2ኛ ነገሥት 21

AMHNIVአማርኛ26 ጥቅሶች5:30 አዳምጥ

አዳምጥ 5:30 · መደበኛ · አስደናቂ በBiblight ይክፈቱ

1ምናሴ በነገሠ ጊዜ ዕድሜው ዐሥራ ሁለት ዓመት ነበር፤ በኢየሩሳሌም ተቀምጦም አምሳ አምስት ዓመት ገዛ፤ እናቱም ሐፍሴባ ትባል ነበር።

2ምናሴ እግዚአብሔር ከእስራኤላውያን ፊት አሳዶ ያወጣቸውን የአሕዛብን አስጸያፊ ልማድ በመከተል በእግዚአብሔር ፊት ክፉ ድርጊት ፈጸመ።

3አባቱ ሕዝቅያስ ያፈረሰውን የየኰረብታውን ማምለኪያ ስፍራ መልሶ ሠራ፤ የእስራኤል ንጉሥ አክዓብ እንዳደረገው ሁሉ፣ እርሱም ለበኣል መሠዊያዎችን አቆመ፤ የአሼራንም ምስል ዐምድ ሠራ። እንዲሁም ለሰማይ ከዋክብት ሰራዊት ሁሉ ሰገደ፤ አመለካቸውም።

4እግዚአብሔር፣ “ስሜን በኢየሩሳሌም አኖራለሁ” ባለበት በእግዚአብሔር ቤተ መቅደስ መሠዊያዎችን ሠራ።

5በሁለቱም የእግዚአብሔር ቤተ መቅደስ አደባባዮች ለሰማይ ከዋክብት ሰራዊት ሁሉ መሠዊያ ሠራ።

6የገዛ ልጁን የሚቃጠል መሥዋዕት አድርጎ አቀረበ፤ መተተኛና ጠንቋይ ሆነ፤ ሙታን አነጋጋሪዎችንና መናፍስት ጠሪዎችን ምክር ጠየቀ፤ እግዚአብሔርን ለቊጣ የሚያነሣሣውን ክፉ ድርጊት በፊቱ ፈጸመ።

7የሠራውን የአሼራን የተቀረጸ ምስል ዐምድ ወስዶ በቤተ መቅደሱ ውስጥ አስቀመጠ፤ ይህም እግዚአብሔር ለዳዊትና ለልጁ ለሰሎሞን፣ “በዚህ ቤተ መቅደስና ከእስራኤል ነገዶች ሁሉ በመረጥኋት በኢየሩሳሌም ስሜን ለዘላለም አኖራለሁ” ያለው ስፍራ ነው።

8እንዲሁም፤ “ብቻ ያዘዝኋቸውን ሁሉ ተጠንቅቀው በመፈጸምና ባሪያዬ ሙሴ የሰጣቸውንም ሕግ በሙሉ በመጠበቅ ይጽኑ እንጂ ከእንግዲህ የእስራኤላውያን እግር፣ ለአባቶቻቸው ከሰጠኋቸው ምድር ወጥቶ እንዲንከራተት አላደርግም” ያለው ስለ ዚሁ ስፍራ ነው።

9ሕዝቡ ግን አልሰሙም፤ እግዚአብሔር በእስራኤላውያን ፊት ካጠፋቸው አሕዛብ ይልቅ ክፉ ድርጊት እንዲፈጽሙ ምናሴ አሳታቸው።

10እግዚአብሔር በባሪያዎቹ በነቢያት አማካይነት እንዲህ ሲል ተናገረ፤

11“የይሁዳ ንጉሥ ምናሴ ይህን ሁሉ አስጸያፊ ኀጢአት ሠርቶአል፤ ከእርሱ በፊት ከነበሩት አሞራውያን ይልቅ ክፉ ድርጊት ፈጽሞአል፤ ይሁዳንም በጣዖታቱ አስቶአል።

12ስለዚህ የእስራኤል አምላክ እግዚአብሔር የሚለው ይህ ነው፤ ‘ለሚሰማ ሁሉ ጆሮዎቹ ጭው እንዲሉ የሚያደርግ ክፉ መከራ በኢየሩሳሌምና በይሁዳ ላይ አመጣለሁ።

