Lewwoota 4

Aarsaawwan gubamanii, kennaawwan midhaanii fi aarsaawwan nagaa seerri Tulluu Siinaa irratti kennamuu isaa dura dhihaatanii turan; abbootiin durii kun cubbuudhaaf xiyyeeffannaa kennanii, sababa isaa cubbuudhaaf araara buusuuf turan. Haa ta'u malee, Yihudoonni amma karaa cubbuudhaaf araara buusuu, keessumaa aarsaa dhiheessuudhaan, akka gaaddidduu waan gaarii dhufuuf jiruutti buufamaniiru; haa ta'u malee, dhugaan Kiristoosidha, aarsaa ofii isaa inni si'a tokko dhiheesse sanaan cubbuu irraa buqqise. Cubbuuwwan aarsaan cubbuu itti ramadameef hojiiwwan ifa ta'an jedhamanii yaadamu. Isaan cubbuuwwan raawwataman, jechuunis wantoota hin hojjetamne turuu qaban jedhamanii yaadamu. Dagannaan cubbuudha, akkasumas firdii jala galuu qaba; haa ta'u malee, wanti yeroo tokko dagatame yeroo biraatti hojjetamuu danda'a; garuu cubbuun raawwatame deebisanii fidan hin turre. Cubbuuwwan wallaalummaa irraa kan ka'e raawwataman jedhamanii yaadamu. Seerri dhimma lubaa dibamee wajjin jalqaba. Luba ol'aanaa iyyuu cubbuuwwan wallaalummaa keessa bu'uuf saaxilamaa ture yoo ta'u, Waaqayyo waldaa isaa lafa irraa keessatti luba dogoggora hin qabne takkaa hin qabaanne jechuun ifaadha. Hojiin dogoggora malee raawwate jedhu hundumtuu mallattoowwan Kiristoos Fakkii ifa ta'aniidha. Horii sana guungoo ala baasanii, achitti gara daaraatti gubamuu qaba ture. Kun mallattoo hojii gaabbii ture, inni cubbuu akka waan jibbisiisaatti, inni lubbuun keenya jibbu, dhabamsiisuudha. Aarsaan cubbuu cubbuu jedhamee waamama. Waan isaan sanarratti godhan nutis cubbuuwwan keenyarratti gochuu qabna; foon cubbuu diigamuu qaba, Ro 6:6. Ergamaan aarsaa kana guungoo ala baasuu Kiristoositti hojii irra oolchee ibsa, Heb 13:11-13.

Boqonnaan kun aarsaa cubbuu, kan cubbuu wallaalummaan hojjetameef araara gochuuf kan qophaa'e ture, irratti xiyyeeffata.

I. Lubicha mataa isaatiin (Lakk. 1–12).

Yookiin, II. Gumii guutuu irraa (Lakk. 13–21).

Yookiin, III. Bulchaa irraa (Lakk. 22–26).

Yookiin, IV. Nama dhuunfaa irraa (Lakk. 27, kkf).

Seerri boqonnaawwan jalqabaa sadii keessa jiran yeroo tokkotti Museetti kenname fakkaata. Asitti seerri walga'ii biraa, guyyaa biraa jalqaba. Waaqayyo teessoo ulfinaa gidduu kiruubelii irraa ajajoota kana kenne. Amma immoo dhimma duraan ture caalaa haaraa ta'e irratti xiyyeeffata. Aarsaan gubamu, aarsaan midhaanii, fi aarsaan nagaa, akka fakkaatutti, seera Tulluu Siinaay irratti kennamuu dura dhihaatanii turan; aarsaa kana abbootiin amantaa guutummaatti hin beekne turan (Uma. 8:20; Bau. 20:24), isaan keessattis cubbuuf araara gochuuf xiyyeeffannaa kennanii turan (Iyoob 1:5). Haa ta'u malee, seerri sababa cubbuu irra darbuutiif amma itti dabalamee (Gal. 3:19), akkasumas cubbuun akka baay'atuuf (Rom. 5:20) erga dhufee booda, aarsaa kanaan cubbuuf araara gochuuf karaa addaa keessa galan; kunis (caalaatti sirna amantii kamiyyuu caalaa) gaarii dhufuuf jiruuf gaaddidduu ture, garuu dhugaan Kiristoos dha, fi aarsaa inni ofii isaa dhiheesseen cubbuu balleesse, warra qulqullaa'an immoo bara baraan guutuu godhe.

