Seensa 50

GAZBIBAfaan Oromoo26 Keeyyattoota5:37 Dhaggeeffadhu
Dhaggeeffadhu 5:37 · Idilee · Diraamaawaa Biblight keessatti bani

1Yoseef immoo abbaa isaa irratti lafa dha'ee isa dhudhungatee isaaf boo'e.

2Yoseef ergasii hojjetoota isaa warra hojii qorichaa beekan, reeffa abbaa isaa qorichaan sukkuumanii akka gogsaniif in abboome; warri hojii qorichaa beekan sun, reeffa Israa'el qorichaan sukkuumanii in gogsan.

3Reeffa qorichaan sukkuumanii gogsuun guyyaa afurtama waan fudhatuuf, isaan guyyaa afurtamatti in raawwataniif; warri Gibxiis guyyaa torbaatama isaaf boo'an.

4Guyyoonni isaaf itti boo'an raawwatamnaan, Yoseef gurguddoota mana mootichaan,“Faara tolaadhaan na ilaaltu yoo taatan, dubbii ani isinitti himadhu kana gurra mootichaa biraan anaaf ga'aa!

5Abbaan koo utuu hin du'in,“Biyya Kana'aanitti iddoo ani awwaalaaf qopheeffadhe sanatti ana awwaali!” jedhee akkan kana godhuufis na kaksiiseera; kanaaf hadaraa,“Ol ba'ee abbaa koo awwaalee nan deebi'a” jedheera, jedhaatii anaaf himaa!” jedhe.

6Yommus mootiin Gibxii,“Akkuma inni si kaksiifatetti ol ba'ii abbaa kee awwaalladhu!” jedheen.

7Kana irratti Yoseef reeffa abbaa isaa awwaaluudhaaf fuudhee ol in ba'e; maanguddoonni hojii mana mootichaa irra jiran hundinuu, maanguddoonni biyya Gibxii hundinuus isaa wajjin ol ba'an.

8Akkasumas warri mana Yoseef, obboloonni isaa, warri mana abbaa isaas hundinuu duukaa ol ba'an; isaan ijoollee duwwaa bushaayee fi saawwan biratti biyya Gooshenitti hambisan.

9Akkasuma immoo konkolaattonni kottee duudaadhaan harkifaman, aboonni fardeeniis isaa wajjin ol ba'an; kutanni warra wajjin ol ba'anii sun baay'ee guddaa ture.

10Isaan laga Yordaanos gama oobdii Axaad bira ga'anii, achitti boo'icha ulfaataa cimsanii boo'an; Yoseef achitti guyyaa torba abbaa isaaf in boossise.

11Warri biyya Kana'aan keessa taa'an boo'icha namoonni oobdii Axaad biraa boo'an arganii,“Warri Gibxii boo'icha guddaa isaa boo'uutti jiru” waliin jedhan; kanaaf iddoo sana “Abeel-Miizraayim” jedhanii moggaasan; [innis “Boo'icha warra Gibxii” jechuu dha]; iddoon sun laga Yordaanos gamatti argama.

12Yommus ilmaan Yaaqoob akkuma inni isaan abboome in godhan.

13Ilmaan isaa reeffa isaa biyya Kana'aanitti geessanii, holqa maasii Makfelaa keessatti awwaalan; maasii isa fuullee Mamree jiru kana Abrahaamtu lafa awwaalaa akka ta'uuf Efron namicha biyya Heet irraa bitee ture.

14Yoseef reeffa abbaa isaa erga awwaalee booddee, obboloota isaa fi warra awwaala abbaa isaaf isa duukaa ol ba'an hundumaa wajjin biyya Gibxiitti in deebi'e.

15Obboloonni Yoseef erga abbaan isaanii du'ee yaadda'anii,“Yoseef haaloo qabatee, isa nuyi hamaa isa irratti hojjenne hundumaaf ijaa nu baafata ta'a” jedhan.

16Isaan Yoseefitti erganii,“Abbaan kee utuu hin du'in nu abboomee,

17“Maaloo, isa obboloonni kee sitti balleessan, hamaa si irratti hojjechuudhaan isa si yakkanis, isaaniif dhiisi!” jedhaatii Yoseefitti himaa!” nuun jedhe;“Ammas immoo obboloonni kee,“Irra-daddarbaa garboota Waaqayyo isa kan abbaa keetii, hadaraa nuuf dhiisi!” siin jedhaniiru” jedhan; Yoseef ergaa isaanii yommuu dhaga'e in boo'e.

18Obboloonni isaas dhufanii miilla isaatti kufanii,“Kunoo, nuyi siif garboota in taana!” jedhan.

19Yoseef immoo isaaniin,“Hin sodaatinaa! Anatu iddoo Waaqayyootti ilaalamaa ree”

20Isin hamaa ana irratti akeektan, Waaqayyo garuu gaariidhaaf isa yaade; inni lubbuu namoota baay'ee oolchuudhaaf, akka amma ta'e jiru kana godhe.