13በሰማርያ ላይ ያዘጋጀሁትን መለኪያ ገመድ፣ የአክዓብንም ቤት የለካሁበትን ቱንቢ በኢየሩሳሌም ላይ እዘረጋለሁ፤ አንድ ሰው ሳሕን እንደ ሚወለውል ከወለወለም በኋላ እንደሚገለብጠው እኔም ኢየሩሳሌምን ወልውዬ እገለብጣታለሁ።

14የርስቴንም ቅሬታ እተዋቸዋለሁ፤ ለጠላቶቻቸው አሳልፌ እሰጣቸዋለሁ፤ ለጠላቶቻቸውም ሁሉ ብዝበዛና ምርኮ ይሆናሉ።

15ይህን የማደርገውም የቀድሞ አባቶቻቸው ከግብፅ ምድር ከወጡበት ጊዜ አንሥቶ እስከ ዛሬ ድረስ በፊቴ ክፉ ድርጊት ስለፈጸሙና ለቊጣ ስላነሣሡኝ ነው።”

16ይልቁንም ምናሴ፣ በእግዚአብሔር ፊት ክፉ ድርጊት እንዲፈጽም ይሁዳን ካሳተበት ኀጢአት ሌላ፣ ኢየሩሳሌምን ከዳር እስከ ዳር እስኪሞላት ድረስ ብዙ ንጹሕ ደም አፈሰሰ።

17በምናሴ ዘመነ መንግሥት የተከናወነው ሌላው ሥራ፣ የሠራውን ኀጢአት ጨምሮ የፈጸመው ድርጊት ሁሉ በይሁዳ ነገሥታት ታሪክ ተጽፎ የሚገኝ አይደለምን?

18ምናሴም ከአባቶቹ ጋር አንቀላፋ፤ “የዖዛ አትክልት” በሚባለው በቤተ መንግሥቱ አትክልት ውስጥ ተቀበረ። ልጁ አሞንም በእግሩ ተተክቶ ነገሠ።

19አሞን ሲነግሥ ዕድሜው ሃያ ሁለት ዓመት ነበር፤ በኢየሩሳሌም ተቀምጦም ሁለት ዓመት ገዛ፤ እናቱ ሜሶላም ትባላለች፤ እርሷም የዮጥባ አገር ሰው የሐሩስ ልጅ ነበረች።

20አባቱ ምናሴ እንዳደረገው ሁሉ እርሱም በእግዚአብሔር ፊት ክፉ ድርጊት ፈጸመ።

21አባቱ በሄደበት መንገድ ሁሉ ሄደ፤ አባቱ ያመለካቸውን አማልክት አመለከ፤ ሰገደላቸውም።

22የአባቶቹን አምላክ እግዚአብሔርን ተወ፤ በእግዚአብሔርም መንገድ አልሄደም።

23የአሞንም ሹማምት ዐመፁ፤ ንጉሡንም በቤተ መንግሥቱ ውስጥ ገደሉት።

24ከዚያም የአገሩ ሕዝብ በንጉሥ አሞን ላይ ያመፁትን ሁሉ ገደሉ፤ ልጁን ኢዮስያስንም በእግሩ ተክተው አነገሡት።

25በአሞን ዘመነ መንግሥት የተከናወነው ሌላው ሥራ፣ የፈጸመውም ድርጊት ሁሉ በይሁዳ ነገሥታት ታሪክ ተጽፎ የሚገኝ አይደለምን?

