መጽሐፈ ኢዮብ 41

ኢዮብ 41:1-34 ስለ ሌዋታን።

የሌዋታን መግለጫ፣ ኢዮብ የራሱን ድካም እና የእግዚአብሔርን ሁሉን ቻይ ኃይል ይበልጥ እንዲረዳ ነው። ይህ ሌዋታን ዓሣ ነባሪ ነው ወይስ አዞ የሚለው የክርክር ጉዳይ ነው። እግዚአብሔር፣ ኢዮብ ሌዋታንን መቋቋም ምን ያህል እንደማይችል ካሳየው በኋላ፣ በዚያ ታላቅ ፍጡር አማካኝነት የራሱን ኃይል ይገልጻል። እንዲህ ያለ ቋንቋ የሌዋታንን አስፈሪ ኃይል የሚገልጽ ከሆነ፣ የእግዚአብሔርን ቁጣ ኃይል ምን ዓይነት ቃላት ሊገልጹ ይችላሉ? የራሳችንን ኢምንትነት በትሕትና በመረዳት፣ መለኮታዊውን ግርማ እናፍራ፤ የተመደበልንን ስፍራ እንቀበልና እንሙላ፣ ከራሳችን ጥበብ እንርቅ፣ እና ክብር ሁሉን ለጸጋ ለሞላው አምላካችንና አዳኛችን እንስጥ። መልካም ስጦታ ሁሉ ከማን እንደመጣ፣ እና ለምን ዓላማ እንደተሰጠ በማስታወስ፣ ከጌታ ጋር በትሕትና እንመላለስ።

ምዕራፍ 41

እዚህ ላይ ስለ ሌዋታን፣ እጅግ ትልቅ፣ ጠንካራና አስፈሪ ዓሣ ወይም የውኃ እንስሳ የተሰጠው መግለጫ፣ ኢዮብ የራሱን አቅመ ቢስነትና የእግዚአብሔርን ሁሉን ቻይነት የበለጠ እንዲረዳ፣ እንዲሁም በእርሱ ላይ በደፈረበት ሞኝነት እንዲዋረድ ታስቦ ነው።

I. ኢዮብ የራሱን ድክመት እንዲረዳ፣ ይህን ሌዋታን ከቻለ እንዲገራና እንዲቆጣጠር፣ እንዲሁም የእርሱ ጌታ እንዲሆን ተፈትኗል (ቁ. 1-9)፤ ይህን ማድረግ ስለማይችል ደግሞ በታላቁ አምላክ ፊት ለመቆም ፈጽሞ አቅም እንደሌለው መቀበል አለበት (ቁ. 10)።

II. ኢዮብ የእግዚአብሔርን ኃይልና አስፈሪ ግርማ እንዲረዳ፣ እግዚአብሔር የሰጠውና በቁጥጥሩ ሥር ያለው የሌዋታን ጥንካሬና አስፈሪነት በርካታ ምሳሌዎች እዚህ ላይ ተሰጥተዋል (ቁ. 11, 12)። የሌዋታን ፊት አስፈሪ እንደሆነ እዚህ ላይ ተገልጿል (ቁ. 12, 14)፣ ቅርፊቶቹ የተጠጋጉ ናቸው (ቁ. 15-17)፣ ትንፋሹና ማስነጠሱ ብልጭልጭታ ያላቸው ናቸው (ቁ. 18-21)፣ ሥጋው ጠንካራ ነው (ቁ. 22-24)፣ ሲጠቃ ጥንካሬውና መንፈሱ የማይበገር ነው (ቁ. 25-30)፣ እንቅስቃሴው ሁከት የሚፈጥርና ውኃውን የሚያናውጥ ነው (ቁ. 31, 32)፤ ስለዚህም በአጠቃላይ እጅግ አስፈሪ ፍጡር ሲሆን፣ ሰው ሊቋቋመው አይችልም (ቁ. 33, 34)።

