Keessa Deebii 20

20:1-9 Waraana Izraael fedha Waaqayyoo raawwataa keessa galetti, gargaarsa Waaqayyummaa eeguu ni danda'u turan. Gooftaan abdii isaanii isa tokkicha ta'uu qaba ture. Haalota kana keessatti, waraana Kiristaanaa tiif fakkeenya turan. Warri loluu hin barbaanne, ergamuu qabu turan. Fedhiin dhabuu sun haala alaa nama tokkoo irraa ka'uu danda'a. Waaqayyo namoota fedha isaanii irratti dirqamanidhaan tajaajilamuu hin barbaadu ture. "Saba kee fedha qabeessa ta'a," Faar. 110:3. Dorgommii Kiristaanaa fi lola gaarii amantaa loluu keessatti, wanta nu fedha dhabsiisu hundumaa of irraa kaasuu qabna. Yoo fedhiin dhabuu nama tokkoo dadhabinaa fi soda irraa ka'e, waraana irraa deebi'uuf eeyyama qaba ture. Sababni asitti kenname, akka garaa obboloota isaa, akkuma garaa isaatti, hin laafneefidha. Sodaa warra sodaataniin akka hin sodaanne of eeggachuu qabna, Isaayaas 8:12.

Boqonnaan kun waraanaaf seeraa fi ajaja waraanaa kan dhaabu yoo ta'u, I. Waraantota ilaallata. 1. Warra lolaaf qophaa'an jajjabeessuu qabu (Lakk. 1-4). 2. Warra dhimmi dhuunfaa isaanii mana isaanitti barbaadu (Lakk. 5-7), yookiin warra dadhabinaa fi sodaa isaanii irraa kan ka'e dirree waraanaa irratti tajaajiluuf hin dandeenye (Lakk. 8, 9) gadhiisanii deebisuu qabu. II. Diinota isaan wajjin lolaa turan ilaallata. 1. Magaalota fagoo wajjin waliigaltee gochuu qaban (Lakk. 10-15). 2. Saboota lafa isaanii seenan balleessuu qaban (Lakk. 16-18). 3. Magaalota yommuu maran, muka firii hin balleessineef of eeggannoo gochuu qaban (Lakk. 19, 20).

Yeroo kana Israa'el mootummaa caalaa, biyya diinaa seenaa waan jiruuf, lafa mataa isaa irratti hin dhaabbanneef, buufata waraanaa jedhamee ilaalamuu qaba ture; akkasumas, waraana yeroo ammaa lafa isaa irratti dhaabbachuuf seenaa jiru malees, erga dhaabbatee booda iyyuu, sagalee waraanaa osoo hin dhaga'in daangaa isaa eeguu yookiin bal'isuu hin danda'u ture. Kanaafuu, dhimma waraanaa isaaniif qajeelfama kennuun barbaachisaa ture; akkasumas, lakkoofsa kana keessatti humna isaanii bulchuuf, qindeessuuf, fi qopheessuuf qajeelfamni kennameeraaf. Akkaataa seera waraanaa keessatti barameetti, wanti hamaa yookiin cimaan tokkollee osoo hin qabaatin, qajeelfamni waraanaa asitti kenname kun, faallaa isaa, waraantota jajjabeessuuf, akkasumas tajaajila isaanii salphisuuf kan kaayyeffate ta'uun isaa dinqisiisaadha.

