መርዶክዮስ

ሞርዶካይ ምስ ዘሩባቤል ካብ ምርኮ ባቢሎን ናብ ኢየሩሳሌም ካብ ዝተመልሱ መራሕቲ ሓደ ተባሂሉ ብዕዝ 2:2ከምኡ’ውን ብነህ 7:7ተጠቒሱ ኣሎ። ኣይሁድ ተመሊሶም ኣብ ኢየሩሳሌም ዘሎ ቤተ መቕደስ ንኽሃንጹ ንጉስ ፋርስ ቂሮስ ዝፈቐደሉ ትእዛዝ ድሕሪ ምሃቡ፡ ነቲ ናይ መጀመርታ ጉጅለ ስደተኛታት ናብ ሃገሮም ካብ ዝመርሑ ሰባት ሓደ ኮይኑ ተዘርዚሩ ኣሎ። ኣብዚ ኣውድ እዚ ከም መራሒ ካብ ምጥቃሱ ወጻኢ፡ ብዛዕባ እዚ ሞርዶካይ ኣመጻጽኡ፡ ስድራቤቱ ወይ ኣብ ማሕበረሰብ ዘለዎ ግደ ተወሳኺ ሓበሬታ ኣይተዋህበን። ኣብ መንጎ መራሕቲ ምህላዉ ኣብ መንጎ እቶም ዝተመልሱ ስደተኛታት ናይ ክብሪን ስልጣንን ቦታ ከም ዝነበሮ የሕብር። ምምላስ ሞርዶካይን ካልኦት መራሕትን ኣብ ታሪኽ ኣይሁድ ዓቢ ለውጢ ዘምጸአ ፍጻሜ ነበረ፤ ምኽንያቱ እቶም ስደተኛታት ኣብ ባቢሎን ንብዙሕ ዓሰርተታት ዓመታት ድሕሪ ምእሳሮም፡ ህይወቶም፡ ከተማኦምን ቤተ መቕደሶምን ኣብ ኢየሩሳሌም ናይ ምህናጽ መስርሕ ጀሚሮም። እዚ ፍጻሜ እዚ ኣብ ሃገሮም ሃይማኖታዊን ባህላዊን መንነት ኣይሁድ ንኽምለስ መሰረት ኣንቢሩ።