ቁጥር 1-10

ይህ ሌዋታን ዓሣ ነባሪ ነው ወይስ አዞ የሚለው በሊቃውንት ዘንድ ትልቅ ክርክር ሲሆን፣ እኔ ለመወሰን አልሞክርም፤ አንዳንድ ዝርዝሮች ለአንዱ በቀላሉ ሲስማሙ፣ ሌሎች ደግሞ ለሌላው ይስማማሉ፤ ሁለቱም እጅግ ጠንካራና ጨካኞች ሲሆኑ፣ የፈጣሪ ኃይል በእነርሱ ውስጥ ይታያል። ብልህ የሆኑት ሰር ሪቻርድ ብላክሞር፣ ስለ በሄሞት የተለመደውን አስተያየት፣ ማለትም ዝሆንን ማለቱ እንደሆነ ቢቀበሉም፣ ከሊቁ ቦቻርት የሌዋታን ጽንሰ ሐሳብ ጋር ይስማማሉ፤ እርሱም በግብፅ ወንዝ ውስጥ በደንብ ይታወቅ የነበረው አዞ እንደሆነ ይናገራል። እኔ ግን ዓሣ ነባሪን ለማለት የምመርጠው፣ እጅግ ትልቅና የተከበረ እንስሳ በመሆኑ ብቻ ሳይሆን፣ በፍጥረት ታሪክ ውስጥ እንደ ሌላ ምንም ዓይነት የእንስሳት ዝርያ በግልጽ የተጠቀሰ በመሆኑ ነው (ዘፍጥረት 1:21፣ እግዚአብሔር ታላላቅ ዓሣ ነባሪዎችን ፈጠረ)፤ በዚህም ዓሣ ነባሪዎች በሙሴ ዘመን፣ ከኢዮብ በኋላ በኖረው፣ በእነዚያ አካባቢዎች በደንብ ይታወቁ እንደነበር ብቻ ሳይሆን፣ የዓሣ ነባሪዎች ፍጥረት የፈጣሪ ዘላለማዊ ኃይልና አምላክነት እጅግ ግልጽ ማረጋገጫ እንደሆነ በአጠቃላይ ይታይ እንደነበር ያሳያል። ሙሴ እዚያ ላይ የዓሣ ነባሪዎችን ፍጥረት በዝርዝር የጠቀሰበት ምክንያት (አለበለዚያ ለመረዳት አስቸጋሪ ስለሚሆን)፣ እግዚአብሔር የኃይሉ ማረጋገጫ አድርጎ ከሌላ ከማንኛውም ፍጡር ይልቅ የዚህን ፍጡር ግዝፈትና ጥንካሬ በቅርቡ አጥብቆ ስለተናገረ ነው ብለን መገመት እንችላለን፤ ሌዋታንም እዚህ ላይ የባሕር ነዋሪ ተብሎ ተጠቅሷል (ቁ. 31)፣ አዞ ግን አይደለም፤ መዝሙር 104:25, 26 ላይ ደግሞ፣ በዚያ በታላቁና ሰፊው ባሕር ውስጥ ያ ሌዋታን አለ። እዚህ በእነዚህ ቁጥሮች ውስጥ፣

I. ኢዮብ ሌዋታንን ለመቆጣጠር ምን ያህል አቅም እንደሌለው ያሳያል።

1. እንደ ትንሽ ዓሣ በመንጠቆ ሊይዘው እንደማይችል (ቁ. 1, 2)። ሊያታልለው የሚችል ማጥመጃ፣ ሊይዘው የሚችል መንጠቆ፣ ከውኃ ውስጥ ሊያወጣው የሚችል የዓሣ ማጥመጃ ገመድ፣ ወይም ወደ ቤቱ ሊወስደው በጉንጮቹ ውስጥ የሚያስገባው እሾህ አልነበረውም።

2. እስረኛ ሊያደርገው፣ ወይም ምሕረት እንዲለምን ወይም ያለ ምንም ቅድመ ሁኔታ እጁን እንዲሰጥ ሊያስገድደው እንደማይችል (ቁ. 3, 4)። “እርሱ የራሱን ጥንካሬ በሚገባ ያውቃልና ብዙ ልመናን ወደ አንተ አያቀርብም፤ ሕይወቱን የምታድንለት ከሆነም ባሪያህ ለመሆን ቃል ኪዳን አያደርግም።”

3. ወደ ጎጆ ሊያታልለውና ልጆች የሚጫወቱበት ወፍ አድርጎ ሊያቆየው እንደማይችል (ቁ. 5)። በዚህ መልኩ በቀላሉ ሊገታና ሊሸነፍ የሚችል በጣም ትንሽና ደካማ ፍጥረታት አሉ፤ ሌዋታን ግን ከእነዚህ አንዱ አይደለም፤ እርሱ የሰው ልጆች መዝናኛና ጨዋታ ሳይሆን፣ አስፈሪነቱ እንዲሆን ተፈጥሯል።

4. በጠረጴዛው ላይ እንዲቀርብለት ማድረግ እንደማይችል፤ እርሱና ጓደኞቹ ከእርሱ ግብዣ ሊያደርጉ እንደማይችሉ፤ ሥጋው ለምግብነት የማይመች ያህል ጠንካራ ነው፣ ባይሆንም እንኳ በቀላሉ አይያዝም።

