መጽሓፍ እዝራ 10

ኤዝራ 10:1-5 ሴኬንያ ናይ ህዝቢ ገበን ተናዘዘ። እቲ ጕዳይ ሓዘንኛ እዩ፣ ግና ግን ዘስቈርቍር ኣይኮነን፤ እቲ ሕማም ዜፍርህ እዩ፣ ግና ግን ዘይሕከም ኣይኮነን። ሕጂ እቲ ህዝቢ ኺበኪ ምስ ጀመረ፣ መንፈስ ንስሓ ኸም እተፈሰሰ ይርአ፤ ሕጂ ኣምላኽ ኪቕሽሽ ከምኡውን ምሕረት ኪገብር ትጽቢት ኣሎ። ብቕንዕና ዜጨንቐና ሓጢኣት ኣይተጥፍኣናን እያ። ኣብ ግዜ ጭንቂ፣ እንታይ ከም ዜቕንዓና ከምኡውን እንታይ ከም ዚጻረረና ኽንዕዘብ ይግባእ። ዓብዪ ገበን ኣብ ቅድሚ ኣምላኽ ከም ዘሎና እንተ ተሰሚዑና እኳ፣ ብጸጋ ጽቡቕ ትጽቢታት ኪህሉ ይኽእል እዩ። እቲ ጕዳይ ንጹር እዩ፤ ብጌጋ እተገብረ ነገር፣ ክሳዕ ክንደይ ከም ዚከኣል፣ እንደገና ኽፈርስ ኣለዎ። ካብዚ ንታሕቲ ሓቀኛ ንስሓ የልቦን። ሓጢኣት ኽድሕር ኣለዎ፣ ድሕሪኡ ፈጺምካ ምሳኣ ዘይምጕዳል ብዝብል ቍርጺ ሓሳብ። ብዘይፍትሓዊ መገዲ እተረኽበ ነገር ክምለስ ኣለዎ። ተንስኡ፣ ደፋራት ኩኑ። ኣብዚ ጕዳይዚ ምብካይ ጽቡቕ እዩ፣ ግና ግን ምእራም ይበልጽ። ብዛዕባ ምስ ዘይኣመንቲ ዘይምዕሩይ ኣርዑት ምጽዋር፣ ከምዚ ዓይነት መርዓ፣ ብርግጽ፣ ሓጢኣተኛ እዩ፣ ክካየድ የብሉን፤ ግና ግን እቲ ወንጌል ንፍልልይ ኣብ መንጎ ኣይሁድን ኣህዛብን ከም ዘልገሶ ቕድሚ ምግባሩስ ከም ዝነበሩ ንጹል ኣይኮነን።

ምዕራፍ 10 ኣብዚ ምዕራፍ እዚ፡ ኣብ ዝሓለፈ ምዕራፍ እተበኸየን እተሓዘነን ሽግር ብኸመይ ከም እተኣርመ ንርኢ። ነዚ ዝስዕብ ኣስተብህሉ፣

I. ህዝቢ ብዛዕባ እቲ ሓጢኣት ብዝገበሮ ዓሚቕ ምትሕትና፡ ንምእራም እቲ ሽግር ልቦም ብኸመይ ከም እተዳለወ (ቁ. 1)።

II. እቲ ሓሳብ ብሰከንያ ንእዝራ ብኸመይ ከም እተቕረበ (ቁ. 2-4)።

III. እቲ ሓሳብ ብኸመይ ናብ ግብሪ ከም እተተርጐመ።

1. እቶም ዓበይቲ ሰባት ነቲ ሓሳብ ንምድጋፍ መብጽዓ ኣተዉ (ቁ. 5)።

2. እዝራ ኣብኡ ቀዳማይ ኮይኑ ተራእየ (ቁ. 6)።

3. ሓፈሻዊ ኣኼባ ተጸውዐ (ቁ. 7-9)።

4. ኩሎም፡ ንምዕዶ እዝራ ተኣዘዙ፡ ነቲ ምምሕያሽ ድማ ተሰማምዑ (ቁ. 10–14)።

5. ወጻእተኛታት ኣንስቲ ዘእተዉ መን ምዃኖም ንምምርማርን ንኽሰጕግዎም ንምግባርን፡ "de die in diem"—መዓልቲ መዓልቲ ዚቕመጡ ኮሚሽነራት ተሸሙ፡ እዚ ድማ ከምኡ ኮይኑ (ቁ. 15–17)። እቶም በደለኛታት እተረኽቡ ሰባት ስሞም ተዘርዚሩ ተዋህበ (ቁ. 18–44)።

