2ይ ነገስት 2

2:1-8 እግዚአብሔር ንኤልያስ ጊዜኡ ቀሪቡ ምዃኑ ኣፍሊጥዎ ነበረ። ስለዚ ናይ ነብያት ናብ ዝተፈላለዩ ቤት ትምህርቲ ኸይዱ ናይ መወዳእታ ምዕዶታቱን በረኸቱን ሃቦም። ምውሳድ ኤልያስ ናይ ምዕራግ ክርስቶስን፣ ንኹሎም ምእመናን ድማ መንግስቲ ሰማያት ምኽፋትን ዝኾነ ምሳሌን ምልክትን ነበረ። ኤልሳዕ ንነዊሕ እዋን ንኤልያስ ተኸቲልዎ ነበረ፣ ሕጂ ድማ ናይ ምፍንፋሕ በረኸት ክረክብ ተስፋ ኣብ ዝገበረሉ እዋን ክሓድጎ ኣይደለየን። ንክርስቶስ ዝስዕቡ ኣብ መወዳእታ ብምሕካኽ ከይሓጽሩ። ማያት ዮርዳኖስ፣ ቀደም ንታቦት ተረከበ፣ ሕጂ ድማ ንመጐልዕ ናይ ነብዪ፣ ከም ምልክት ናይ ኣምላኽ ምህላው። ኣምላኽ ንእሙናት ደቁ ናብ ሰማይ ከውጽኦም ከሎ፣ ሞት እታ ክሳገሩዋ ዘለዎም ዮርዳኖስ እያ፣ ኣገባብ ምሕላፍ ድማ ይረኽቡላ። ሞት ክርስቶስ ነቲ ማያት ከፊልዎ እዩ፣ ምእንቲ እቶም ብእግዚአብሔር እተበዝሑ ኪሓልፉ። ኦ ሞት፣ ኣበይ ኣሎ እምባኻ፣ ስንባደን ፍርሃትንካ!

ምዕራፍ 2 ኣብዚ ምዕራፍ እዚ፡

I. ኤልያስ ናብ ሰማይ ምውሳዱ ዝብል ፍሉይ ፍጻሜ ንረክብ። ኣብ መወዳእታ ናይ ቅድሚኡ ምዕራፍ፡ ሓደ እኩይ ንጉስ ብውርደት ንዓለም ክሓድግ ከሎ፡ ኣብዚ ድማ ሓደ ቅዱስ ነብዪ ብኽብሪ ክሓድጋ ንርኢ። ምውጻእ ናይቲ ቀዳማይ ዝዓበየ መከራኡ ነበረ፡ ናይቲ ዳሕራይ ድማ ዝዓበየ ሓጎሱ ነበረ። ሰባት ከም መወዳእታኦም እዮም። ኣብዚ ዘሎና፡ 1. ኤልያስ ንፈተውቱን ንደቂ ነብያትን ብፍላይ ድማ ንኤልሳዕ፡ ምስኡ ተጣቢቑ ዝኸደን ብዮርዳኖስ ዝሓለፈን (ቁ. 1–10)፡ ተሰናቢቱ። 2. ኤልያስ ብኣገልግሎት መላእኽቲ ናብ ሰማይ ተወስደ (ቁ. 11)፡ ኤልሳዕ ድማ ንምድሪ ዝበጽሓ ስኢኑዎ ብምዃኑ ሓዘኑ ገለጸ (ቁ. 12)።

II. ኤልሳዕ ኣብ ቦታኡ ነብዪ ምዃኑ ምግላጹ። 1. ንዮርዳኖስ ብምምቃል (ቁ. 13, 14)። 2. ደቂ ነብያት ዘርኣይዎ ኣኽብሮት (ቁ. 15–18)። 3. ንዘይጥዑይ ማይ ኤሪኮ ብምሕዋይ (ቁ. 19–22)። 4. ንዝተሳለቑሉ ህጻናት ቤቴል ብምጥፋእ (ቁ. 23–25)። እዚ ኣብ ትንቢት ዝተራእየ ለውጢ፡ ካብ ለውጢ መንግስቲ ዝዓበየ ቦታ ይሕዝ።

