ኦሪት ዘፍጥረት 42

ዘፍጥረት 42:1-6። ያዕቆብ ጎረቤቶቹ ከግብፅ የገዙትንና ወደ ቤታቸው ያመጡትን ስንዴ አየ። ሌሎች እንደተሟላላቸው ማየት ለመጣር ማበረታቻ ይሆናል። ሌሎች ለነፍሳቸው ምግብ ሲያገኙ፣ እኛም ምግብ እያለ እንራብን? እርዳታ የሚገኝበትን ቦታ ካገኘን፣ ምንም ሳንዘገይ፣ ከድካም ሳንሸሽ ወይም ወጪ ሳንሰስት ለእርሱ ልንጠይቅ ይገባል። በተለይም የማትሞተውን ነፍሳችንን በተመለከተ ይህ እጅግ ወሳኝ ነው። በክርስቶስ ዘንድ አቅርቦት አለ፤ ነገር ግን ወደ እርሱ መምጣት እና ከእርሱ መጠየቅ አለብን።

ምዕራፍ 42 ባለፈው ምዕራፍ ዮሴፍ የተረጎማቸው ሕልሞች ሲፈጸሙ አይተናል። በዚህና በሚቀጥሉት ምዕራፎች ደግሞ የዮሴፍ አባት ቤተሰብ ለእርሱ እንደሚሰግድለት ዮሴፍ ራሱ ያየው ሕልም ሲፈጸም እናያለን። ይህ ታሪክ በዮሴፍና በወንድሞቹ መካከል የተፈጸመውን ነገር በሰፊውና በዝርዝር የሚተርክ ሲሆን፣ ታሪኩ አስደሳች ስለሆነና በእስራኤላውያንና በግብፃውያን ዘንድ ብዙ የተወራለት ስለሆነ ብቻ ሳይሆን፣ በጣም አስተማሪ ስለሆነና የያዕቆብ ቤተሰብ ወደ ግብፅ እንዲዛወር ምክንያት ስለሆነ ነው፤ ከዚህም በኋላ ብዙ ታላላቅ ክስተቶች ተከትለዋል። በዚህ ምዕራፍ ውስጥ የሚከተሉትን እናገኛለን።

I. የያዕቆብ ልጆች እህል ለመግዛት ወደ ዮሴፍ በትሕትና መቅረባቸው (ቁጥር 1-6)።

II. ዮሴፍ ለፈተናቸው ሲል ያስፈራራቸው ሁኔታ (ቁጥር 7-20)።

III. ከረጅም ጊዜ በፊት በዮሴፍ ላይ ስለሠሩት ኃጢአት አሁን የደረሰባቸው ንስሐ (ቁጥር 21-24)።

IV. እህል ይዘው ወደ ከነዓን መመለሳቸውና መልካሙ አባታቸው ስለ ጉዟቸው ዘገባ ሲሰማ የደረሰበት ታላቅ ጭንቀት (ቁጥር 25፣ ወዘተ)።

ቁጥር 1-6 የያዕቆብ ልጆች ሁሉም ያገቡና የራሳቸው ቤተሰብ የነበራቸው ቢሆንም፣ በአባታቸው በያዕቆብ መሪነትና አመራር ሥር በአንድ ማኅበረሰብ ውስጥ የተዋሃዱ ይመስላል። እዚህ ላይ የሚከተሉትን እናገኛለን።

I. እህል ለመግዛት ወደ ግብፅ እንዲሄዱ የሰጣቸው ትእዛዝ፣ ቁጥር 1, 2። ልብ ይበሉ፣

1. በከነዓን ምድር ታላቅ ረሃብ ነበር። ከነዓን የተስፋይቱ ምድር ለነበሩት ሦስቱም አባቶች በዚያች ምድር ረሃብ እንደገጠማቸው ልብ ማለት ያስፈልጋል። ይህ የሆነው እግዚአብሔር ቢገድላቸውም፣ ቢያራባቸውም እንኳ በእርሱ ሊታመኑ ይችሉ እንደሆነ እምነታቸውን ለመፈተን ብቻ ሳይሆን፣ የተሻለችውን አገር ማለትም ሰማያዊቷን እንድትሹ ለማስተማር ነው (ዕብራውያን 11:14-16)። ከዚህ ዓለም እንድንርቅና የተሻለውን እንድንናፍቅ የሚያደርግ ነገር ያስፈልገናል።