I. Haala waliigalaa kan tilmaamame, Lakk. 2 irratti argina. Asitti hubadhaa:

1. Cubbuu ilaalchisee, ajajawwan Waaqayyoo kamiyyuu irratti kan raawwatamu ta'uu isaa ibsama; cubbuun seera, seera Waaqayyoo cabsuu waan ta'eef. Sammuun yookiin fedhiin namaa, kalaqni yookiin ajajni isaanii, wanta seera Waaqayyoo cubbuu hin goone cubbuu gochuu hin danda'an. Akkasumas, yoo lubbuun cubbuu hojjette jedhameera, sababiin isaas, yoo karaa tokkoon yookiin karaa biraatiin hojii lubbuu hin taane cubbuu miti; kanaaf cubbuu lubbuu jedhama (Miik. 6:7), kan miidhamus lubbuu dha (Fak. 8:36).

2. Cubbuuwwan aarsaan kun itti ramadame ilaalchisee.

(1.) Hojiiwwan ifa ta'an jedhamanii tilmaamamu; sababiin isaas, yaada yookiin dubbii cubbuu qabu hundumaaf aarsaa fiduun yoo isaan irraa eegameera ta'e, hojiin sun dhuma hin qabaatu ture. Araarri isaaniif waliigalaan, guyyaa araaraa irratti, waggaatti al tokko godhama ture; garuu isaan kun ajajawwan irratti raawwataman jedhamu.

(2.) Cubbuuwwan raawwataman, wantoota hojjetamuu hin qabne jedhamanii tilmaamamu. Dagannaan cubbuu dha, fi murtiitti dhufuu qabu; garuu wanti yeroo tokko dagatame yeroo biraa hojjetamuu danda'a, kanaaf ajajamuu aarsaa caalaa gaarii ture: garuu raawwiin deebisuu hin danda'amne.

(3.) Cubbuuwwan wallaalummaan raawwataman jedhamanii tilmaamamu. Yoo isaan of tuulummaan, fi seeraa fi Seera-baasaa tuffachuudhaan raawwataman ta'e, yakkaan raawwataan ni balleeffama ture, cubbuu sanaaf aarsaan hin turre (Ibr. 10:26, 27; Lak. 15:30). Garuu yoo yakkaan raawwataan seera hin beekne ta'e, akka fakkeenya hedduutti baay'een hin beekne turan (dhoorkaan baay'ee fi garaagaraa ture), yookiin osoo hin beekin cubbuu keessa bu'e, haalli isaa murtoon isaa cubbuu sana irratti qabu dhugaa ta'uu isaa kan mul'isu yoo ta'e, garuu cubbuun sun isa qabe, akka jechi sun jedhutti (Gal. 6:1), haala kana keessatti seerri aarsaa cubbuu furmaata kenne. Yihuudoonnis akkana jedhu, "Yakkoonni sun kan aarsaan araaramuuf turan, yoo wallaalummaan raawwataman qofa, kan yakkaan raawwataan yoo of tuulummaan raawwateera ta'e balleeffamuu qabu ture."

II. Seerri haala lubicha dibamee, jechuunis lubicha angafaa, yoo inni wallaalummaan cubbuu hojjete, irraa jalqaba; sababiin isaas seerri namoota dadhabina qaban luboota godhe. Wallaalummaan isaa kan warra kaan hunda caalaa dhiifamuu hin dandeenye ta'us, aarsaa isaa fiduuf hayyamameef ture. Hojiin isaa cubbuu isaa aarsaa malee akka dhiifamuuf hin dhiifne; garuu aarsaa isaa yeroo fide akka dhiifamuuf hin hammaanne. Yoo inni akka cubbuu sabaatti cubbuu hojjete (haalli isaa akkasitti kaa'ameera, Lakk. 3), kunis dhimma kana keessatti Israa'eloota kaan wajjin wal qixa akka dhaabatu, fi hojii lubummaa isaa irraa faayidaa homaa akka hin qabne tilmaama. Amma seerri aarsaa cubbuu lubicha angafaatiif kenname:

1. Inni aarsaa cubbuutiif dibbee mudaa hin qabne fiduu qaba (Lakk. 3), akka aarsaa gumii guutuu (Lakk.