26እርሱም በዖዛ አትክልት ውስጥ ባለው መቃብሩ ተቀበረ፤ ልጁ ኢዮስያስም በእግሩ ተተክቶ ነገሠ።

ማብራሪያ

21:1-9 ወጣቶች ብዙውን ጊዜ የራሳቸው ገዢዎች ለመሆን፣ ሀብትና ስልጣንንም በጊዜው ለመውረስ ይፈልጋሉ። ነገር ግን ይህ በአብዛኛው የወደፊት ደስታቸውን ያበላሻል፣ ለሌሎችም ክፋት ያመጣል። ወጣቶች እድሜ ልምድና አስተዋይነት እስከሚሰጣቸው ድረስ በወላጆች ወይም በአሳዳጊዎች እንክብካቤ ሥር መጠበቃቸው እጅግ የተሻለ ነው። ምንም እንኳን እንደነዚህ ያሉት ወጣቶች እምብዛም ባይደላደሉ፣ ከጊዜ በኋላ ግን ያመሰግናሉ።

ምናሴ በእግዚአብሔር ፊት ብዙ ክፋት አደረገ፤ እርሱን ሆን ብሎ ለማስቆጣት ያህል ነበር። እግዚአብሔር ካጠፋቸው አሕዛብ ይልቅ እርሱ የበለጠ ክፋት ፈጽሟል። ምናሴ ወደ ባቢሎን እስረኛ ሆኖ እስከ ተወሰደበት ጊዜ ድረስ ከክፉ ወደ ክፉ እየባሰበት ሄደ። ሕዝቡ ሞገሱን ለማግኘት እና የራሳቸው የበሰበሱ ምኞቶችም ስለሚመጥናቸው የሱን ፍላጎት ለመፈጸም ፈቃደኞች ነበሩ። በትላልቅ ማኅበረሰቦች ውስጥ በሚደረግ ተሐድሶ ወቅት፣ ብዙዎች ጊዜያዊ ፍላጎትን የሚያገለግሉ ብቻ ናቸው፤ በፈተናም ጊዜ ይወድቃሉ።

ምዕራፍ 21 በዚህ ምዕራፍ ውስጥ የሁለት የይሁዳ ነገሥታት፣ የምናሴና የአሞን አጭር ግን አሳዛኝ የንግሥና ዘመን መግለጫ አለን።

I. ስለ ምናሴ፣ እዚህ ያለን መግለጫ ሁሉ፣

1. ራሱን ለኃጢአት፣ ለሁሉም ዓይነት ክፋት፣ ለጣዖት አምልኮና ለነፍስ ግድያ አሳልፎ ሰጠ (ቁ. 1-9 እና 16)።

2. ስለዚህ እግዚአብሔር እርሱንና ኢየሩሳሌምን በእርሱ ምክንያት ለጥፋት አሳልፎ ሰጠ (ቁ. 10-18)። በዜና መዋዕል መጽሐፍ ውስጥ ስለ ችግሮቹና ንስሐው መግለጫ አለን።

II. ስለ አሞን ደግሞ ኃጢአት ውስጥ እንደኖረ (ቁ. 19-22)፣ በሰይፍ በፍጥነት እንደሞተና መልካሙን ኢዮስያስን ተተኪው አድርጎ እንደተወ (ቁ. 23-26) ብቻ ተነግሮናል። በእነዚህ ሁለት ነገሥታት ዘመን ኢየሩሳሌም እጅግ ተበላሽታና ደካማ ሆናለች፤ በዚህም ምክንያት ወደ ጥፋቷ በፍጥነት ተጓዘች፤ ይህም አልዘገየም።

ቁጥር 1-9 ስለ ቀደመው ንግሥና ማሰላሰላችን ምንኛ አስደሳች ነበር! ጽዮን በክብሯ (ማለትም በንጽሕናዋና በድሏ)፣ ንጉሡም በውበቱ ምንኛ የሚያስደስቱ እይታዎች ነበሩን! (ኢሳይያስ 33:17 ሕዝቅያስን ስለሚያመለክት)፤ እናም (እዚያ እንደተከተለው፣ ቁ. 20) ኢየሩሳሌም የጽድቅ ከተማ ስለነበረች ጸጥ ያለች መኖሪያ ነበረች (ኢሳይያስ 1:26)። አሁን ግን የሚያሳዝን ሥራ በእጃችን አለ፤ ለመጓዝ የማያስደስት መሬት ነው፤ በከባድ ሁኔታ ከመጓዝ በቀር ምንም ማድረግ አንችልም። ወርቁ እንዴት ደበዘዘ፣ እጅግ የከበረው ወርቅስ እንዴት ተለወጠ! የኢየሩሳሌም ውበት ተበላሽቷል፤ ክብሯ ሁሉ፣ ደስታዋ ሁሉ ጠፍቶአል። እነዚህ ቁጥሮች የዚህን ንግሥና ዘመን በሁሉም ረገድ ከቀደመው ንግሥና ተቃራኒ፣ እናም በሆነ መንገድ የጥፋቱ መንስኤ የሚያደርገውን መግለጫ ይሰጣሉ።

