2ይ ሳሙኤል 8

8:1-8። ዳዊት ንፍልስጥኤማውያን ሰዓሮም። ንእስራኤል ነዊሕ ግዜ ጭንቂ ኮይኖምዎም ነበሩ። ከምቲ እስራኤል ምስ ፍልስጥኤማውያን ዝነበሮም፣ ቅዱሳን ድሕሪ እቲ ነዊሕን ተደጋጋሚን ምስ ሓይልታት ጸልማት ዝገብርዎ ቃልሲ፣ ወዲ ዳዊት ንኹሎም ኣብ ትሕቲ እግሩ ኺረግጾም እዩ፣ ንቅዱሳን ከኣ ካብ ሰዓርቲ ንላዕሊ ኺገብሮም እዩ። ንሞኣባውያን ወቕዔ፣ ንእስራኤል ከኣ ገበርቲ ግብሪ ገበሮም። ክልተ ሲሶኦም ኣጥፍኤ፣ ነቲ ሳልሳይ ሲሶ ግን ኣተረፎ። እቲ ንህይወት ዝሓዘ መስመር፣ ሓደ ጥራይ እኳ እንተነበረ፣ ሙሉእ መስመር ኪኸውን ተኣዘዘ። መስመር ምሕረት ክሳዕ ዝለዓለ ደረጃ ይዘርጋ። ንሶርያውያን ወቕዔ። ኣብ ኩሉ እዞም ውግኣት እዚኦም ዳዊት ተኸላኸበ፣ በዚ ምኽንያት እዚ ድማ ኣብ መዝሙራቱ ንኣምላኽ ብዙሕ ግዜ የኽብር።

ምዕራፍ 8 ዳዊት ቅድም መንግስቲ ኣምላኽን ጽድቁን ምስ ደለየ፡ ባዕሉ ምስ ተረጋግአ ድማ ታቦት ኣምላኽ ምስ ኣንበረ፡ ካልእ ኩሉ ነገር ከም ዝተወሰኸሉ ኣብዚ ተነጊሩና ኣሎ። ኣብዚ ዝስዕብ ጸብጻብ ቀሪቡ ኣሎ።

I. ወራራቱ። ንሱ ድማ፡ 1. ንፍልስጥኤማውያን ስዒሩ (ቁ. 1)። 2. ንሞኣባውያን ስዒሩ (ቁ. 2)። 3. ንንጉስ ጾባ ስዒሩ (ቁ. 3, 4)። 4. ንሶርያውያን ስዒሩ (ቁ. 5–8, 13)። 5. ንኤዶማውያን ስዒሩ (ቁ. 14)።

II. ዝቐረበሉ ህያባትን ካብ ዝገዝኦም ህዝብታት ዝረኸቦ ሃብትን፡ ንኣምላኽ ዝወፈሮም (ቁ. 9–12)።

III. ቤተ መንግስቱ፡ ኣመሓዳድራ መንግስቱ (ቁ. 15)፡ ከምኡውን ቀንዲ ሰበ ስልጣኑ (ቁ. 16–18)። እዚ ድማ ብዛዕባ ብልጽግና ግዝኣት ዳዊት ሓፈሻዊ ሓሳብ ይህበና።

ቁጽሪ 1-8 ኣምላኽ ንዳዊት ካብቶም ዝጻረርዎን ዝቃወምዎን ዝነበሩ ኩሎም ጸላእቱ ዕረፍቲ ሂብዎ ነበረ። ንሱ ድማ ነቲ ዕረፍቲ ብጽቡቕ ስለ ዝተጠቕመሉ፡ ሕጂ ድማ ንኣታቶም ክዋጋእ፡ ንበቀል እስራኤልን ንምምላስ መሰላቶምን ድማ መጥቃዕቲ ክገብር ፍቓድ ተዋሂብዎ። ከመይሲ፡ በቲ ኣምላኽ ዝተስፈዎም ምድሪ ገና ብምሉኡ ኣይሓዝዎን ነበሩ።

