Faarfannaa 79

79:1-5: Waaqayyoon komiin dhiyaateef: Ijoolleen Abbaa isaan gargaaruuf humnaafi fedhii qabutti malee gara eessaa deemtu? Cubbuun magaalaa qulqulluutti jijjiirama akkamii akka fide hubadhaa, yeroo warri amantii hin qabne isaanitti akka lola'an hayyamametti. Saba Waaqayyoo cubbuu isaaniitiin magaalaa qulqulluu xureessaniiru; kanaafuu, diinonni isaanii qootummaa isaaniitiin akka ishee xureessan hayyameef. Waaqayyo akka araaramu barbaadan. Namoonni ayyaana Waaqayyoo jireenya caalaa hawwan, dallansuu isaa du'a caalaa hamaa ta'e sodaachuu hin oolan. Rakkoo hunduma keessatti, duraan dursee Gooftaa balleessaa cubbuu keenyaa akka nuuf qulqulleessu kadhachuu qabna; yeroo sana inni gara laafina isaa jajjaboo waliin nu daawwata.

FAARFANNAA 79

Faarfannaan kun, yoo haala addaa tokko ilaalchisee barreeffame, Yerusaalemii fi mana qulqullummaa diigamuu, akkasumas saba Yihudootaa Kaldootaan, Nabukadnezar jalatti, miidhaa hamaa irra ga'eef kan dubbatu ta'uun isaa baay'ee mala. Akka jechuu koo ti, Faaruu Ermiyaas wajjin sagalee walfakkaatu qaba, akkasumas raajichi boo'aa sun keessaa lakkoofsa lama (Lakk. 6, 7) fudhatee kadhannaa isaa keessatti itti fayyadameera, Erm. 10:25. Warri tokko tokko yeroo dheeraa dura hafuura raajiitiin barreeffame, guyyaa dukkanaa fi duumessa sana keessatti waldaan akka itti fayyadamtuuf qophaa'e jedhu. Warri kaan immoo yeroo sana hafuura kadhannaatiin, yookiin raajii Asaaf jedhamuun yookiin raajii biraatiin ilmaan Asaafii jedhanii yaadu. Haalli addaa maaliiyyuu yoo ta'e, asitti qabna:

I. Haala saba Waaqayyoo yeroo sana keessa turan kan nama gaddisiisu ibsa (Lakk. 1-5).

II. Waaqayyoon gargaarsaaf fi furmaataaf kadhata, diinonni isaanii akka adabaman (Lakk. 6, 7, 10, 12), cubbuun isaanii akka dhiifamu (Lakk. 8, 9), fi akka bilisa baafaman (Lakk. 11).

III. Sabni isaa isa galateeffachuuf qophii ta'uu isaaniirraa kan fudhatame iyyata (Lakk. 13). Yeroo nagaa fi badhaadhina waldaa keessa, faarfannaan kun, yeroo faarfannu, akka nuti akkasitti hin miidhamne fi hin arrabsamneef Waaqayyoon galateeffachuuf nuuf sababa ta'uu danda'a. Garuu guyyaa miidhamaa fi dhiphinaa keessatti, fedhii keenya gara Waaqayyootti kakaasuuf fi amantii keenya isa keessatti akka deggertuu waldaatti jabeessuuf yeroo isaa eeggateera.

Faarfannaa Asaaf.

Asitti iyyannoo gaddisiisaa mana murtii samii duratti dhihaate qabna. Addunyaan iyyannoodhaan guutuu dha, akkasumas waldaan illee, sababiin isaa ishee wajjin qofa osoo hin taane, isheerraa dhiphatti, akka lullee gidduu qoree. Waaqayyoon iyyatama; ijoolleen rakkoo isaanii eessatti geessuu qabu, abbaa isaaniitti malee, abbaa gargaaruu danda'u fi fedhu sanaaf? Saba Waaqayyoo hin beekne irratti iyyatama, isaan mataan isaanii lammiiwwan biyya alaa Israa'el irraa ta'anii, diinota isheef kakatan turan. Waaqayyoon hin beekan, akkasumas isa hin fudhatan ture, garuu Waaqayyo isaan to'annaa jala waan qabuuf, waldaan isaan irratti isaaf iyyachuun ishee sirrii dha; sababiin isaa inni Mootii sabaa ti, isaan to'achuuf, saba Waaqayyoo hin beekne gidduutti murteessuuf, akkasumas Mootii qulqullootaa ti, isaan jaallachuuf fi eeguuf.

