Seensa 29

GAZGAZAfaan Oromoo35 Keeyyattoota7:13 Dhaggeeffadhu
Dhaggeeffadhu 7:13 · Idilee · Diraamaawaa Biblight keessatti bani

1Yaaqoob karaa isaa itti fufee, gara biyya warra ba'a-biiftuu ga'e;

2achitti bakkee keessatti boolla bishaanii tokko arge; bushaayeen bishaan boolla sana keessaa buddiqfamu waan dhuganiif, kunoo, karri sadii bukkee boollichaa in cicciisu turan; dhagaan guddaan tokkos afaan boollichaa irra ture.

3Yeroo karri hundinuu achitti dacha'an, tiksoonni dhagicha afaan boollichaa irraa gara galchanii bushaayee in obaasu, booddees dhagicha iddoo isaatti deebisanii afaan boollichaa irra in kaa'u turan.

4Yaaqoob tiksoota sanaan,“Obboloota ko, isin warra eessaa ti?” jedhe; isaan immoo,“Nuyi warra Kaaraan” jedhan.

5Inni itti dabalee,“Laabaan ilma Naahor beektuu?” jedhe; isaan immoo,“Nuyi isa in beekna” jedhaniin.

6Innis,“Qe'een isaa nagaa dhaa?” jedhe; isaanis,“Nagaa dha, kunoo, Raahel intalli isaa iyyuu, bushaayee fiddee dhufuutti jirti” jedhaniin.

7Innis,“Kunoo, amma iyyuu guyyaa dha, yeroo itti horiin walitti qabamanis miti; bushaayee bishaan obaasaatii dhaqaa dheechisaa!” jedhe.

8Isaan immoo,“Hamma karri hundinuu walitti qabamanii, dhagichis afaan boollichaa irraa gara galfamutti, nuyi kana gochuu hin dandeenyu; isa booddee bushaayee bishaan in obaafna” jedhan.

9Utuu inni isaanii wajjin haasa'aa jiruus, Raahel tiksituu waan turteef, bushaayee abbaa isheetii fiddee dhufte;

10Yaaqoobis Raahelin intala Laabaan obboleessa haadha isaatii, bushaayee Laabaanis yommuu arge, itti dhi'aatee dhagicha afaan boollichaa irraa gara galchee, bushaayee eessuma isaatii sana bishaan obaase;

11Yaaqoob yommus Raahelin dhudhungatee, gammachuu irraa kan ka'es in boo'e.

12Yaaqoob aantii abbaa ishee ilma Ribqaas akka ta'e Raahelitti in hime; isheenis fiigdee dhaqxee abbaa isheetti himte.

13Laabaan oduu Yaaqoob ilma obboleettii isaatii yeroo dhaga'e, isa simuudhaaf gara isaatti fiigee, morma isaatti marmee, dhudhungate; gara mana isaattis isa in geesse; Yaaqoobis wanta ta'e hundumaa itti in hime.

14Laabaan immoo,“Ati dhuguma foon koo ti, dhiiga koo tis!” ittiin jedhe; Yaaqoobis ji'a tokkoof akkasumatti isa bira ture.

15Laabaan kana booddee Yaaqoobiin,“Ati sababii aantii koo taateef tola anaaf hojjettaa ree” Gatiin dadhabbii kee maal ta'uutu irra jira” Anatti himi!” jedhe.

16Laabaan durboota lama qaba ture; maqaan ishee guddoo Liyaa, maqaan ishee xinnoo immoo Raahel ture.

17Liyaan nama ija lasii turte; Raahel garuu dhaabbii tolti, ija namaattis in miidhagdi turte.

18Yaaqoob waan Raahelin jaallateef, Laabaaniin,“Raahel intala kee ishee quxisuuf, ani waggaa torba siif nan hojjedha” jedhe.

19Laabaan deebisee,“Ani nama biraatiif kennuu koo irra, ishee siif kennuu in wayya; kanaaf ana bira turi!” jedheen.