21Amma immoo isin, ijoolleen keessanis waan barbaachisu akka argattan ani nan godhaa, hin sodaatinaa!” jedhe; inni dubbii garaa isaan ciibsu isaanitti dubbatee, isaan in jajjabeesse.

22Yoseefii fi maatiin abbaa isaatii biyya Gibxii in taa'an; Yoseef waggaa dhibbaa fi kudhan jiraate.

23Inni ijoollee Efreem hamma dhaloota sadiitti in arge; akkasuma immoo ijoollee Maakiir ilma Minaasee ijoollee ofii dhalchetti lakkaa'ate.

24Yoseef yommus obboloota isaatiin,“Ani du'uufan jedha; Waaqayyo garuu isin in yaadata, biyya kana keessaa gara biyya isa Abrahaam, Yisihaq, Yaaqoobiif kennuuf kakatetti ol isin in baasa” jedhe.

25Yoseef ammas ilmaan Israa'eliin,“Waaqayyo yommuu isin yaadatu, lafee koo asii fuutanii akka ol baatan anaaf kakadhaa!” jedhe.

26Yoseef nama waggaa dhibbaa fi kudhanii yeroo ta'etti in du'e; namoonnis reeffa isaa qorichaan sukkuumanii gogsanii, biyya Gibxiitti bidiruu addaan miidhagfamee reeffa keessa ciibsuudhaaf hojjetame keessa in kaa'an.

Ibsa

50:1-6 Haa ta’u malee, firoonnii fi hiriyoonni amantii qaban umrii gaarii jiraatanii, akkasumas ulfinatti deemanis nidhugoomna, ta’us, dhabamuu keenyatti gadda agarsiisuu dandeenya, akkasumas booyuudhaan yaadannoo isaaniif kabaja kennuu dandeenya. Ayyaanni jaalala uumamaa hin balleessu, garuu isa qulqulleessa, tasgabbeessa, akkasumas too’ata. Lubbuun dhaloota kan deemte waan jaalala keenya agarsiisuuf hin dhaqqabamtu; garuu qaamaaf kabaja agarsiisuun sirriidha, isaaf du’aa ka’uu ulfina qabeessaa fi gammachiisaa eegganna, bakkabuusaan isaa addunyaa kanarratti maal yoo ta'eellee. Akka kanaan Yoseef amantii Waaqayyoo fi jaalala abbaa isaatiif qabu argisiise. Inni qaamichi akka xuubamu, jechuunis akaawuntiidhaan akka marfamu, akka hin tortoranneef ajaje. Lubbuun yoo isaan dhiiste, qaamni keenya hangam akka jibbisiisaa ta’u ilaali; yeroo gabaabaa keessatti xuraa’aa fi jibbiisaa ni ta’u.

Boqonnaa 50 Kunooti,

I. Qophii awwaalcha Yaaqoob (Lakk. 1-6).

II. Awwaalcha mataa isaa (Lakk. 7-14).

III. Erga Yaaqoob du'ee booda Yoseefii fi obboloota isaa gidduutti wal-hubannoo gaarii uumuu (Lakk. 15-21).

IV. Umurii fi du'a Yoseef (Lakk. 22-26). Akka kanaan, kitaabni Seera Uumamaa kan jalqaba ifaa fi jireenyaa wajjin eegale, du'aa fi dukkanaan xumurama; cubbuun jijjiirama gaddisiisaa akkanaa fideera.

Lakk. 1-6

Yoseef asitti abbaa isaa du'eef kabaja isaa isa dhumaa kennaa jira.

1. Imimmaanii fi dhungannaa, akkasumas ibsa jaalala ilma tokkoo hundaan, reeffa abbaa isaa isa du'e irraa nagaa dhaama, Lakk. 1. Yaaqoob dulloomaa fi dadhabaa ta'us, uumamaan du'uun isaa dirqama ta'us—Yoseef ilma isaa irratti ba'aa yeroo hunda ta'us, abbaa jaalala qabeessaaf jaalala akkasii qaba ture, akkasumas abbaa ogeessa, qulqulluu, kadhatu dhabuu isaa waan hubateef, imimmaan malee isa biraa deemuu hin dandeenye. Hubachiisa: Akkuma gaddamuun du'uun ulfina ta'e, akkasumas warra hafan irratti dirqama kan ta'e, warra yeroo isaaniitti fayyadamoo turan, yeroo muraasaaf fayyadamummaa isaanii irra turanillee, du'a isaanii gaddachuudha. Lubbuun deemte imimmaanii fi dhungannaa keenyaan hin ga'amtu, garuu isaan kanaan reeffa hiyyeessaaf kabaja keenya agarsiisuun sirrii dha, kan ka'umsa ulfinaa fi gammachuu eeggannu. Akka kanaan Yoseef amantii isaa Waaqayyoo irratti qabu, fi jaalala abbaa isaatiif qabu, hidhii isaa isa adii fi qorraa dhungachuudhaan, akkasumas nagaa dhaamannaa jaalala qabeessa kennuudhaan agarsiise. Obboloonni Yaaqoob warri kaanillee akkasuma godhanii ta'uu danda'a, jechoota isaa du'aa irraa baay'ee kan tuqaman turan.