I. Asitti dallansuu diinota isaanii fi aarii hamaa cunqursaa, kan mul’ate, iyyatu.

1. Bakkeewwan irratti, Lakk. 1. Isaan hammina danda'an hundumaa raawwatan,

(1.) Biyya qulqulluu irratti; ishee weeraranii, keessa seenan: “Saba Waaqayyoo hin beekne dhaala kee keessa seenanii, ishee saamuuf, ishee onsuuf.” Kana'aan Israa'eloota amantii qabeeyyii biratti akka dhaala Waaqayyootti, kan isaanii ta'uu ishee caalaa jaallatamaa turte, akka biyya Waaqayyo beekametti fi maqaan isaa guddaa turetti, kan isaan keessatti dhalatan fi guddatan, akkasumas kan isaan fi abbootiin isaanii yeroo dheeraaf qabatan caalaa. Hubadhaa, miidhaan amantiitti raawwatamu miidhaa mirga waliigalaa, akkasumas mirga keenya irratti raawwatamu caalaa nu gaddisiisuu qaba. Dhaala keenya onsuu caalaa dhaala Waaqayyoo onsuu ilaaluun nuuf ulfaataa dha. Faarfannaa kana duraa keessatti faarfatichi akka fakkeenya jaalala Waaqayyoo guddaa Israa'eliif qabuutti dubbateera, inni saba Waaqayyoo hin beekne isaan duraa ari'eera, Far. 78:55. Garuu cubbuun jijjiirama akkamii fide ilaalaa; amma saba Waaqayyoo hin beekne isaan irratti dhangala'uuf heyyameera.

(2.) Magaalaa qulqulluu irratti: Yerusaalemiin tuullaa, tuullaa qulqulluu, tuullaa akka awwaalchaa irratti ijaarame godhan, jedhu warri tokko tokko. Jiraattonni manaa isaanii keessatti awwaalaman, iddoon jireenya isaanii awwaalcha isaanii, mana isaanii bara dheeraa ta'e.

(3.) Mana qulqulluu irratti. Iddoon qulqullaa'aan Waaqayyo akka masaraa ol ka'aa ijaare, kan akka lafaa dhaabate jedhamee yaadamu, amma lafaan wal qixxaa'eera: Mana qulqullummaa isaanii keessa seenanii, onsuudhaan xureessan. Sabni Waaqayyoo cubbuu isaaniitiin xureessanii turan, kanaaf Waaqayyo diinonni isaanii jabeenya isaaniitiin akka xureessan heyyame.

2. Namoota irratti, qaama saba Waaqayyoo irratti; hamminni isaanii kana caalaa hin ga'u ture.

(1.) Dhiiga isaanii akka bishaanitti dhangalaasan, gara laafina malee isaan ajjeesan; iji isaanii hin qusanne, akkasumas gara laafina hin agarsiifne (Lakk. 3): Dhiiga isaanii akka bishaanii dhangalaasan, bakka isaan argatan hundatti, Yerusaalem naannoo isheetti, karaa magaalattiitti geessu hundatti; namni ba'u yookiin seenu hundinuu billaan eegama ture. Dhiigni namaa baay'een dhangala'e, hanga bishaan dhangala'u dhiigaan guututti. Bishaan dhangalaasan caalaa shakkii yookiin gaabbiin tokko malee dhangalaasan, yeroo Waaqayyo dhiigaaf qorannoo godhu, cophni dhiigaa hundinuu akka gaafatamu xiqqoo hin yaanne.

(2.) Reeffa isaanii irratti hammina raawwatan. Yeroo isaan ajjeesan, namni tokko illee akka isaan hin awwaalle godhan.