20Yaaqoob akkasitti Raaheliif jedhee, waggaa torba in hojjete; inni waan ishee jaallateef, waggoonni kun guyyoota muraasa isatti fakkaatan.

21Yaaqoob kana booddees Laabaaniin,“Egaa yeroon dhaabaa koo waan raawwatameef, ani ishee bira akkan ga'uuf kaadhima koo anaaf kenni!” jedhe.

22Kana irratti Laabaan namoota iddoo sanaa hundumaa walitti qabee cidha in godhe.

23Galgala garuu intala isaa Liyaa fuudhee Yaaqoobitti geesse; innis ishee bira dhaqe.

24Laabaan xomboree isaa Zilfaa, xomboree akka taatuufitti, intala isaa Liyaadhaaf in kenne.

25Yeroo bari'es kunoo, isheen Liyaa ta'uun ishee in barame; Yaaqoob yommus Laabaaniin,“Wanti ati ana irratti hojjette kun maali” Ani Raaheliif jedhee siif hin hojjennee” Yoos ati maaliif haxxummaa ana irratti hojjette ree?” jedhe.

26Laabaan immoo deebisee,“Biyya keenyatti ishee angafa dura ishee quxisuu hin kennan;

27ishee kanaaf torban misirrummaa raawwadhu, yommus ishee kaanis siif in kennina; ati garuu deebitee waggaa torba anaaf in hojjetta!” jedhe.

28Yaaqoobis akka inni jedhe in godhe; torban misirrummaa ishees in raawwate; Laabaan immoo yeroo sanatti intala isaa Raahelin isatti in heerumsiise.

29Laabaan xomboree isaa Bilhaa, intala isaa Raaheliif xomboree akka taatuuf in kenneef.

30Yaaqoob, Raahel biras in dhaqe; inni Liyaa caalaatti Raahelin in jaallate; kana booddees waggaa torba dabalee Laabaaniif in hojjete.

31Liyaan akka hin leelifamin Waaqayyo yommuu arge, dhala godhachuu ishee in dandeessise; Raahel garuu dhabduu turte.

32Liyaan ulfooftee, ilma in deesse; isheen,“Waaqayyo gad deebi'uu koo waan ilaaleef, amma dhuguma abbaan manaa koo ana in jaallata” jettee, maqaa isaa Ruubenitti in moggaafte.

33Ammas ulfooftee, ilma deessee,“Waaqayyo akka ani hin leelifamin dhaga'ee, ilma isa kanas immoo anaaf kenne” jettee, maqaa isaa Shimi'oonitti in moggaafte.

34Ammas ulfooftee, ilmas deesse; isheen,“Amma ilmaan sadii waanan isaaf godhadheef, abbaan manaa koo alana anatti in maxxana!” jette; kanaafis maqaa isaa “Lewwii” jette in moggaafte.

35Ammas ulfooftee, ilmas deesse; isheen,“Alana Waaqayyoon nan jajadha!” jette; kanaafis maqaa isaa “Yihudaa” jettee moggaafte; [“Yihudaa” jechuun “Galataa” jechuu dha]; kana booddees da'uu in dhaabde.

Ibsa

29:1-8

Yaaqoob walqunnamtii mi'ooftuu Waaqayyoo wajjin Baateelitti qabaatee booda, adeemsa isaa gammachuudhaan itti fufe. Qophiin Waaqayyoo gara dirree hoolaa eessaa isaa bishaan obaafamuuf turanitti isa fide. Wanti kunuunsa tiksoonni hoolaa isaanii akka godhan dubbatame kun, kunuunsa jaalalaa Gooftaan keenya Yesuus, Tikseen hoolaa isa guddaan, waldaa Kiristaanaa kan taate hoolaa isaaef qabu nuuf yaadachiisuu danda'a; inni Tiksee gaarii hoolaa isaa beeku, akkasumas isaanis isa beekanidha. Dhagaan afaan eelee jiru eelee sana eeguuf ture; bishaan dhibaa'aa ture, namoota hundumaaaf hin turre: garuu fedhiin addaa wal gargaaruu irraa nuu fageessuu hin qabu. Yeroo tiksoonni hundinuu hoolaa isaanii wajjin walitti dhufan, sana booda, akkuma ollaawwan jaalallootti, hoolaa isaanii walii wajjin obaasan. Seerri gaarummaa arraba irratti argamu humna cimaa qaba, Fak. 31:26. Yaaqoob alagoota kanaaf kabaja qabeessa ture, isaanis isaaf kabaja qabeeyyii akka turan arge.