ቁጽሪ 1-5 ኣብዚ ንረክብ፣

I. ብምኽንያት ምትሕትና እዝራን ንሓጢኣቱ ምእማኑን ኣብ ልዕሊ ህዝቢ እተገብረ ጽቡቕ ጽልዋ። እቲ ሓድሽ ገዛኢኦም፡ ብእኡ ዚሕጎሱ ዝነበሩ፡ ንሳቶምን ንሓጢኣቶምን ኢሉ ብዓብዪ ደረጃ ሓዚኑ ምህላዉ ኣብ ከተማ ምስ ተሰምዐ፡ ብኡብኡ ብዙሕ ህዝቢ፡ እቲ ነገር እንታይ ምዃኑ ንምርኣይን ንብዓቶም ምስ ንብዓቱ ንምሕዋስን፡ ናብኡ ተኣከቡ (ቁ. 1)። ንሓጢኣት ካልኦት ምብካይና፡ ንሳቶም ንሓጢኣቶም ከም ዚበኽዩ ኺገብሮም ይኽእል እዩ፡ እቶም ብዘይካኡ ዘይስምዖምን ዘይንስሑን ዝነበሩ። ጽቡቕ ኣብነት ዓበይቲ ሰባት ኣብ ትሕተኦም ዘለዉ ሰባት ክሳዕ ክንደይ ጽቡቕ ጽልዋ ኸም ዚገብር እሞ ርአ። እዝራ፡ ጸሓፊ፡ ምሁር፡ ኣብ ትሕቲ ንጉስ ስልጣን ዝነበሮ ሰብ፡ ብዛዕባ እቲ ህዝባዊ ምብልሻው ብዓሚቕ ምስ ሓዘነ፡ እቲ ነገር ብሓቂ ኣዝዩ ከቢድ ምዃኑ ደምደሙ፡ እንተዘይኮይኑ ንሱ በዚ መገዲ እዚ ኣይምሓዘነን ነይሩ። እዚ ድማ ንብዓት ካብ ኩሉ ዓይኒ ኣውጸአ፡ ሰብኡት፡ ኣንስቲ፡ ህጻናት፡ ንሱ በዚ መገዲ እዚ ምስ በኸየ፡ ኣዝዮም በኸዩ።

II. ሰከንያ በዚ ኣጋጣሚ እዚ ዝገበሮ ጽቡቕ ሓሳብ። እቲ ቦታ ቦኪም—ቦታ በኸይቲ እዩ ነይሩ። እንተኾነ ግን፡ ከምቶም ብጾት እዮብ፡ ሓዘኑ ኣዝዩ ዓብዪ ምዃኑ ስለ ዝረኣዩ፡ ሓንቲ ቃል እኳ ዘይተዛረብዎ፡ ኣብ መንጎኦም ዓሚቕ ህድኣት ነይሩ። ክሳዕ ሰከንያ (ሓደ ካብ ብጾት እዝራ ካብ ባቢሎን፡ ምዕ. 8:3, 5) ተንሲኡ፡ ንእዝራ ዝቐረበ መደረ ዝገበረሉ እዩ። ኣብኡ ድማ፡