2. በከነዓን ረሃብ በነበረበት ጊዜ ሁሉ በግብፅ እህል ነበር። በዚህ መንገድ አምላካዊው አቅርቦት አንድ ቦታ ለሌላው መዳረሻና አቅርቦት እንዲሆን ያደርጋል፤ ሁላችንም ወንድማማቾች ነንና። የተረገመው የካም ዘር የሆኑት ግብፃውያን በብዛት ሲኖራቸው፣ የእግዚአብሔር የተባረከ እስራኤል ግን ይቸገራል። በዚህ መንገድ እግዚአብሔር የተለመዱ በረከቶችን ሲያከፋፍል ብዙውን ጊዜ እጆችን ያሻግራል። ሆኖም፣ ግብፅ አሁን ያላት ብዛት ከእግዚአብሔር በታች ለዮሴፍ ጥበብና እንክብካቤ የተገኘ መሆኑን ልብ ይበሉ፤ ወንድሞቹ ወደ ግብፅ ባይሸጡት ኖሮ፣ እናም እንደ ብቃቱ ቢያከብሩት ኖሮ፣ አሁን ለፈርዖን ያደረገውን ለያዕቆብ ቤተሰብም ባደረገላቸው ማን ያውቃል? ያን ጊዜ ግብፃውያን እህል ለመግዛት ወደ እነርሱ ይመጡ ነበር። ነገር ግን ጥበበኛና መልካም ሰዎችን ከመካከላቸው የሚያባርሩ ሰዎች ምን እንደሚያደርጉ አያውቁም።

3. ያዕቆብ በግብፅ እህል እንዳለ አየ፤ ጎረቤቶቹ እዚያ ገዝተው ያመጡትን እህል አየ። አቅርቦቶች የት እንደሚገኙ ማየትና ሌሎች ሲቀርቡ ማየት ለጥረታችን ማበረታቻ ነው። ሌሎች ለነፍሳቸው ምግብ ሲያገኙ፣ እኛ ግን ምግብ እያለ እንራባለንን?

4. ለቤተሰቦቻቸው እህል ለማቅረብ በመዘግየታቸው ልጆቹን ወቀሰ። ለምን እርስ በርሳችሁ ትተያያላችሁ? ማስታወሻ፡ በችግርና በጉድለት ውስጥ ስንሆን፣ ተስፋ እንደሌለ፣ እርዳታ እንደሌለ በማሰብ ተስፋ በመቁረጥ እርስ በእርሳችን መተያየት ሞኝነት ነው። መጀመሪያ የመሄድ ክብር የማን ነው ወይም መጨረሻ የመምጣት ደህንነት የማን ነው ብሎ መከራከር፣ ምን እንደምናደርግ መመካከርና መከራከር፣ ምንም አለማድረግ፣ ምንም የምንሠራው እንደሌለ ያህል በእንቅልፍ መንፈስ ውስጥ ማለም፣ እና ጊዜ በእጃችን እንዳለ ያህል መዘግየት ሞኝነት ነው። "ዛሬ ልንሠራው የምንችለውን ነገር ለነገ ተውነው" የሚል ነገር ፈጽሞ አይነገር።

5. ወደ ግብፅ እንዲሄዱ አፋጠናቸው፡ ወደዚያ ውረዱ። የቤተሰብ ራሶች ለቤተሰቦቻቸው የዕለት እንጀራና በቂ ምግብ እንዲሰጣቸው መጸለይ ብቻ ሳይሆን፣ በንቃትና በትጋት ለማቅረብ ራሳቸውን መሥዋዕት ማድረግ አለባቸው።