ቁጥር 1-8 ዘመን ኤልያስን ብዛዕባኡ ዝነበሩ ፍጻሜታትን፡ ከምቶም ኣብ ቅዱሳት ጽሑፋት ዘለዉ ካልኦት ዓበይቲ ሰባት፡ ዕድሚኡ ወይ ኣብ ዝኾነ ንጉስ ዘመነ ንግስና ከም ዝተራእየ ወይ ከም ዝጠፍአ ብንጹር ኣይተነግረናን። ስለዚ ንሱ ክንደይ ዓመት ከም ዝነበረ ክንገምት ኣይንኽእልን ኢና። ብጠቕላላ ንኣስታት 20 ዓመታት ከም ዝነበረ ይግመት። ኣብዚ ድማ ንንበብ፡

I. ኣምላኽ ብህቦብላ ንፋስ ናብ ሰማይ ከም ዝወስዶ ወሲኑ ነበረ (ቁ. 1)። ንሱ እዚ ክገብር ነበረ፡ ቅድሚኡ ድማ ንሱ ካብዛ ዓለም ብሞት ዘይኮነስ፡ ከም ሄኖክ ስጋን ነፍስን ሓቢሩ ናብ ሰማይ ከም ዝወስዶ፡ ኣብቲ ዓለም መናፍስቲ ንኽነብር ዘድልዮ ለውጢ ጥራይ ከም ዝገብረሉ፡ ከምኡ ድማ ኣብ ምጽኣት ክርስቶስ ብህይወት ዝርከቡ ሰባት ዝገብርዎ ለውጢ ከም ዝገብር፡ ንኤልያስ ኣቐዲሙ ከም ዝነገሮ ይገመት። ኣምላኽ ካብ ካልኦት ነብያት ንላዕሊ ንኤልያስ ከምዚ ዝበለ ፍሉይ ክብሪ ዝሃቦ ስለምንታይ ምባል ናትና ኣይኮነን። ንሱ ከም ንሕና ዝበለ ስምዒታት ዝነበሮ ሰብ ነበረ፡ ሓጢኣት ይፈልጥ ነበረ፡ ገና ግን ሞት ኣይቀመሰን። ንሱኸ ስለምንታይ ከምዚ ገይሩ ተኸቢሩ፡ ከምቲ ንጉስ ነገስታት ክብሪ ክህቦ ዝፈተወ ሰብ፡ ከምዚ ገይሩ ተፈልዩ? ኣብዚ እዚ ዝስዕብ ክንገምት ንኽእል ኢና፡ 1. ኣምላኽ ናብ ዝሓለፉ ፍሉያትን ዘደንቕን ኣገልግሎታቱ ተመሊሱ ብምርኣይ፡ ንኣኦም ዓስቢ ክህብን ንደቂ ነብያት ድማ ኣብ ስጉምቲ ቅንኣቱን ታማኝነቱን ክኸዱን፡ ዝኾነ ይኹን ዋጋ እንተኸፈሉ፡ ኣብቲ ዝነበሩሉ ዘመን ንዝነበሩ ምብልሻዋት ክምስክሩን ምትብባዕ ክህብን ሓሲቡ ነበረ። 2. ንሱ ናብ ሕጂ ዘሎ ጸልማትን ዝበላሸወን ኩነታት ቤተ ክርስቲያን ብምጥማት፡ ድሕሪ እዚ ህይወት ካልእ ህይወት ከም ዘሎ ብንጹር መረጋገጺ ክህብን፡ ልቢ እቶም ውሑዳት እሙናት ናብኡን ናብቲ ካልእ ህይወትን ናብ ላዕሊ ክስሕብን ነበረ። 3. ናብ ወንጌላዊ ኣገልግሎት ብምጥማት፡ ብምውሳድ ኤልያስ ድማ፡ ንዕርገት ክርስቶስን ንምኽፋት መንግስቲ ሰማያት ንኹሎም ምእመናንን ምሳሌን ምልክትን ሃበ። ኤልያስ ብእምነትን ጸሎትን ምስ ሰማይ ብዙሕ ተዛሪቡ ነበረ፡ ሕጂ ድማ ናብኡ ተወስደ፡ ኣብ ምድሪ ከለና ኣብ ሰማይ እንተነቢርና፡ ብቕጽበት ኣብኡ ከም እንኸውን፡ ነፍሲ ድማ (እዚኣ እያ እቲ ሰብ) ኣብኡ ንዘለኣለም ሕጉስቲ ከም እትኸውን ንምርግጋጽ።