Boqonnaa 29

Boqonnaan kun hojii Waaqayyoo Yaaqoob irratti hojjete, akka kakuu boqonnaa darbe keessatti isaaf galeetti nuuf ibsa.

I. Karaa isaa nagaan xumuree, firoota isaa bira ga'ee, isaanis isa simatan (lakk. 1–14).

II. Nagaan fuudhe (lakk. 15–30).

III. Maatiin isaa ilmaan afur dhalachuudhaan ijaarame (lakk. 31–35). Dhimmoota moototaa fi saboota gurguddoo yeroo sana turan kitaaba Waaqayyoo keessatti hin galmoofne, garuu dagatamanii akka hafan dhiifaman; dhimmoota maatii Yaaqoob qulqulluu xixiqqoo kun garuu haala adda ta'een, wantoota xixiqqoo isaanii waliin, akka bara baraan yaadatamaniif galmoofaniiru. Sababiin isaa, "yaadannoon qajeelotaa eebbifamaadha."

Lakk. 1-8

Tarkaanfiiwwan Israa'el gara Kana'aanitti godhe hundi ifatti galmoofaniiru, garuu imala Yaaqoob kan Beetel irra darbeef galmeen addaa hin jiru; deemuun isaa booda halkan gammachuu akkasii Beetelitti argate hin arganne, mul'ata Waaqayyoo hundumaa danda'uu akkasii hin arganne. Sun cidhaaf kan qophaa'e ture; guyyaa guyyaan nyaata isaa akka ta'u eeguu hin qabu. Garuu,

1. Akkamitti gammachuudhaan imala isaa itti fufe, erga Beetelitti Waaqayyo waliin tokkummaa mi'aawaa qabaatee: Yaaqoob miilla isaa ol qabe; akkasumas qabxiin cinaa dubbisa, lakk. 1. Ergasii gammachuudhaan, yaaddoo isaatiin hin ulfaatin, sodaa isaatiin hin hidhamin, Waaqayyo isa waliin akka jiru waan beekeef, gara fuulduraatti deeme. Hubadhaa, mul'ata Waaqayyoo arginee fi kakuu sagantaa qulqulluu keessatti isaaf goone booda, garaa bal'aadhaan daandii ajajawwan isaa irra fiiguu qabna, Ibr. 12:1.

2. Karaa isaa nagaan akkamitti xumure. Qophiin Waaqayyoo gara lafa horiin abbeeraa isaa bishaan dhuguuf jiruutti isa geesse, achittis Rahel, haadha manaa isaa taatu, argate. Hubadhaa,

(1.) Qophiin Waaqayyoo haala xixiqqoo imala yookiin hojii biraa tokko nagaa fi milkaa'ina qabeessa taasisuuf walitti dhufan hundumaatti beekamuu qaba. Yoo nuti yeroo dhabamne, namoota nu qajeelchuu danda'an yeroo sirrii ta'etti argine — yoo balaan nu mudate, namoonni nu gargaaran dhihoo jiraatan — tasa ta'e yookiin carraan nuuf tole jechuu hin qabnu, garuu qophii Waaqayyootiin ta'e, Waaqayyos nuuf tole jechuu qabna. Yoo daandii keenya hundumaatti Waaqayyoon yeroo hundumaa beekne, daandiin keenya daandii gammachuu ta'a.