II. ለዚህ ትእዛዝ መታዘዛቸው፣ ቁጥር 3። እህል ለመግዛት ወረዱ፤ አገልጋዮቻቸውን አልላኩም፣ ነገር ግን የራሳቸውን ገንዘብ ለማውጣት በብልሃት ራሳቸው ሄዱ። ማንም ሰው ራሱን በጣም ትልቅ ወይም በጣም ጥሩ አድርጎ በመቁጠር ድካምን አይንቀ። የቤተሰብ ራሶች በገዛ ዓይናቸው ማየት አለባቸው፣ እናም ብዙ ነገር ለአገልጋዮች ከመተው መጠንቀቅ አለባቸው። ከእነርሱ ጋር ያልሄደው ብንያም ብቻ ነበር፣ ምክንያቱም የአባቱ ተወዳጅ ነበር። ወደ ግብፅ ደረሱ፣ ከሌሎች ጋር፣ እናም ብዙ እህል ለመግዛት ስለነበረባቸው፣ ዮሴፍ ራሱ ፊት ቀረቡ፤ እርሱም እንደሚመጡ ይጠብቅ ነበር። በጨዋነት ሕግ መሠረትም በፊቱ ሰገዱለት፣ ቁጥር 6። አሁን ባዶ ነዶዎቻቸው ለሞላው ነዶው ሰገዱ። ይህንን ከኢሳይያስ 60:14 እና ራእይ 3:9 ጋር ያነጻጽሩ።

ቁጥር 7-20 ዮሴፍ በግብፅ በነበረባቸው በ20 ዓመታት ውስጥ፣ በተለይም በሥልጣን ላይ በነበረባቸው በመጨረሻዎቹ 7 ዓመታት ውስጥ፣ ስለ ሁኔታው ለአባቱ አለመላኩ ሊያስደንቀን ይችላል። እንዲያውም፣ የግብፅን ምድር በሙሉ ደጋግሞ የዞረ (ምዕ. 41:45, 46) እርሱ፣ ከከነዓን አጠገብ በነበረው የግብፅ ድንበር ላይ እያለ፣ አረጋዊ አባቱን ለመጠየቅ ወደ ከነዓን አለመሄዱ እንግዳ ነገር ነው። ምናልባትም በሠረገላው ቢሄድ ከ3 ወይም 4 ቀን በላይ የሚፈጅ ጉዞ ላይሆን ይችላል። በዚህ ጉዳይ ላይ ያደረገው ነገር ሁሉ ከሰማይ በተሰጠ ልዩ መመሪያ እንደሆነ፣ የእግዚአብሔር ዓላማ ስለ ያዕቆብና ቤተሰቡ እንዲፈጸም እንደሆነ መገመት ይቻላል። የዮሴፍ ወንድሞች ሲመጡ፣ እርሱ በብዙ አጥጋቢ ምልክቶች አወቃቸው፤ እነርሱ ግን እዚያ እንደሚያገኙት ስላላሰቡ አላወቁትም ነበር (ቁ. 8)። እርሱ ሕልሞቹን አስታውሶ ነበር (ቁ. 9)፤ እነርሱ ግን ረስተዋቸው ነበር። የእግዚአብሔርን ቃል በልባችን ማስቀመጥ በሁሉም ምግባራችን ውስጥ እጅግ ጠቃሚ ነው። ዮሴፍ ወንድሞቹን በያዘበት መንገድ፣ መለኮታዊ እንደሆኑ የሚያውቃቸውን ሕልሞቹን በአእምሮው ይዞ ነበር፤ እነርሱም እንዲፈጸሙና ወንድሞቹም ለቀድሞ ኃጢአቶቻቸው ንስሐ እንዲገቡ ለማድረግ ዓላማ ነበረው፤ እነዚህ ሁለቱም ነጥቦች ተሳክተዋል።