II. ኤልሳዕ ኣብ ምድሪ ክሳብ ዝጸንሐ፡ ምስኡ ክጣበቕን ከይሓድጎን ወሲኑ ነበረ። ኤልያስ ንኤልሳዕ ከርሕቖ ዝደለየ ይመስል ነበረ፡ ኣብ ጊልጋል፡ ኣብ ቤቴል፡ ኣብ ኤሪኮ (ቁ. 2, 4, 6) ክጸንሕ ደልዩ ነበረ። ገሊኦም ካብ ትሕትና ከም ዝገበሮ ይሓስቡ። ኣምላኽ እንታይ ክብሪ ከም ዝሓሰበሉ ይፈልጥ ነበረ፡ ግን ብእኡ ክምካሕ ኣይደለየን፡ ወይ ድማ ብሰባት ክርአ ኣይደለየን (ፍቑራት ኣምላኽ ከምቶም ፍቑራት ናይ ምድራዊ ነገስታት፡ ከምኡ ምዃኖም ክእወጀሎም ኣይደልዩን)፡ ወይ ድማ ንኤልሳዕ ንምፍታን፡ ምስኡ ዘርኣዮ ዘይተቋርጽ ምትእስሳር ዝያዳ ንምምስጋን ነበረ፡ ከምቲ ናኦሚ ንሩት ክትምለስ ዘእመነታ። ኤልያስ ኣብዚን ኣብኡን ክጸንሕ ዝገብሮ ምሕጽንታ ብኸንቱ ነበረ። ንሱ ክሳብ ናብ ሰማይ ዝኸይድ፡ ንመምህሩ ኣብ ምድሪ ሓዲጉዎ ኣብ ዝኾነ ይኹን ቦታ ከይጸንሕ ወሲኑ ነበረ። "ዝኾነ ይኹን እንተመጸ፡ ኣይሓድገካን እየ"፡ ስለምንታይከ? ንኤልያስ ስለ ዝፈትዎ ጥራይ ዘይኮነስ፡ 1. ኣብ ምድሪ ክሳብ ዝጸንሐ፡ ብቕዱስን ሰማያዊን ዝርርቡ ክህነጽ ስለ ዝደለየ። ኩሉ ግዜ ጠቓሚ ነበረ፡ ሕጂ ግን ካብ ዝኾነ ግዜ ንላዕሊ ዝያዳ ጠቓሚ ነበረ ክንብል ንኽእል ኢና። ንሓድሕድና ንሓጺር ግዜ ጥራይ ስለ እንኸውን፡ ክሳብ ሓቢርና ዘሎና፡ ክንገብሮ እንኽእል መንፈሳዊ ሰናይ ኩሉ ክንገብርን፡ ንሓድሕድና ክንረኽቦ እንኽእል ኩሉ ክንረክብን ይግባእ። 2. ብዛዕባ ምውጻኡ ክረጋገጽን፡ ክውሰድ ከሎ ክርእዮን ስለ ዝደለየ፡ እምነቱ ክጸንዕን ምስ ዘይርአ ዓለም ዝነበሮ ምልላይ ክውስኽን። ንኤልያስ ንነዊሕ ግዜ ተኸቲሉዎ ነበረ፡ ሕጂ ድማ ናይ ምፍልላይ በረኸት ክረክብ ተስፋ ኣብ ዝገበረሉ እዋን ክሓድጎ ኣይደለየን። ንክርስቶስ ዝስዕቡ ሰባት ኣብ መወዳእታ ብምድኻም ከይተረፉ ኣይትግበሩ።