2. Reeffi akka dhaabamu ajaje (Lakk. 2), sababiin isaas Gibxii keessatti du'eef, akkasumas kun amala Gibxii waan tureef qofa osoo hin taane, Kana'aanitti geeffamuu waan qabuuf, kunis hojii yeroo fudhatu waan tureef, kanaaf reeffi akka hin tortorreef eegamuu qaba ture. Lubbuun yeroo isaan dhiistu reeffi keenya hangam akka xuraa'aa ta'e ilaalaa; ogummaa, dadhabbii fi dursa guddaa malee, yeroo gabaabaa keessatti ni xuraa'u. Reeffi guyyaa afur du'ee yoo ture, yeroo sanaatti ni urga.

3. Awwaalcha isaa isa ulfina qabeessaaf sirna gaddaa eeggate, Lakk. 3. Guyyoonni afurtamman reeffa dhaabuuf fudhataman, kan Gibxoonni (jedhan) ogummaa fuula isaa akka hin jijjiiramneetti eeguu danda'an qabu turan; yeroo kana hundumaa, fi guyyoota soddoma dabalataa, walumaagalatti torbaatama, yookaan of hidhanii kophaa isaanii taa'u turan, yookaan yeroo bahan uffata gaddaa uffatanii mul'atu turan, akka aadaa biyyattii. Gibxoonni baay'een isaanii, Yoseefiif kabaja guddaa waan qabaniif (hojiin isaa gaariin mootii fi biyyaaf hojjete amma yaadannoo keessa waan jiruuf), abbaa isaatiif gadda keessa galan: akkuma nu biratti, yeroo mootummaan gadda keessa galu, warri sadarkaa olaanaa qabanis akkasuma godhu. Ji'a kudhanitti dhihoo mana mootummaa Gibxii Yaaqoobiif gadda keessa ture. Hubachiisa: Waan isaan haalaan godhan, nuti dhugaan gochuu qabna, warra boo'an wajjin boo'uu, fi warra gaddan wajjin gadduu, nutis ofii keenyaa qaama keessa waan jirruuf.

4. Fara'oon irraa gara Kana'aan deemee awwaalcha abbaa isaa irratti argamuuf eeyyama gaafatee argate, Lakk. 4-6. (1.) Eeyyama malee deemuu dhabuun isaa Fara'ooniif kabaja barbaachisaa ture; sababiin isaas, hojiin isaa qamadii ilaalchisee yeroo dheeraa dura xumuramee ture ta'us, inni ministeera muummee ta'ee itti fufeera turuu danda'a, kanaaf eeyyama malee hojii isaa irraa yeroo dheeraaf fagaachuu hin qabu ture. (2.) Inni sirna eeggate, maatii mootii keessaa yookaan hojjettoota mana mootummaa keessaa tokko tokko eeyyama kanaaf akka isaaf kadhatan godhe, sababiin isaas yeroo gaddaa isaa mana mootii keessa seenuun isaaf hin taaneef, yookaan dandeettii isaa irratti baay'ee of hin tuulleef. Hubachiisa: Gad-of-deebisuun ulfinaaf miidhagina guddaa dha. (3.) Abbaan isaa Kana'aanitti akka isa awwaaluuf kakuudhaan isa irratti dirqama kaa'e ibse, Lakk. 5. Kun boonaa yookaan amala irraa osoo hin taane, dirqama barbaachisaa ta'eef kabaja qabu irraa kan ka'e ture. Saboonni hundinuu kakuun raawwatamuu akka qabu, akkasumas fedhiin warra du'anii eegamuu akka qabu ni amanu. (4.) Deebi'ee dhufuu isaa waadaa gale: "Deebi'ee nan dhufa." Yeroo reeffa firoota keenyaa awwaallee gara mana keenyaatti deebinu, "Isaan duubatti dhiisnee dhufneerra" jennu; garuu lubbuun isaanii gara mana Abbaa keenya isa samii deemtee yoo ta'e, sababa gaarii dhaan, "Isaan nu duubatti dhiisanii deeman" jechuu dandeenya. (5.) Eeyyama argate (Lakk. 6): "Deemiitii abbaa kee awwaali." Fara'oon hojiin isaa yeroo sanaaf akka dhaabatu fedhe; garuu tajaajilli Kiristoos caalaatti barbaachisaa dha, kanaaf hojii isaaf hojjechuuf qabu tokko dura deemee abbaa isaa akka awwaalu hin heyyamne; lakki, "Warri duʼan duʼoota isaanii haa awwaalan," Maat. 8:22.

Lakk. 7-14

Asitti awwaalcha Yaaqoob ilaalchisee ibsa arganna. Awwaalcha mootota Yihudaa ilaalchisee, yeroo baay'ee, kana caalaa homaa hin dubbatamu: Isaan abbootii isaanii wajjin magaalaa Daawit keessatti awwaalaman.

Ibsa guutuu dubbisi Sagalee, ibsa guutuu fi dubbisa toora alaa

Hiikkoowwan8 · 6