I. ምናሴ በወጣትነቱ ነገሠ። በአሥራ ሁለት ዓመቱ ነገሠ (ቁ. 1)፤ አባቱ አርባ ሁለት ዓመት ሲሆነው፣ ከሕመሙ ከሦስት ዓመት በኋላ ተወለደ። ከዚህ በፊት ወንዶች ልጆች ቢኖሩት ኖሮ፣ ወይ ሞተው ነበር፣ ወይም ተስፋ የሌላቸው ተብለው ተጥለው ነበር። እስካሁን ድረስ በእርሱ ውስጥ ምንም መጥፎ ነገር አያውቁም ነበር፤ መልካም እንደሚሆንም ተስፋ አድርገው ነበር፤ ነገር ግን እጅግ መጥፎ ሆነ፤ ምናልባትም በወጣትነቱ ወደ ዙፋን መምጣቱ ለዚህ አስተዋጽኦ አድርጎ ሊሆን ይችላል፤ ይህም ግን በምንም መንገድ አያጸድቀውም፤ ምክንያቱም የልጅ ልጁ ኢዮስያስ ከእርሱ በወጣትነት ዕድሜው ወደ ዙፋን መጥቶ መልካም አድርጓል። ነገር ግን ወጣት ስለነበር፣

1. በክብሩ ተኩራራና ኩሩ ሆነ፤ እጅግ ታላቅ ስለነበር ራሱን እጅግ ጥበበኛ አድርጎ በማሰብ፣ አባቱ ያደረገውን በማፍረስ ራሱን ከፍ አደረገ። ጀማሪዎች በኩራት ተነፍተው የዲያብሎስን ፍርድ ውስጥ መውደቃቸው የተለመደ ነው።

2. ለማታለል አድብተው በነበሩ አታላዮች በቀላሉ ተጽዕኖ ተደረገበትና ወደ ጎን ተሳበ። ለሕዝቅያስ ተሐድሶ ጠላቶች የነበሩትና ለአሮጌው ጣዖት አምልኮ ፍቅር የያዛቸው ሰዎች አሞካሹት፤ በዚህም ጆሮውን አገኙና ሥልጣኑን እንደፈለጉ ተጠቀሙበት። ብዙዎች ክብራቸውንና ንብረታቸውን በጣም ቀደም ብለው በማግኘታቸው ወድመዋል።

II. ለረጅም ጊዜ ነገሠ፤ ከይሁዳ ነገሥታት ሁሉ ረጅሙን ዘመን፣ ሃምሳ አምስት ዓመት ነገሠ። ይህ ረጅም የነበረው ብቸኛው እጅግ መጥፎ ንግሥና ነበር፤ የዮራም ስምንት ዓመት ብቻ ነበር፣ የአካዝ ደግሞ አስራ ስድስት፤ ምናሴን በተመለከተ ግን፣ በንግሥናው መጀመሪያ ላይ ለተወሰነ ጊዜ ነገሮች አባቱ በለቀቀበት መንገድ እንደቀጠሉ፣ እናም በንግሥናው መጨረሻ ላይ፣ ከንስሐው በኋላ፣ ሃይማኖት እንደገና እንደተጠናከረ ተስፋ እናደርጋለን፤ እናም፣ ነገሮች እጅግ የከፉ በነበሩበት ጊዜም ቢሆን እግዚአብሔር ታማኝነታቸውን የጠበቁ ቀሪዎች እንደነበሩት ምንም ጥርጥር የለውም። ለረጅም ጊዜ ቢነግሥም፣ ከዚህ ጊዜ ውስጥ የተወሰነውን በባቢሎን እስረኛ ነበር፤ ይህም ከእነዚህ ዓመታት ቅናሽ ተደርጎ ሊታይ ይችላል፤ ምንም እንኳን በቁጥር ውስጥ ቢቆጠሩም ምክንያቱም ያኔ ንስሐ ገብቶ ማሻሻል ጀመረ።

