1ffaa Mootota 17

Waaqayyo nama hojii inni isaaf qopheesseef dinqisiisaa ta'een ni madaala. Yeroon Eliyaasiif madaalu ture; Eliyaas immoo yeroo sanaaf madaala ture. Hafuurri Gooftaa nama yeroo adda addaatiif madaaluu ni beeka. Eliyaas Ahaabiin, Waaqayyo warra waaqolii tolfamoo waaqeffatanitti akka gaddaa ture, akkasumas rooba dhabuudhaan akka isaan adabu, waaqolii isaan tajaajilan immoo rooba sana kennuu akka hin dandeenye beeksise.

Eliyaas of dhoksuuf ajajame. Yoo Qophiin Waaqayyoo gara bakka kophaa turuu fi boqonnaatti nu waame, deemuu nu barbaachisa: yeroo fayyadamoo ta'uu hin dandeenye, obsaa ta'uu qabna; yeroo Waaqayyoof hojjechuu hin dandeenye immoo, isaaf jecha callisnee taa'uu qabna. Qarraasonni nyaata isaaf fiduuf muudaman, akkasumas akkasuma godhan. Warri kan harkaa gara afaaniitti qofa jiraatan, Qophii Waaqayyoo irra jiraachuu haa baratan, akkasumas nyaata guyyaa guyyaa sanaaf haa amanan. Waaqayyo ergamoota isa tajaajiluuf erguu ni danda'a ture; garuu uumamawwan salphoo ta'aniinis akkanuma uumamawwan humnawaa ta'aniin guutummaatti kaayyoo Isaa galmaan ga'uu akka danda'u agarsiisuu filate.

Eliyaas waggaa tokkoo ol akkasumaan jiraachuu isaa fakkaata. Bishaan uumamaan, qophii Waaqayyoo idilee irraan dhufu, dhabame; garuu nyaatni dinqisiisaa, abdii isaaf kennameen mirkanaa'eef, hin dhabamne. Yoo samiini dhabame, laftis dhugumatti ni dhabamti; wantoonni gammachuu uumama irraa nuti arganne hunduu akkasuma: yeroo baay'ee nu barbaachisanitti isaan dhabna, akka laggeen gannaa gogaa ta'an. Garuu laga tokko kan magaalaa Waaqayyoo gammachiisu, gonkumaa hin gogne, akkasumas burqaa bishaan gara jireenya bara baraatti ba'u tokkoitu jira. Gooftaa, bishaan jireenya sana nuuf kenni!

Amalli moototaa fi saba Israa'el, akkuma boqonnaa darbe keessatti ibsame, baay'ee gadadoo ture; kanaaf namni tokko Waaqayyo saba isa dhiise kana akka dhiisu eeguu danda'a ture. Haa ta'u malee, kanaaf ragaa faallaa ta'uun, Israa'el mootii hamaadhaan yeroo rakkifametti akka raajii gaariidhaan eebbifame hin beekamu. Mootiin tokko illee akka Ahaab cubbuu hojjechuuf hin jabaanne; raajiin tokko illee akka Eliyaas ifachuufi sodaachisuuf hin jabaanne. Seenaan isaa boqonnaa kana keessatti kan jalqabu yoo ta'u, dinqisiisoo hedduudhaan kan guutame dha. Seenaa hafuuraa fi humna Eliyaas kana caalaa kutaan seenaa Kakuu Moofaa keessaa kan ifu hin jiru. Inni qofti, raajota hundumaa keessaa, ulfina Henook, raajii jalqabaa, du'a akka hin argineef ol fudhatamuu fi ulfina Musee, raajii guddaa, jijjiirama Gooftaa keenyaa irratti argamuu argateera. Raajonni kaan raajii dubbatanii barreessan, inni garuu raajii dubbatee hojjete malee homaa hin barreessine; garuu hojiin isaa barreeffamoota isaanii caalaa maqaa isaa irratti ifa guddaa buuseera. Boqonnaa kana keessatti, I. Raajii beela Israa'el keessatti rooba dhabuudhaan dhufu (lak. 1). II. Beela sana keessatti isaaf qophiin godhame, 1. Qoricha Keeriititti qarriffaadhaan (lak. 2-7). 2. Kun yeroo dhabametti, dubartii abbaa manaa hin qabne Zaarefatitti, isheen maqaa raajiitiin isa simattee badhaasa raajii argatte; sababiin isaas (1.) Daabboo fi zayitii ishee baay'ise (lak. 8-16). (2.) Ilma ishee du'e du'aa kaase (lak. 17-24). Kanaafuu, seenaan isaa murtiiwwanii fi dinqisiisoodhaan kan jalqabu yoo ta'u, dhaloota ofii isaanii gad fageenyaan balleessan sana dammaqsuuf kan qophaa'e dha.

