመርታ ዓለም ክሳዕ ሎሚ፡ ንርእሱ ኣብ ልዕሊ ኣምላኽ ዘደነነ፡ ብዕልወት ኣብ ልዕሊኡ ዝጸንዔ፡ ኣምላኽ ንዕኡ ኣዝዩ ከም ዝኸብዶን ንዕሽነቱ ድማ ብኽቡር ከም ዝኸፍልን ዘይረኸበ፡ ዝኾነ ይኹን ደፋር ሓጥእ ኣብነት ከተቕርብ ኣይትኽእልን ኢኻ። ከምዚኦም ዝኣመሰሉ ገበነኛታት ኣይሰመረሎምን ወይ ሰላም ኣይነበሮምን፤ ኣብ መገዶም መጽናናዕን ዕዉትነትን ኣይነበሮምን። ሰብ ምስ ፈጣሪኡ ብብቕዓት ወይ ብስልጣን ብምውድዳር እንታይ ረኺቡ፧ ኩሉ ንኣምላኽ ዝቐርብ ተቓውሞ፡ እሾኽን ደርብን ኣብ ቅድሚ ዝበልዕ ሓዊ ምቕማጥ ጥራይ እዩ፤ እዚ ፈተነ እዚ፡ ክሳዕ ክንድዚ ዕሽነት፡ ፍረ ዘይብሉ፡ ጥፍኣታዊ እዩ፡ ኢሳ. 27:4፤ ህዝ. 28:24፤ 1 ቈረ. 10:22። እቶም ዝወደቑ መላእኽቲ ንርእሶም ኣብ ልዕሊ ኣምላኽ ኣደኒኖም፡ ግናኸ ኣይሰመረሎምን፡ 2 ጴጥ. 2:4። እቲ ድራጎን ይዋጋእ፡ ግናኸ ይድርበ፡ ራእ. 12:9። እኩያት ሰባት ንርእሶም ኣብ ልዕሊ ኣምላኽ የደንንኡ፡ ንጥበቡ ይከራኸሩ፡ ንሕጉ ይጥሕሱ፡ ንሓጢኣቶም ኣይንስሑን፡ ኣብ ትሕቲ ጸገማቶም ድማ ዘይተኣረሙ እዮም፤ ንናይ ጸጋኡ ዕድላት ይነጽጉ፡ ንምፍታን መንፈሱ ድማ ይቃወሙ፤ ንምፍርራሑ ምንም ኣይገብርዎን፡ ኣብ ዓለም ንዘለዎ ረብሓኡ ድማ ይቃወሙ። ግናኸ ሰሚሮም ድዮም፧ ክሰምሩ ይኽእሉ ድዮም፧ ኣይፋል፤ ንርእሶም ንመዓልቲ ቍጥዓ፡ ቍጥዓ ጥራይ እዮም ዝእክቡ ዘለዉ። እቶም ነዚ ዝጥምጥሙ፡ ናብኦም ከም ዝምለስ ክረኽብዎ እዮም።

II. ምስኡ ዘሎና ኣምላኽ እንታይ ምዃኑ ብምርኣይ የረጋገጾ፡ ብልቡ ጥበበኛ እዩ፡ ስለዚ ብሕጊ ክንምልሰሉ ኣይንኽእልን፤ ብሓይሉ ብርቱዕ እዩ፡ ስለዚ ምስኡ ክንዋጋእ ኣይንኽእልን። እቲ ዝዓበየ ዕሽነት፡ ንኹሉ ዝፈልጥን ኩሉ ዝገብርን፡ ብጥበብ ክትስዕሮ ወይ ብሓይሊ ክትስዕሮ ዘይከኣል፡ ምስ ኣምላኽ ዘይተወሰነ ጥበብን ሓይልን ክትወዳደር ምሕሳብ እዩ። ድያብሎስ እዮብ ብመዓልቲ ጸበባኡ ንኣምላኽ ከም ዝረግምን ብዛዕባኡ እኩይ ከም ዝዛረብን ተስፋ ገይሩ ነይሩ፡ ግናኸ ኣብ ክንዲኡ፡ ንኣምላኽ ከኽብርን ብዛዕባኡ ልዑል ክዛረብን ርእሱ ኣዳልዩ። ክሳዕ ክንደይ ዝሓመመን ብናይ ባዕሉ መከራ ዝተዋሕጠን እኳ እንተነበረ፡ ጥበብን ሓይልን ኣምላኽ ክጠቅስ ዕድል ምስ ረኸበ፡ ንምጕርምራሙ ይርስዖ፡ ብሓጐስ ይነብር፡ ነቲ ክቡርን ጠቓምን ዝኾነ ርእሰ-ጉዳይ ድማ ብብዙሕ ቃላት ይገልጾ። መርትዖታት ጥበብን ሓይልን ኣምላኽ ድማ ካብዚ ይረክብ፡

1. ካብ መንግስቲ ተፈጥሮ፡ ኣብኣ ድማ ኣምላኽ ተፈጥሮ ብዘይቁጽጽር ሓይሊ ይዓይን ዝደለዮ ይገብርን እዩ፤ ምኽንያቱ ኩሉ ስርዓታትን ኩሉ ሓይልታትን ተፈጥሮ ካብኡ ዝመጹን ኣብኡ ዝምርኮሱን እዮም።