I. ንፍልስጥኤማውያን ብምሉኡ ገዝኦም፡ ቁ. 1። ንሳቶም ድኹም እዩ ዝመስሎም ምስ ነበረ (ምዕ. 5:17) ኣጥቂዕዎ ነበሩ፡ ሽዑ ድማ ተሳዒሮም ነበሩ። ዳዊት ግን ባዕሉ ሓያል ምዃኑ ምስ ፈለጠ፡ ኣጥቂዕዎም፡ ንምድሮም ድማ ገዛኢ ኮነ። ንሳቶም ንእስራኤል ንነዊሕ እዋን ኣጨነቕቲን ጨቋንቲን ነበሩ። ሳኦል ኣንጻሮም ምንም ዓወት ኣይረኸበን ነበረ። ዳዊት ግን ነቲ ሳምሶን ቅድሚኡ ነዊሕ ዝጀመሮ (መሓ. 13:5)፡ ምድሓን እስራኤል ካብ ኢዶም ኣማልኦ። መተግ-ኣማህ፡ ጋት (ቀንዲን ንጉሳዊት ከተማ ፍልስጥኤማውያን) ከምኡውን እተን ናይ ኣታቶም ዝነበራ ከተማታት ነበረት። ኣብ መንጎ እዚኣቶም ድማ ፍልስጥኤማውያን ኣብ ከረን ኣማህ (2 ሳሙ. 2:24) ሓያል ሰራዊት ኣንቢሮም ነበሩ፡ እዚ ድማ መተግ፡ ማለት ልጓም ወይ መገቲ ንህዝቢ እስራኤል ነበረ። ዳዊት ነዚ ካብ ኢዶም ወሲዱ፡ ንኣታቶም መገቲ ገይሩ ተጠቕመሉ። ከምኡ ድማ፡ እቲ ሓያል ሰብ ትጥቁኡ ምስ ተወስደ፡ እቲ ዝተኣማመኖ ዝነበረ ኣጽዋር ካብኡ ተወሲዱ ኣንጻሩ ይጥቀመሉ፡ ሉቃ. 11:22። ከምኡ ድማ፡ ቅዱሳን ምስ ሓይልታት ጸልማት፡ ከም እስራኤል ምስ ፍልስጥኤማውያን፡ ድሕሪ ነዊሕን ተደጋጋሚን ቃልሲ፡ ወዲ ዳዊት ንኹሎም ኣብ ትሕቲ እግሮም ክረግጾም፡ ንቅዱሳን ድማ ካብ ዓወት ንላዕሊ ዓወት ክገብሮም እዩ።

II. ንሞኣባውያን ወቕዖም፡ ንእስራኤል ድማ ግብሪ ከፈልቲ ገበሮም፡ ቁ. 2። ንምድሪ ናብ ሰለስተ ክፍሊ ከፈሎ፡ ካብኣቶም ክልተ ክፍሊ ኣጥፍአ፡ ንሓይልታት ኣፍረሰ፡ ንኹሎም ድማ ብሰይፊ ቀተለ። ነቲ ሳልሳይ ክፍሊ ግን፡ ንምድሪ ንኽሓርሱ፡ ንእስራኤል ድማ ባሮት ንኽኾኑ ኣትረፎም። ዶክተር ላይትፉት ከም ዝበሎ፡ “ኣብ ምድሪ ኣንቢርዎም ብገመድ ለኪዕዎም፡ መን ክቕተልን መን ክነብርን”፡ እዚ ድማ ምልካዕ ሸውሃት ሱኮት ተባሂሉ ይጽዋዕ፡ መዝ. 60:6። ኣይሁድ ከም ዝብልዎ፡ ንወለድን ኣሕዋቱን፡ ኣብ ግዜ ስደቱ ኣብ ትሕቲ ምክልኻል ንጉስ ሞኣብ ኣንቢርዎም ስለ ዝነበረ፡ ሞኣባውያን ስለ ዝቐተልዎም፡ ነዚ ጭካኔ እዚ ኣብ ልዕሊ ሞኣባውያን ተጠቕመሉ፡ 1 ሳሙ. 22:3, 4። ብፍትሒ ገበሮ፡ ከመይሲ ንኣምላኽ እስራኤል ሓደገኛታት ጸላእቲ ነበሩ። ብፖለቲካዊ ድማ፡ ብሓይሎም እንተ ዝተርፉ፡ ከምኡ ምኾኑ ነበሩ። ግን ኣስተብህል፡ ክልተ ሲሶ ክቕንጠጥ ኣድላዪ እኳ እንተ ነበረ፡ እቲ ንህይወት ዝሕሉ መስመር ግን፡ ሓደ እኳ እንተ ነበረ፡ ምሉእ መስመር ክኸውን ተኣዘዘ። እኹል ንውሓት ክወሃቦ ኣረጋግጽ። መስመር ምሕረት ክሳብ ዝለዓለ ደረጃ ንህይወት ንምድጋፍ ይዘርጋሕ። ተግባራት ምሕረት ድማ ንምሕረት ንምስፋሕ ክትርጎሙ ኣለዎም። ሕጂ ድማ ትንቢት በለዓም ተፈጸመ፡ “በትሪ ካብ እስራኤል ክትወጽእ እያ፡ ንመኣዝናት ሞኣብ ድማ ክትወቕዕ እያ”፡ እቲ ገዳዪ መስመር ክሳብ ዝለዓለ ደረጃ ዝበጽሖ፡ ዘኍ. 24:17። ሞኣባውያን ክሳብ ድሕሪ ሞት ኣሓብ ንእስራኤል ግብሪ ከፈልቲ ኮይኖም ቀጸሉ፡ 2 ነገ. 3:4, 5። ድሕሪኡ ዓለዉ፡ ዳግማይ ድማ ኣይተገዝኡን።