III. እጅግ መጥፎ አገዛዝ ነበረው።

1. በአጠቃላይ፣ (1.) በእግዚአብሔር ፊት ክፉ የሆነውን አደረገ፤ ይህም መልካም ትምህርት ስላገኘ ክፉ መሆኑን ማወቅ የማይቀር ነበር (ቁ. 2)፦ እግዚአብሔርን ለማስቆጣት ያህል በእግዚአብሔር ፊት ብዙ ክፋት ሠራ (ቁ. 6)። (2.) የአሕዛብን አስጸያፊ ነገሮች (ቁ. 2) እና የአካዝን (ቁ. 3) አደረገ፤ የከነዓን ሕዝቦችም ሆኑ የአካዝ ቤት በጣዖት አምልኮአቸው ምክንያት ስለደረሰባቸው ጥፋት ማስጠንቀቂያ አልወሰደም፤ እንዲያውም (ቁ. 9) እግዚአብሔር ካጠፋቸው ሕዝቦች ይልቅ ብዙ ክፋት ሠራ። ቅዱስ ዘር ሲበላሽ፣ ብዙውን ጊዜ ከክፉዎቹ ዓለማውያን የባሰ ይሆናል።

2. በይበልጥ ደግሞ፣ (1.) አባቱ ያፈረሳቸውን ከፍ ያሉ ቦታዎች እንደገና ሠራ (ቁ. 3)። በዚህም መልካሙ አባቱ በእግዚአብሔር ዘንድ ምን ያህል እንደተወደደና በሰዎች ዘንድ እንደተከበረ እያወቀ፣ አባቱን ረገጠውና ትዝታውን አዋረደ። ምናልባትም ከረብሻቄ አስተሳሰብ (ምዕ. 18:22) ጋር ተስማምቶ ነበር፤ ሕዝቅያስ እነዚያን ከፍ ያሉ ቦታዎች በማፍረሱ ስህተት እንደሠራ፣ እናም እግዚአብሔርን ለማክበርና ሕዝቡን ለመገንባትና ለማመቻቸት እንደገና እንደሠራቸው አስመስሎ ነበር። በዚህ ጀመረ፣ ነገር ግን ወደ የባሰ ነገር ቀጠለ፤ ምክንያቱም፣ (2.) ሌሎች አማልክትን፣ በኣልንና አስታሮትን (እኛም ዐፀድ ብለን የምንተረጉመውን)፣ እና የሰማይ ሠራዊትን ሁሉ፣ ፀሐይንና ጨረቃን፣ ሌሎች ፕላኔቶችንና ከዋክብትን አቆመ፤ እነዚህን አመለከና አገለገለ (ቁ. 3)፤ ለሠራቸው ምስሎች ስማቸውን ሰጠ፣ ከዚያም ሰገደላቸውና ከእነርሱ እርዳታ ለመነ። ለእነዚህም መሠዊያዎችን ሠራ (ቁ. 5)፣ እናም በእነዚህ መሠዊያዎች ላይ መሥዋዕቶችን አቀረበ፣ ምንም ጥርጥር የለውም። (3.) ልጁን በእሳት አሳለፈ፤ በዚህም ለእግዚአብሔር የተወሰነበትን የመገረዝ ምልክት በመናቅ ለሞሎክ አምላኪ አድርጎ አቀረበው። (4.) ዲያብሎስን የእርሱ ጠንቋይ አደረገ፤ ኡሪምንና ትንቢትንም በመናቅ፣ እንደ ሳኦል አስማትን ተጠቀመና ከመናፍስት ጋር ተገናኘ (ቁ. 6)። ጠንቋዮችና ኮከብ ቆጣሪዎች (በከዋክብት ወይም በደመና፣ መልካምና መጥፎ ቀናት፣ መልካምም ሆነ መጥፎ ምልክቶች፣ የወፎች በረራ፣ ወይም የእንስሳት ውስጠኛ አካላት የወደፊቱን ለመተንበይ የሚሞክሩ) በእርሱ ዘንድ ታላላቅ ሰዎች፣ የቅርብ ወዳጆቹ፣ ሚስጥረኞቹ ነበሩ፤ ጥበባቸው ምናቡን አስደሰተ፣ እምነቱንም አገኘ፣ ምክሮቹም በእነርሱ መሪነት ነበሩ። (5.) በኋላም (ቁ. 16) የራሱን ስሜትና በቀል ለማርካት ብዙ ንጹሕ ደም እንዳፈሰሰ እናገኛለን፤ አንዳንዶቹ ምናልባት በድብቅ ተገድለዋል፣ ሌሎች ደግሞ በሕግ ሽፋን ተወግደዋል። ምናልባትም ያፈሰሰው ደም አብዛኛው ጣዖት አምልኮን የተቃወሙና የመሰከሩ፣ ለበኣልም ያልሰገዱ ሰዎች ደም ነበር። የነቢያት ደም በተለየ መንገድ በኢየሩሳሌም ላይ ተከሷል፤ ብዙዎቹንም እንደገደለ አይቀርም። የአይሁድ ወግ ነቢዩ ኢሳይያስን በመጋዝ እንዲሰነጠቅ እንዳደረገ ይናገራል፤ ብዙዎችም ሐዋርያው በዕብራውያን 11:37 ላይ እንዲህ ስለተሰቃዩት ሲናገር ይህንን እንደሚያመለክት ያስባሉ።