III. ኤልያስ ቅድሚ ምውጻኡ፡ ንቤት ትምህርቲ ነብያት በጺሑ ተሰናቢቶም። ኣብ ብዙሓት ከተማታት እስራኤል፡ ምናልባት እውን ኣብ ሰማርያ እውን ከይተረፈ፡ ከምዚ ዝበለ ቤት ትምህርቲ ነበረ። ኣብዚ ደቂ ነብያት፡ ብዝበዝሐ ቁጽሪ፡ ኣብ ቤቴል፡ ሓደ ጥጃ ዝተተኽለሉ ቦታ፡ ከምኡ ድማ ኣብ ኤሪኮ፡ ብምጽራር መርገም ኣምላኽ ዝተሃንጸት ከተማ፡ ንረክብ። ኣብ የሩሳሌምን ኣብ መንግስቲ ይሁዳን፡ ካህናትን ሌዋውያንን ኣገልግሎት ቤተ መቕደስን ነበሮ። እዚ ኣብ መንግስቲ እስራኤል ዝነበረ ጉድለት፡ ኣምላኽ ብጸጋኡ ብእዞም ኮሌጃት ኣማልኦ፡ ኣብኡ ሰባት ኣብ ሃይማኖታዊን መንፈሳዊን ልምምዳት ይምሃሩን ይዓዩን ነበሩ፡ ጽቡቕ ሰባት ድማ ንዝተወሰኑ በዓላት ብጸሎትን ብምስማዕን ንምብዓል ናብኡ ይኸዱ ነበሩ፡ መስዋእትን ዕጣንን ንምቕራብ ኣድላዪ ነገራት ኣብ ዘይነበሮም እዋን፡ ከምዚ ድማ ሃይማኖት ኣብ ዘመን ዓቢ ምውዳቕ ተሓልዩ ነበረ። ብዙሕ ኣምላኽ ኣብዞም ነብያት ነበረ፡ ካብቶም ዝተመርዓዋ ሰበይቲ ዝወለዳ ዝበዝሑ ድማ ደቂ እታ በዳዲ ነበሩ። ካብ ኩሎም ሊቃነ ካህናት፡ እዞም ክልተ ዓበይቲ ሰባት ኤልያስን ኤልሳዕን ዝመሳሰልዎም ኣይነበሩን፡ ንሕና ከም እንፈልጦ፡ ኣብ ቤተ መቕደስ የሩሳሌም ኣይተሳተፉን። እዞም ኤልያስ ዝመስረቶም ዝኾኑ ቤት ትምህርቲ ሃይማኖትን በጎነትን፡ ቅድሚ ምውጻኡ፡ ንምምሃርን ንምትብባዕን ንምባረኽን ይበጽሖም ነበረ። ማስታወሻ፡ ናብ ሰማይ ዝኸዱ ዘለዉ ሰባት፡ ኣብ ምድሪ ንዝሓድግዎም ሰባት ክሓስቡ ይግባእ፡ ምስኦም ድማ ተመክሮኦም፡ ምስክርነቶም፡ ምኽሮም፡ ጸሎቶም ከሓድጉ ይግባእ (2 ጴጥ. 1:15)። ክርስቶስ ብዓወት፡ "ሕጂ ኣብ ዓለም የብለይን" ምስ በለ፡ ብርህራሄ ድማ፡ "እዞም ግን ኣለዉ። ኣቦ፡ ሓልዎም" ኢሉ ወሰኸ።