III. ንሶርያውያን ወይ ኣራማውያን ወቕዖም። ካብኣቶም ክልተ ፍሉያት መንግስታት ነበራ፡ ከምቲ ኣብ ኣርእስቲ መዝሙር 60 ዝተጠቕሱ፡ ኣራም ናሓራይም—ሶርያ ናይ ኣፍላግ፡ እታ ቀንዲ ከተማኣ ደማስቆ ዝነበረት (ብኣፍላጋ ዝፍለጥ፡ 2 ነገ. 5:12)፡ ከምኡውን ኣራም ጾባ፡ እታ ምስኣ ዝተሓሓዘት፡ ግን ክሳብ ኤፍራጥስ ዝዝርጋሕ። እዚኣቶም እቶም ክልተ ሰሜናዊያን ኣኽሊላት ነበሩ።

1. ዳዊት ብሶርያውያን ጾባ ጀመረ፡ ቁ. 3, 4። ኣብ ሩባ ኤፍራጥስ ንዶቡ ንምጽናዕ ምስ ከደ (ከመይሲ እቲ ብመለኮታዊ ውህበት ንኣብርሃምን ዘርኡን ዝተዋህበ ምድሪ ክሳብኡ ይዝርጋሕ ነበረ፡ ዘፍ. 15:18)፡ ንጉስ ጾባ ተጻረሮ፡ ንሱ ባዕሉ ናይ እስራኤል ዝነበራ ሃገራት ስለ ዝሓዘ። ዳዊት ግን ንሓይልታቱ ሰዓሮም፡ ንሰረገላታቱን ንፈረሰኛታቱን ድማ ወሰደ። እቶም ፈረሰኛታት ኣብዚ 700 ተባሂሎም ኣለዉ፡ ግን ኣብ 1 ዜና. 18:4 ድማ 7000 ተባሂሎም ኣለዉ። ፈረስቶም ብዓሰርተ ኣብ ሓደ ጉጅለ እንተ ዝኸፍልዎም፡ ከምቲ ዝኸውን ዝመስል፡ እቶም ሓለፍቲን ጉጅለታትን 700 ነበሩ፡ እቶም ፈረሰኛታት ግን 7000 ነበሩ። ዳዊት ንኣፍራስ ኣንከበበን፡ ንስርናውቲ ኣእጋረን ቆረጸን፡ በዚ ድማ ኣንከበበን፡ ንውግእ ድማ ዘይጠቕማ ገበሮን፡ ኣምላኽ ኣፍራስ ከይበዝሑ ስለ ዝኸልከሎም፡ ዘዳ. 17:16። ዳዊት ካብ 1000 ሰረገላታት 100 ጥራይ ንባዕሉ ተጠቕመሉ፡ ከመይሲ ሓይሉ ኣብ ሰረገላታትን ኣፍራስን ዘይኮነስ፡ ኣብ ህያው ኣምላኽ ኣንበረ (መዝ. 20:7)፡ ካብ ባዕሉ ዝረኣዮ ድማ ጽሒፉ፡ ፈረስ ንምድሓን ከንቱ ነገር እዩ፡ መዝ. 33:16, 17።

2. እቶም ሶርያውያን ደማስቆ ንንጉስ ጾባ ንምሕጋዝ ምስ መጹ፡ ምስኡ ወደቑ። 22,000 ኣብ ሜዳ ተቐትሉ፡ ቁ. 5። በዚ ድማ ዳዊት ንምድሪ ክሕዛን ንባዕሉ ሰራዊት ከንብርን ቀሊል ኮነሉ፡ ቁ. 6።