3. የምናሴን ጣዖት አምልኮ የሚያባብሱ ሦስት ነገሮች እዚህ ተጠቅሰዋል፦ (1.) ምስሎቹንና መሠዊያዎቹን በእግዚአብሔር ቤት (ቁ.

ሙሉ ማብራሪያውን ያንብቡ ድምፅ፣ ሙሉ ማብራሪያ እና ከመስመር ውጭ ንባብ

ትርጉሞች8 · 6

AMHEVG ምናሴም መንገሥ በጀመረ ጊዜ የአሥራ ሁለት ዓመት ልጅ ነበረ፤ በኢየሩሳሌምም አምሳ አምስት ዓመት ነገሠ፤ የእናቱ ስም ሐፍሴባ ነበረ። አማርኛ ENGNIV Manasseh was twelve years old when he became king, and he reigned in Jerusalem fifty-five years. His mother's name was … English BCV ምናሴ ኽነግስ እንተሎ ወዲ ዓሰርተ ኽልተ ዓመት ነበረ፤ ኣብ ኢየሩሳሌም ኮይኑ ኸዓ ሓምሳን ሓሙሽተን ዓመት ገዝአ። እኖኡ ሔፍሴባ ትበሃል ነበረት። ትግርኛ GAZBIB Minaaseen dhalatee waggaa kudha lamatti mootii ta'ee Yerusaalem keessa taa'ee waggaa shantamii shan in mo'e; maqaan haa… Afaan Oromoo BCV GIZ እንዘ ዓሠርተ ወክልኤቱ ክረምቱ ለምናሴ አመ ይነግሥ ወሐምሳ ወኅምስተ ክረምተ ነግሠ በኢየሩሳሌም ወስማ ለእሙ ሐፍሴባ። giz GAZGAZ Minaaseen dhalatee waggaa kudha lamatti mootii ta'ee Yerusaalem keessa taa'ee waggaa shantamii shan in mo'e; maqaan haa… Afaan Oromoo BCV aksum ምናሴ ኽነግስ እንተሎ ወዲ ዓሰርተ ኽልተ ዓመት ነበረ፤ ኣብ ኢየሩሳሌም ኮይኑ ኸዓ ሓምሳን ሓሙሽተን ዓመት ገዝአ። እኖኡ ሔፍሴባ ትበሃል ነበረት። ትግርኛ SWAHSUV Manase alikuwa na umri wa miaka kumi na miwili alipoanza kutawala; akatawala miaka hamsini na mitano katika Yerusalemu,… Kiswahili