I. Warri loluuf fedhii qaban jajjabeeffamuu fi sodaa isaanii irratti kakaafamuu qabu.

1. Museen asitti jajjabina waliigalaa kenna, kan hogganoonni fi ajajoonni waraanaa ofii isaaniif fudhachuu qaban: "Isaan hin sodaatin, Lakk. 1. Diinni lakkoofsaan (si caalaa baay'ee ta'uun), fi fardaan (waraanni isaanii fardaa fi gaarii waraanaa irraa kan ijaarame ta'uun, kan ati baay'isuuf hin hayyamamne) faayidaa guddaa qabaatus, isaan wajjin lola seentee hin dhiisin, bu'aa isaa hin sodaatin, yookiin milkaa'ina hin shakkatin." Waraana isaanii keessatti wantoota lamaan of jajjabeessuu qabu, yoo Waaqa isaanii fi amantii isaaniitti dhihoo turan malee, yoo kana hin taane jajjabina kana dhabu: (1.) Waaqni isaan wajjin jiraachuu isaa: "Waaqayyo Waaqni kee si wajjin jira, kanaafuu balaa keessa hin jirtu, hin sodaachuu qabdu." Isa. 41:10 ilaali. (2.) Muuxannoo isaanii fi abbootiin isaanii humnaa fi gaarummaa Waaqayyoo Fara'oonii fi waraana isaa hundumaa dura dhaabatee biyya Gibxii keessaa isaan baasuudhaan qaban, kunis guutummaatti ragaa humna Waaqayyoo qofa osoo hin taane, isaaniifis Waaqayyo fuulduratti maal akka isaaniif godhuuf waadaa ture. Inni diinota gurguddoo sana irraa isaan oolche, warra karaa hundumaan xiqqaatoo ta'aniin akka hin mo'atamne, akkasumas wanti inni isaaniif godhe hunduu akka hin diigamne hin heyyamu.

2. Jajjabinni kun addatti waraantota idileef luba muudamee fi, Yihudoonni akka jedhanitti, kan dibame, kan kaayyoo sanaaf qophaa'e, kan isaan dibamee waraanaa jedhan, kan Furee keenya dibameef, ajajaa fayyina keenyaaf maqaa sirrii ta'e, kanaan kennamuu qaba: Lubni kun, maqaa Waaqayyootiin, saba jajjabeessuu qaba ture; akkasumas, hojiin isaa akka lubaatti isaaniif kadhachuu waan tureef, eenyutu kana caalaa hojjechuuf danda'a? Jajjabinni gaariin hunduu waadaawwan kadhannaa amantii irraa kan dhufan waan ta'aniif. Lubni kun, (1.) Akka hin sodaanne isaan ajajuu qaba (Lakk. 3), sababiin isaa wanti garaa raasu harka akka dadhabsu hin jiru, Lakk. 3. Ajajni ajaja irratti barbaachisaadha, akkuma asitti jiru: "Garaan keessan laafaa hin ta'in" (jechi isaa kana), "sodaa hundumaa fudhachuuf, garuu amantii humnaa fi waadaa Waaqayyoo irratti qabdan isaan jabeessu." Hin sodaatin, hin ariifatin (jechi isaa kana), sababiin isaa namni amanu ariifatee hin dogoggoru. "Faayidaa keessan ariitiidhaan argachuuf yookiin balaa hundumaa irratti salphinaadhaan baqachuuf hin ariifatin." (2.) Waaqni isaan wajjin jiraachuu isaa, dhimma isaanii qajeelaa ta'e deeggaruuf fi falmuuf, akkasumas diinota isaanii irraa isaan oolchuu qofa osoo hin taane, isaan irratti injifannoo kennuuf isaan mirkaneessuu qaba, Lakk. 4. Hubadhaa, warri Waaqa wajjin qaban sababa sodaachuuf hin qaban. Jajjabina kana luba, tajaajiltoota Waaqayyoo keessaa tokkoon kennuun, [1.] Waraanni luboota waraanaa qabaachuu isaa sirrii ta'uu isaa agarsiisa, isaaniif kadhachuuf qofa osoo hin taane, milkaa'ina isaanii kan gufachiisu balaaleffachuuf, akkasumas abdii isaanii kakaasuuf isaaniif lallabuuf. [2.] Hojiin tajaajiltoota Kiristoos waraantota isaa gaarii ta'an lola hafuuraa addunyaa fi foon wajjin godhan keessatti jajjabeessuu, akkasumas Kiristoos nu jaallateen injifannoo, eeyyee, injifannoo caalaa akka argatan isaan mirkaneessuudha.

II. Warri loluuf hin qophoofne gadhiifamuu qabu, yoo qophii dhabuun isaanii kan dhufe:

1. Haala jireenya nama tokkoo alaa irraa yoo ta'e; fakkeenyaaf, (1.) Yoo mana haaraa dhiheenya kana ijaaree yookiin bitee, garuu hin seenne, hin eebbisne (Lakk.