1. ንሱ ነቲ ሃገራዊ በደል ኣመነ፡ ንኹሉ ምእማን እዝራ ብሓንቲ ቃል ጠቕለለ፡ እቲ ሓቂ ምዃኑ ድማ ኣረጋገጸ፡ "ንኣምላኽና በዲልናዮ፡ ወጻእተኛታት ኣንስቲ ድማ ወሲድና ኢና (ቁ. 2)። እቲ ነገር ንምኽሓድ ኣዝዩ ግሉጽ እዩ፡ ንምምካን ድማ ኣዝዩ ሕማቕ እዩ።" ሰከንያ ባዕሉ ኣብዚ ነገር እዚ በደለኛ ከም ዝነበረ ኣይተራእየን (ኣብ ዓይኑ ግንድዕ እንተ ዝነበሮ፡ ካብ ዓይኒ ሓዉ ንምውጻእ ብንጹር ኣይምረኣየን ነይሩ)፡ እንተኾነ ግን ኣቦኡን ገለ ካብ ቤተሰቡን በደለኛታት ነበሩ (ከምቲ ኣብ ቁ. 26 ዚርአ)፡ ስለዚ ድማ ንርእሱ ኣብ መንጎ እቶም በደለኛታት ቈጸረ። ገለ ካብ ኣዝማዱ በደለኛታት እኳ እንተ ነበሩ፡ ነቲ ሓጢኣት ንምምካን ወይ ንምሽፋን ኣይፈተነን፡ የግዳስ፡ ብዛዕባ ኣምላኽ፡ ከምቲ ሌዊ ኣብ ዘዳግም 33:9 ዝበሎ፡ ንኣቦኡ፡ "ኣይፈልጦን እየ" በሎ። ምናልባት እታ ኣቦኡ ዝመርዓዋ ወጻእተኛ ሰበይቲ፡ ንዕኡ ዘይፍትሓዊት ዘይርሕርሓዊት ኣደ-ሓጎት ኮይና፡ ኣብ ስድራቤት ምፍልላይ ፈጢራ ትኸውን፡ ንሱ ድማ ካልኦት ከምኡ ከም ዝገበሩ ገመተ፡ እዚ ድማ ነዚ ምብልሻው እዚ ንምቅዋም ዝያዳ ተበግሶ ኺወስድ ገበሮ። ከምኡ እንተኾይኑ፡ እዚ ብሕታዊ ምጽልላእ ብምኽንያት ኣምላኽ ንህዝባዊ ጥቕሚ እተገዝአሉ እዋን እዚ ጥራይ ኣይነበረን።

2. እቲ ነገር ሕማቕ እኳ እንተ ነበረ፡ ኪእረም ከም ዚኽእል ንርእሱን ንኻልኦትን ተስፋ ሃቦ፡ "እንተኾነ ግና፡ ሕጂ ኣብ እስራኤል ተስፋ ኣሎ (ኣብ እስራኤል እንተዘይኮይኑ ኣብ ኣበይ ተስፋ ኪህሉ እዩ፧ እቶም ንእኡ ዘይፈልጥዎ፡ ተስፋ የብሎምን ተባሂሎም እዮም፡ ኤፌሶን 2:12) በዚ ነገር እዚ እኳ።" እቲ ኩነታት ሓዘን እዩ፡ ግናኸ ተስፋ ዘቑርጽ ኣይኮነን። እቲ ሕማም ኣስጋኢ እዩ፡ ግናኸ ዘይሕከም ኣይኮነን። ህዝቢ ኺእረም፡ እቶም በደለኛታት ኪምለሱ፡ ምዝርጋሕ እቲ ሕማም ኪዕገት ተስፋ ኣሎ። በዚ ኸኣ እቲ ሓጢኣት ዚግብኦ ፍርዲ ኺከላኸል ይኽእል እዩ፡ ኩሉ ድማ ጽቡቕ ኪኸውን እዩ። ሕጂ ተስፋ ኣሎ፡ ሕጂ እቲ ሕማም ምስ ተረኽበ፡ ፍርቂ ተሓዊሱ እዩ። ሕጂ እቲ መጠንቀቕታ ምስ ተወስደ፡ ህዝቢ ነቲ ጉድኣት ኪፈልጥን ኪሓዝነሉን ጀሚሩ፡ መንፈስ ንስሓ ኣብ ልዕሊኦም ዚፈስስ ይመስል፡ ኩሎም ድማ በዚ ምኽንያት እዚ ኣብ ቅድሚ ኣምላኽ ይዋረዱ ኣለዉ፡ ሕጂ ኣምላኽ ኪቕድዖምን ኪምሕሮምን ተስፋ ኣሎ። ሸኻ ኣኮር (ማለት፡ ናይ ሽግር) ማዕጾ ተስፋ እዩ (ሆሴእ 2:15)፡ እቲ ብሓቂ ዜጨንቐና ሓጢኣት ኣየጥፍኣናን እዩ። ሕጂ እስራኤል ንኸምዚ ዝኣመሰለ ጉዳይ ዜመሓድር ጥበበኛ፡ ሃይማኖተኛ፡ ቀናእ ገዛኢ ከም እዝራ ስለ ዘለዎ ተስፋ ኣሎ። ማስታወሻ፡ (1.) ኣብ ሓዘን ዝመልኦ እዋናት፡ ንዓና ዚኸውንን ንዓና ዚጻረርን እንታይ ምዃኑ ኽንርእን ክንምርምርን ኣሎና። (2.) ኣብ ቅድሚ ኣምላኽ ዓብዪ በደል ከም ዘሎ ዚስምዓና እኳ እንተኾነ፡ ብጸጋ ጽቡቕ ተስፋታት ኪህሉ ይኽእል እዩ። (3.) ሓጢኣት ኣብ ዚርኣየሉን ዚሓዘነሉን፡ ጽቡቕ ስጕምትታት ናብ ምምሕያሽ ኣብ ዚውሰዱሉን እዋን፡ በደለኛታት እኳ እንተኾኑ ኺበረታትዑ ይግባእ። (4.) ዓበይቲ ቅዱሳን እኳ እንተኾኑ፡ ካብቶም ካብኦም ኣዝዮም ትሕተዎት ዝኾኑ ሰባት፡ ከም እዝራ ካብ ሰከንያ፡ ግቡእ ምኽርን ምጽንናዕን ብምስጋና ኺቕበሉ ኣለዎም።