Seenaan Eliyaas tasa jalqaba. Yeroo baay'ee, raajiin yeroo dhufu, dhaloota isaa, ilma eenyuu akka ta'eefi gosa akkamii irraa akka dhufe ni himama; garuu Eliyaas (akka dubbatamutti) duumessa keessaa bu'e, akkuma Malkiisedeq abbaa fi haadha malee, sanyii malee akka tureetti. Kunis Yihudoota tokko tokko inni ergamaa samii irraa ergame akka ta'etti akka yaadan isaan godhe; garuu ergamaan sun inni nama fedhiiwwan nu fakkaatan qabu akka ture nuuf mirkaneesseera (Yaaqoob 5:17). Kunis, inni dadhabbiiwwan uumama namaa waliigalaa qofaaf kan saaxilame osoo hin taane, amala uumamaa isaatiin nama fedhiiwwan jajjaboo qabu, namoota baay'ee caalaa ho'aa fi fedhii guddaa qabu, kanaafuu cubbamoota yeroo isaa keessa turan waliin wal qabachuuf caalaatti kan ta'u akka ture agarsiisa: Waaqayyo namoota hojii isaaniif qopheesseef akkasitti dinqisiisaadhaan walitti madaala. Hafuurri jabaan tajaajila jabaadhaaf waamama. Warraaqsi amantii nama akka Luuter kan bishaan cabsu barbaachise.

1. Maqaan raajichaa: Eliyaahu—"Waaqayyo koo Inni" (hiikni isaa akkas), "inni na ergu, na beeku, na gargaaru, inni Israa'eliin deebisuuf barbaadu, inni qofti hojii guddaa sana raawwachuu danda'u dha."

2. Biyyi isaa: Inni jiraattota Gili'aad, gama Yordaanos irraa ture, yookaan gosa Gaad yookaan walakkaa Manaasee irraa, Gili'aad isaan gidduutti qoodamee ture; garuu gosa lamaan keessaa isa kam irraa akka dhalate hin beekamu. Dhaloota isaa kan hin beekamne ta'uun isaa booda beekamtii isaatiif gufuu hin turre. Nuti namoonni eessaa akka dhufan gaafachuu hin qabnu, garuu maal akka ta'an gaafachuu qabna: yoo wanti gaarii ta'e, Naazireetii dhufe ta'us dhimma miti. Israa'el yeroo Waaqayyo qoricha kana Gili'aad irraa fi ogeessa fayyaa sana achii isaaniif ergetti baay'ee madaa'ee ture. Inni Tiishbe, magaalaa biyya sanaa keessa jirtu irraa Tiishbaawii jedhamee waamama. Wantoota lama seenaa isaa jalqabaa kana keessatti qabna:—

I. Akkamitti beela, beela dheeraa fi hamaa, kan Israa'el cubbuu isaaniitiif ittiin adabamuuf jiru raajii dubbate. Biyyi gabbataan sun, rooba dhabuudhaan, cubbuu jiraattota isaa irraa kan ka'e, lafa onaa ta'uu qaba. Inni deemee Ahaabiif kana hime; sabaaf osoo hin hasaasin, mootummaa irratti akka hin fincilleef, garuu mootichaaf labse, kan biyya sana sirreessuufi murtii sana ittisuuf humna qabu ture. Inni Ahaabiin waaqolii tolfamoo waaqeffachuu fi hammina isaa isa kaan irratti ceepha'uu isaa, yoo inni hin qalbii diddiirranneefi hin sirreessine murtii kun biyya isaa irratti akka dhufu isaaf hime. Waggoota muraasaaf fixaan yookaan roobni hin jiru, jechuunis, "Deebisee yoon isinitti hime malee homaa hin eeginaa" jedhe.