(1.) ምስ ዝደሊ፡ ንመስርዕ ተፈጥሮ ይቕይሮ፡ ንመስርዑ ድማ ይምልሶ፡ ቁ. 5-7። ብሓፈሻዊ ሕጊ ተፈጥሮ፡ ኣኽራናት ተሰሪሖም ኣለዉ፡ ስለዚ ድማ ዘለኣለማዊ ኣኽራናት ይበሃሉ፡ ምድሪ ተሰሪሓ ኣላን ክትስዕር ኣይትኽእልን እያ (መዝ. 93:1)፡ ኣዕኑዳ ድማ ብዘይተንቀሳቐስ ይተኸሉ፡ ጸሓይ ብግዜኣ ትወጽእ፡ ከዋኽብቲ ድማ ኣብዛ ታሕተዋይ ዓለምና ጽልዋኦም የንጸባርቑ፤ ግናኸ ኣምላኽ ምስ ዝደሊ፡ ካብቲ ልሙድ መስርዕ ከውጽእ ጥራይ ዘይኮነስ፡ ንስርዓት ተፈጥሮ ክቕይሮን ሕጉ ክልውጦን ይኽእል እዩ። [1.] ካብ ኣኽራናት ዝበለጸ ዝጸንዔ የልቦን። ብዛዕባ ምውሳድ ኣኽራናት ክንዛረብ ከለና፡ ዘይከኣል ነገር ማለትና እዩ፤ ግናኸ መለኮታዊ ሓይሊ ቦታኦም ከም ዝቕይሩ ክገብር ይኽእል እዩ፡ የውግዶም እሞ ኣይፈልጡን፡ ብፍቓዶም ይኹን ብዘይፍቓዶም የውግዶም፤ ርእሶም ከም ዝድንንኡ ክገብር ይኽእል፤ ከም ዝሰርዖምን ብቍጥዓኡ ከም ዝግልብጦምን ይኽእል፤ ኣኽራናት ክሳዕ ክንደይ ልዑላትን ዓበይትን ከውሓዝትን እንተኾኑ እኳ፡ ከምቲ ሓረስታይ ንጉድጓድ ኣንጭዋ ዝዝርግሖ፡ ብቐሊሉ ክዝርግሖም ይኽእል እዩ። ሰባት ንኣኽራናት ንምሕላፍ ብዙሕ ይጽዕሩ፡ ግናኸ ኣምላኽ ምስ ዝደሊ፡ ከም ዝሓልፉ ክገብር ይኽእል እዩ። ንሲና ከም ዝንቀጥቀጥ ገበሮ፡ መዝ. 68:8። ኣኽራናት ዘለሉ፡ መዝ. 114:4። እቶም ዘለኣለማዊ ኣኽራናት ተበታተኑ፡ ኣባ. 3:6። [2.] ካብ ምድሪ ኣብ መሓውራ ዝበለጸ ዝተተኸለ የልቦን፤ ግናኸ ኣምላኽ ምስ ዝደሊ፡ ንምድሪ ካብ ቦታኣ ከንቀጥቅጣ፡ ካብ ማእከላ ከውጽኣ፡ ኣዕኑዳ እውን ከም ዝንቀጥቀጡ ክገብር ይኽእል እዩ፤ ዝድግፋ ዝመስል ዝነበረ፡ ኣምላኽ ምስ ዘንቀጥቅጣ ባዕሉ ደገፍ ክደሊ እዩ። ክሳዕ ክንደይ ንትዕግስቲ ኣምላኽ ዕዳ ከም ዘሎና ርአ። ኣምላኽ ነቲ ብናይ ሓጢኣት ጾር ዝጕረምርም በደለኛ ወለዶ ሰብ ካብ ትሕቲ ምድሪ ከንቀጥቅጥን፡ ከምኡ ድማ ንእኩያት ካብኣ ከውጽእን (ኢዮብ 38:13) እኹል ሓይሊ ኣለዎ፤ ግናኸ ንምድሪን ንሰብ ኣብኣን የቕጽሎም፡ ከምቲ ሓንሳብ ንዓለወኛታት ዝዋሕጠቶ፡ ኣይገብራን። [3.] ካብቲ ዝወጽእ ጸሓይ ዝበለጸ ዘይተቐያየር የልቦን፡ ንዝተመደበሉ ግዜ ፈጺሙ ኣይስሕቶን እዩ፤ ግናኸ ኣምላኽ ምስ ዝደሊ፡ ከቛርጾ ይኽእል እዩ። እቲ ኣብ መጀመርታ ክትወጽእ ዝኣዘዛ፡ ክመልሳ ይኽእል እዩ። ሓንሳብ ጸሓይ ደው ክትብል ተነጊርዋ፡ ካልእ ግዜ ድማ ክትምለስ፡ እዚ ድማ ኣብ ትሕቲ ቁጽጽር ዓብዪ ፈጣሪኣ ምዃና ንምርኣይ እዩ። ሓይሊ ኣምላኽ ክሳዕ ክንድዚ ዓብዪ እዩ፤ እምበኣርከስ፡ ንእኩያትን ዘየመስግኑን እኳ ጸሓዩ ከም እትበርቕ ዝገብር፡ ጽቡቕነቱ ክሳዕ ክንደይ ዓብዪ እዩ! ንከዋኽብቲ ዝፈጠረ እውን፡ ምስ ዝደሊ፡ ከዕጽዎምን ካብ ኣዒንትና ክሓብኦምን ይኽእል እዩ። ብምንቅጥቃጥ ምድርን ብትሕቲ ምድሪ ዘሎ ሓውን፡ ኣኽራናት ሓንሳብ ተወጊዶምን ምድሪ ተንቀጥቂጣን እያ፡ ኣብ ኣዝዩ ጸልማትን ደበናን ዝኾኑ መዓልታትን ለይትን፡ ጸሓይ ከም ዝተኸልከለት፡ ከዋኽብቲ ድማ ከም ዝተዓጽዋ ይመስለና፡ ግብ. 27:20።