5. ከእርሱ በሚገኘው ምርኮ ሊበለጽጉ እንደማይችሉ፤ ለነጋዴዎች ሊከፋፍሉት ይችላሉን? አጥንቱን ለአንዱ፣ ዘይቱን ለሌላው? ሊይዙት ከቻሉ ያደርጉታል፤ ነገር ግን የዓሣ ነባሪ አደን ጥበብ በዚያን ጊዜ እንደ አሁን ፍጹም አልነበረም ማለት ይቻላል።

6. ሊያጠፉት፣ ራሱን በዓሣ ጦሮች ሊሞሉት እንደማይችሉ (ቁ. 7)። ከገዳይ መሣሪያዎቻቸው እጅ ይርቃል፣ ወይም ቢነኩት እንኳ እስከ ነፍሱ ሊነኩት አይችሉም።

7. ለመሞከር ምንም ፋይዳ እንደሌለው፤ እርሱን የመያዝ ተስፋ ከንቱ ነው (ቁ. 9)። ሰዎች ሊይዙት ቢሞክሩ፣ እጅግ አስፈሪ ስለሆነ፣ እሱን ማየቱ ብቻ ያደነዝዛቸዋል፣ ጠንካራ ሰውም እንኳ እንዲደክም ያደርጋል፤ እሱን በማየቱ ብቻ አይወድቅምን? ይህስ አሳዳጆችን ከሙከራቸው አያግዳቸውምን? ኢዮብ በራሱ አደጋ እጁን በእርሱ ላይ እንዲጭን ተነግሮታል (ቁ. 8)። “ከደፈርህ ንካው፤ ጦርነቱን አስብ፤ እንዲህ ያለውን ኃይል ለመጋፈጥ ምን ያህል አቅም እንደሌለህ፣ ስለዚህም የጦርነቱ ውጤት ምን ሊሆን እንደሚችል አስብ፤ ከዚህ በላይ አታድርግ፣ ከሙከራው ተመለስ።” ወደ ጦርነት ከመግባታችን በፊት ጦርነቱን ማስታወስ መልካም ነው፤ መታጠቅ ከንቱ እንደሚሆን አስቀድመን ካየን ደግሞ ጋሻ ጃግሬያችንን በጊዜ ማውለቅ ይሻላል። ኢዮብ ከእግዚአብሔር ጋር ባለው ክርክር እንዳይቀጥል፣ ነገር ግን ከእርሱ ጋር ሰላም እንዲያደርግ፣ ወደ ግጭት ከገባ ጦርነቱ በእርግጥ ምን እንደሚያስከትል በማስታወስ ተመክሯል። ኢሳይያስ 27:4, 5 ተመልከት።

II. ከዚያም ከሁሉን ቻይ ጋር ለመከራከር ምን ያህል አቅም እንደሌለው ይደመድማል። ሌዋታንን ሊያስቆጣ የሚደፍር እንደ እርሱ ያለ ጨካኝ ወይም ደፋር የለም (ቁ. 10)፤ እርሱ በእርግጥ ከእነርሱ እንደሚበልጥ ይታወቃልና፤ ታዲያ በእግዚአብሔር ፊት ሊቆም የሚችል ማን ነው? ሥራዎቹን ለመውቀስና ለመክሰስ ወይም የቁጣውን ኃይል ለመጋፈጥ? ከሰው እግር በታች የተደረጉትና ሰው በእነርሱ ላይ ሥልጣን ያለው ዝቅተኛ ፍጥረታት በዚህ መልኩ የሚያስፈሩን ከሆነ፣ በእኛ ላይ ፍጹም ሥልጣን ያለውና ሰው ለረጅም ጊዜ በእርሱ ላይ ያመፀበት የታላቁ ጌታችን ግርማ ምን ያህል አስፈሪ ሊሆን ይገባል! አንዴ ከተቆጣ በኋላ በፊቱ ሊቆም የሚችል ማን ነው?

ቁጥር 11-34 እግዚአብሔር በቀደሙት ቁጥሮች ኢዮብ ሌዋታንን ለመቋቋም ምን ያህል አቅም እንደሌለው ካሳየው በኋላ፣ በዚህ ግዙፍና ኃያል ፍጥረት ውስጥ ያለውን የራሱን ኃይል ያሳያል። እዚህ ላይ፣

I. የእግዚአብሔር ሉዓላዊ ገዥነትና ነጻነት ተቀምጧል፣ ቁ. 11። 1. እርሱ ለማንም ፍጡር ዕዳ የለበትም።