I. እርሱ በጣም ጨካኝና አስቸጋሪ ሆኖ ታየባቸው። የንግግሩ መንገድ፣ በነበረበት ሥልጣን ላይ ሆኖ ሲታይ፣ ሊያስፈራቸው በቂ ነበር፤ ምክንያቱም በቁጣ ተናገራቸው (ቁ. 7)። በመንግሥት ላይ መጥፎ ዓላማ እንዳላቸው ከሰሳቸው (ቁ. 9)፤ አደገኛ ሰዎች እንደሆኑ አድርጎ በመያዝ፣ “እናንተ ሰላዮች ናችሁ” አላቸው፤ በፈርዖን ሕይወትም እንደዚያ እንደሆኑ ማለ (ቁ. 16)። አንዳንዶች ይህን መሐላ አድርገው ይወስዱታል፤ ሌሎች ደግሞ “ነፍስህ በሕይወት እንዳለች” እንደሚለው ያለ፣ የብርቱ ማረጋገጫ እንጂ መሐላ አይደለም ይላሉ። ያም ሆነ ይህ፣ “አዎን አዎን፣ አይደለም አይደለም” ከሚለው በላይ ነበር፤ ስለዚህም ከክፉ የመጣ ነበር። ማስታወሻ፡ መጥፎ ቃላት ከሚጠቀሙባቸው ሰዎች ጋር በመነጋገር በፍጥነት ይማራሉ፤ ነገር ግን በፍጥነት አይረሱም። ዮሴፍ በቤተ መንግሥት ብዙ በመቆየቱ፣ የቤተ መንግሥት ሰዎችን መሐላ፣ “በፈርዖን ሕይወት” የሚለውን ተማረ፤ ምናልባትም በዚህም ወንድሞቹ ግብፃዊ እንጂ እስራኤላዊ እንዳልሆነ እንዲያምኑ ለማድረግ አስቦ ሊሆን ይችላል። ይህ የአብርሃም ልጅ ቋንቋ እንዳልሆነ ያውቁ ነበር። ጴጥሮስ የክርስቶስ ደቀ መዝሙር እንዳልሆነ ለማረጋገጥ ሲፈልግ ረገመና ማለ። አሁን ዮሴፍ በወንድሞቹ ላይ ለምን እንዲህ ጨከነ? ይህ የበቀል መንፈስ እንዳልሆነ እርግጠኞች መሆን እንችላለን፤ ቀደም ሲል የረገጡትን አሁን ለመርገጥ አልፈለገም፤ እርሱ እንደዚህ ዓይነት ሰው አልነበረም። ነገር ግን፣ 1. የራሱን ሕልሞች ለማበልጸግና ፍጻሜያቸውን ለማጠናቀቅ ነበር። 2. ንስሐ እንዲገቡ ለማድረግ ነበር። 3. የቤተሰባቸውን ሁኔታ እንዲነግሩት ለማድረግ ነበር፤ ይህንንም ለማወቅ ይጓጓ ነበር። እንደ ወዳጅ ቢጠይቃቸው ኖሮ ያውቁት ነበር፤ ስለዚህ እንደ ዳኛ ጠየቃቸው። ወንድሙን ብንያምን ከእነርሱ ጋር ባለማየቱ፣ ምናልባትም እርሱንም አስወግደውት ይሆናል ብሎ መጠርጠር ጀመረ፤ ስለዚህም ስለ አባታቸውና ስለ ወንድማቸው እንዲናገሩ ዕድል ሰጣቸው። ማስታወሻ፡ እግዚአብሔር በምግባሩ አንዳንድ ጊዜ ለሚወዳቸው ሰዎች ጨካኝ ይመስላል፤ ታላቅ ምሕረት ላዘጋጀላቸውም ቢሆን በቁጣ ይናገራል።

II. በዚህም ምክንያት እነርሱ በጣም ታዛዥ ሆኑ። በሚቻለው ሁሉ አክብሮት ተናገሩት፡- “አይ ጌታዬ” (ቁ. 10) — “እነሆ፥ ያ ሕልም አላሚ ይመጣል” ካሉበት ጊዜ ጀምሮ ትልቅ ለውጥ ነበር። ክሱን በጣም በትህትና ካዱ፡- “እኛ ሰላዮች አይደለንም”። የመጡበትን ዓላማ ነገሩት፤ ምግብ ለመግዛት እንደመጡ፣ ይህም ትክክለኛ ዓላማ ነበር፤ በዚያን ጊዜ ብዙ እንግዶች ወደ ግብፅ የመጡበትም ተመሳሳይ ዓላማ ነበር። ስለራሳቸውና ስለ ቤተሰባቸው ዝርዝር መረጃ ለመስጠት ተስማሙ (ቁ. 13)፤ ይህ ደግሞ እርሱ የሚፈልገው ነበር።

III. ሁሉንም ለ3 ቀናት በእስር ቤት አሰረ (ቁ. 17)።