IV. ደቂ ነብያት (ወይ ካብ ኤልያስ ባዕሉ፡ ወይ ድማ ብመንፈስ ትንቢት ናይ ገሊኦም ካብ ማሕበሮም)፡ ወይ ድማ ብኽብሪ ምሰናበቲ ኤልያስ፡ ንሱ ብቕጽበት ክውሰድ ከም ዝኾነ ተረዲኦም ወይ ተጠራጢሮም ነበሩ። 1. ንኤልሳዕ ብዛዕባ እዚ ኣብ ቤቴል (ቁ. 3) ከምኡ ድማ ኣብ ኤሪኮ (ቁ. 5) ነገሩዎ፡ "እግዚአብሔር ሎሚ ንመምህረይ ካብ ርእስኻ ኸም ዜርሕቖዶ ትፈልጥ ኢኻ?" እዚ ዝበልዎ፡ ብዛዕባ ስኢኑዎ ምዃኑ ንምውቀስ ወይ ድማ መምህሩ ምስ ከደ ምስኦም ማዕረ ክኸውን ብምጽባይ ኣይነበረን፡ የግዳስ ብዛዕባ እዚ ጉዳይ ክንደይ ከም ዝሓስቡን ንፍጻሜኡ ክንደይ ከም ዝጽበዩን ንምርኣይ፡ ከምኡ ድማ ኤልሳዕ ንስኢኑዎ ምዃኑ ክዳሎ ንምምዓድ ነበረ። እቶም ዝቐረቡና ኣዝማድናን ዝፈቶናዮም ፈተውትናን ብቕጽበት ካባና ክውሰዱ ከም ዝኾኑ ኣይንፈልጥንዶ ኢና? እግዚአብሔር ክወስዶም እዩ። ናይ መን ምዃኖም ንዝኾነን፡ ዝወስድን ዝኾነ ክዓግቶ ዘይኽእልን ክሳብ ዝጽውዖም ኣይንስእንን ኢና። ንሱ ንላዕሎት ካብ ርእስና፡ ንታሕቶት ካብ እግርና፡ ንማዕረታት ካብ ኢድና ይወስድ። ስለዚ፡ ኩሉ ዝምድና ክፈርስ ከሎ ብምጽንናዕ ክንሓስበሉ ምእንቲ፡ ግዴታ ኩሉ ዝምድና ብጥንቃቐ ንግበር። ኤልሳዕ እዚ ብጣዕሚ ይፈልጥ ነበረ፡ ብሰንኪ እዚ ድማ ሓዘን ልቡ መልአ (ከምቶም ደቀ መዛሙርቲ ኣብ ዝመሳሰል ኩነታት፡ ዮሃንስ 16:6)፡ ስለዚ ድማ ክነግሩዎ ኣየድለዮን፡ ክሰምዖ ኣይደለየን፡ ኣብዚ ዓቢ ጉዳይ ኣብ ዝገብሮ ሓሳባት ክቋረጽ ወይ ካብ ምትእስሳሩ ምስ መምህሩ ክዝብል ኣይደለየን። "እፈልጦ እየ፡ ስቕ በሉ።" እዚ ብምርዛም ወይ ንደቂ ነብያት ብምጽራፍ ኣይኮነን ዝበሎ፡ የግዳስ ንሱ ባዕሉ ዝነበረን፡ ንሳቶም ድማ ህዱኣትን ጸጥ ዝበሉን ኮይኖም ንፍጻሜኡ ብፍርሃት ክጽበዩ ዝደለየን ሰብ ኮይኑ እዩ ዝዛረብ፡ "እፈልጦ እየ፡ ስቕ በሉ" (ዘካርያስ 2:13)። 2. ንሳቶም ባዕሎም ካብ ርሑቕ ክምስክሩ ከዱ፡ እኳ ደኣ ብቐረባ ክሳተፉ እንተዘይከኣሉ (ቁ. 7)። ሓምሳኦም ካብ ርሑቕ ክርእዩ ደው በሉ፡ ንፍልጠትኦም ንምምላእ እናሓሰቡ፡ ግን ኣምላኽ ከምኡ ገይሩ ስለ ዝኣዘዞም፡ ንእቲ ብሰባት ዝተጸልአን ዝተነጽገን ነብዪ፡ ሰማይ ዝሃቦ ክብሪ ብዓይኖም ክምስክሩ ከኣሉ። ግብሪ ኣምላኽ ንምርኣይ ብጣዕሚ ዝግባእ እዩ። ኣብ ሰማይ ማዕጾ ክኽፈት ከሎ፡ እቲ ጽውዓ፡ "ናብዚ ንዓ፡ ንዓን ርአን" እዩ።

V. እቲ ንዮርዳኖስ ዝተገብረ ተኣምራዊ ምምቃል፡ ከምቲ ንእስራኤል ናብ ምድራዊ ከነኣን ዝኣተዉሉ መእተዊ ዝነበረ፡ ንምውሳድ ኤልያስ ናብ ሰማያዊ ከነኣን መእተዊ ነበረ (ቁ. 8)። ናብ ካልእ ወገን ዮርዳኖስ ክሓልፍ ነበረ፡ ምእንቲ ክውሰድ፡ ምኽንያቱ እቲ ቦታ ትውልዲ ዓዱ ስለ ዝነበረ፡ ከምኡ ድማ ሙሴ ዝሞተሉ ቦታ ቀረባ ክኸውን፡ ከምኡ ድማ ኣብቲ ዝተጸልአ ክፋል እታ ሃገር ክብሪ ክግበር።