(2.) Warri horii qaban isaan eeguu qabu, haala isaaniis beekuuf ciminaan hojjechuu qabu, Fak. 27:23. Wanti asitti dhimma tiksitootaa yeroo hundumaa hoolota isaaniif qaban irratti dubbatame (lakk. 2, 3, 7, 8) dhimma jaalala Gooftaan keenya Yesus, Tikseen hoolotaa guddaan, bushaayee isaa, waldaa kiristaanaa, qabu ibsuuf gargaaruu danda'a; inni tiksee gaarii dha, hoolota isaa beeka, isaanis isa beeku, Yoh. 10:14. Dhagaan afaan boolla bishaanii irra jiru, kan asitti yeroo baay'ee dubbatame, yookiin qabeenya isaanii eeguuf ture (bishaan waan dhabameef, namni hunduu itti fayyadamuu hin danda'u ture), yookiin boolla bishaanii ho'a aduu irraa yookiin harka nama hamaa irraa miidhaa irraa baraaruuf, yookiin ilmoolee hoolotaa keessatti akka hin liqimfamneef ture.

(3.) Fedhiin adda addaa gargaarsa waliinii fi walii wajjin hojjechuu irraa nu fageessuu hin qabu; yeroo tiksitoota hundi horii isaanii waliin walitti dhufan, sana booda, akka ollaa jaalala qabeessaa, yeroo bishaan obaasan, horii isaanii waliin obaasan.

(4.) Nama ormaatti haala gaariidhaan fi kabajaan dubbachuun nuuf ta'a. Yaaqoob nama mana mootummaa keessa jiraatu miti, garuu nama salphaa, dunkaana keessa jiraatu, fi nama kabaja hin beekne ture, ta'us namoota argate sanaaf haala gaariidhaan dubbate, isaanis obboleewwan koo jedhe, lakk. 4. Seerri gaarummaa arrabaa humna ajajuu qaba, Fak. 31:26. Tokko tokko Yaaqoob isaan obboleewwan koo jedhe sababiin isaa hojii walfakkaataa, tiksitoota akka isaa waan turaniif jedhu. Yeroo ammaatti sadarkaa ol aanaa irra jiraatus, hojii isaatti hin qaana'u ture.

(5.) Warri kabaja agarsiisan yeroo baay'ee kabaja argatu. Yaaqoob namoota ormaa kanaaf gaarii waan ta'eef, isaanis isaaf gaarii ta'an. Yeroo inni hojii isaanii akkamitti akka raawwatan isaan barsiisuuf jedhe (lakk. 7), dhimma kee qofa ilaali, nu dhiisi hin jenne; garuu, inni nama ormaa ta'us, sababa turmaata isaanii isaaf himan, lakk. 8. Warri ollaa gaarii fi michummaa qaban, haala ollaa gaarii fi michummaa qabu argatu.

Lakk. 9-14

Asitti argina,

1. Gadadummaa fi qotannoo Raachel: Hoolota abbaa ishee eegdi turte (lak. 9), jechuunis, hojjettoota ishee jala jiran kanneen isaan irratti hojjetan qabduun isaan kunuunsa turte. Maqaan Raachel 'hoolaa' jechuudha. Hubadhaa, hojiin gaariin fi bu’a qabeessi namni tokko illee itti hin qaanofne, akkasumas guddina nama tokkoof gufuu ta’uu hin qabu.

2. Garraamummaa fi jaalala Yaaqoob. Yeroo isheen fira isaa ta’uu ishee hubate (duraan maqaa ishee dhaga’ee jira ta’a), ergama isaa gara biyya sanaa beekee, isheen haadha manaa isaa ta’uu akka qabdu battaluma sammuu isaa keessa seene jennee yaaduu dandeenya.

Ibsa guutuu dubbisi Sagalee, ibsa guutuu fi dubbisa toora alaa

Hiikkoowwan8 · 6