3. ንወጻእተኛታት ኣንስቲ ንምፍታሕ ቅልጡፍን ውጽኢታዊን ስጕምቲ ኺውሰድ ምዒዱ። እቲ ጉዳይ ግሉጽ እዩ። እቲ ብጌጋ እተገብረ ነገር ክሳዕ ክንደይ ኪከኣል ከም ዚኽእል እንደገና ኺፍታሕ ኣለዎ። ካብዚ ንታሕቲ ዝኾነ ነገር ሓቀኛ ንስሓ ኣይኮነን። "ንኹለን ኣንስቲ፡ ነቶም ካብአን እተወልዱ ድማ ንሰጕጎም" (ቁ. 3)። እዝራ፡ እዚ ነቲ ሽግር ንምእራም እንኮ መገዲ ምዃኑ እኳ እንተ ፈለጠ፡ ምናልባት ግን ኪኸውን ከም ዘይከኣል ገመተ፡ ነቲ ህዝቢ ናብኡ ንምምጻእ ድማ ተስፋ ቖረጸ፡ እዚ ድማ ኣብቲ ኣብ ዝሓለፈ ምዕራፍ ዝሓደግናዮ ምብልባል ኣእተዎ። እንተኾነ ግን፡ ሰከንያ፡ ካብኡ ንላዕሊ ምስ ህዝቢ ዚራኸብ ዝነበረ፡ ብጥበብ እንተ ተጓዒዞም እቲ ነገር ኪኸውን ከም ዚኽእል ኣረጋገጸሉ። ንዓና ሕጂ ኸምዚ ዚስዕብ እዩ፡ ሓጢኣት ኪርሕቕ ኣለዎ፡ ፍትሕ ኪወሃቦ ኣለዎ፡ ምስኡ ድማ ዳግማይ ሓንቲ እኳ ከይገብር ምውሳን ኣለዎ፡ ኣብ ሕቝፍኻ ዘላ ሰበይቲ እኳ እንተኾነት፡ ወይ ከኣ የማነይቲ ዓይኒ ወይ የማነይቲ ኢድ እኳ እንተኾነት፡ እንተዘይኮይኑ ምሕረት የለን፡ ሰላም የለን። ብዘይፍትሒ እተረኽበ ነገር ብፍትሒ ኺሕሎ ኣይከኣልን፡ የግዳስ ኪምለስ ኣለዎ። እንተኾነ ግን፡ ብዘይኣመንቲ ብዘይማዕርነት ምእሳር ዚምልከት፡ እቲ ሽዑ ሰከንያ ብንጹር ዝሃቦ ምኽሪ ሕጂ ኣይሰርሕን እዩ። ከምዚ ዝኣመሰለ መርዓታት፡ ብርግጽ ሓጢኣተኛ እዩ፡ ኪግበር ድማ የብሉን፡ ግናኸ ባዶ ኣይኮነን። Quod fieri non debuit, factum valet—እቲ ኺግበር ዘይግባእ ዝነበረ፡ ምስ ተገብረ፡ ኪጸንሕ ኣለዎ። ኣብ ትሕቲ ወንጌል ዘሎና ሕግና ኸምዚ እዩ፡ "ሓው ዘይትኣምን ሰበይቲ እንተ ኣላቶ፡ ንሳ ድማ ምስኡ ኽትነብር እንተ ፈተወት፡ ኣይፍታሓያ" (1ይ ቈረንቶስ 7:12, 13)።

4.