አሪዳይ

ኣሪዳይ ኣብ ታሪኽ ቀንዲ ተጻባኢ ዝነበረ ካብቶም ዓሰርተ ደቁ ናይ ሃማን ሓደ ኮይኑ ኣብ መጽሓፍ ኣስቴር ተጠቒሱ ኣሎ። ኣብ ቤተ መንግስቲ ፋርስ ላዕለዋይ ሰበ ስልጣን ዝነበረ ሃማን ንእኡ ምግልጋል ዝኣበየ ንኣይሁዳዊ መርዶክዮስ ብምጽላኡ ምኽንያት ኣብ መንግስቲ ዘለዉ ኩሎም ኣይሁድ ንምጥፋእ መዲቡ ነበረ። ይኹን እምበር ትልሚ ሃማን ንግስቲ ኣስቴር ኣይሁዳዊት ምዃና ንንጉስ ኣሓሽዌሮስ ብምግላጽ ከምኡውን ነቲ ናይ ሃማን ክፉእ ምፍሕፋሕ ብምቅላዕ ፈሺሉ እዩ። በዚ ምኽንያት ሃማን ንመርዶክዮስ ዘዳለዎ ኣብ ዕንጨይቲ ስቕለት ተሰቒሉ፤ ንጉስ ድማ ኣይሁድ ንርእሶም ካብ ጸላእቶም ክከላኸሉ ዝኽእሉ ኣዋጅ ኣውጺኡ። በታሕደሰት መዓልቲ ኣብ መንግስቲ ዘለዉ ኩሎም ኣይሁድ ክጎድእዎም ምስ ዝደለዩ ተዋግኡ። ኣብ ዋና ከተማ ሱሳ ሓሙሽተ ሚእቲ ሰባት ቀተሉ፤ ከምኡውን ኣሪዳይ ዝርከቦም ነቶም ዓሰርተ ደቁ ናይ ሃማን ቀተሉ (አስ 9:9)። ድሕሪ እዚ ዓወት እዚ ንግስቲ ኣስቴር ሬሳታት ደቁ ናይ ሃማን ኣብ ዕንጨይቲ ስቕለት ክስቀሉ ሓተተት፤ እዚ ድማ ምሉእ ብምሉእ ምፍራስ ሃማንን ስድራቤቱን ዝያዳ ኣጕሊሑ (አስ 9:13-14)። ምግላጽ ሞት ኣሪዳይን ኣሕዋቱን ዕድል ምልዋጡን ህዝቢ ኣይሁድ ኣብ ልዕሊ ጸላእቶም ዝረኸብዎ ዓወት ከምኡውን ውድቀት እቶም ክድምስስዎም ዝደለዩ ሰባት ንምጕላሕ የገልግል።