2ffaa Seenaa Baraa 25

GAZGAZAfaan Oromoo28 Keeyyattoota8:50 Dhaggeeffadhu

Dhaggeeffadhu 8:50 · Idilee · Diraamaawaa Biblight keessatti bani

1Amaasiyaan mootii yommuu ta'e, nama waggaa digdamii shanii ture; inni Yerusaalem keessa taa'ee waggaa digdamii sagal mo'e; maqaan haadha isaatii“Yeho'aadaan” jedhama; isheen intala nama mandara Yerusaalem turte.

2Amaasiyaan wanta Waaqayyo duratti qajeelaa ta'e in hojjete, garuu garaa guutuudhaan miti.

3Inni mootummaa harka isaa jala erga galfatee booddee, hojjetoota mootummaa warra abbaa isaa isa mooticha ajjeesan sana inni immoo in ajjeesise.

4Garuu, akkuma macaafa seera Musee keessatti Waaqayyo,“Tokkon tokkon namaa cubbuu ofii isaatiif haa ajjeefamu malee, abboonni ijoollota isaaniif, ijoollonnis abboota isaaniif hin ajjeefamin!” jedhee abboome godhe malee, ijoollota isaanii hin ajjeesifne.

5Yommus Amaasiyaan namoota Yihudaa walitti qabee akka mana mana abboota isaaniitti guutummaa gosa Yihudaaf, gosa Benyaamiiniif angafoota kumaa fi angafoota dhibbaa in fo'e; kana booddee immoo namoota waggaan isaanii digdama guutee fi digdamaa olii warra eeboo fi gaachana baatanii lola dhaquu danda'an lakkaa'ee kumaatama dhibba sadii in argate.

6Kana malees biyya Israa'el keessaa loltoota kumaatama dhibba tokko meetii kiilo graamii kuma sadii fi dhibba afuriin in qacarate.

7Yommus namni Waaqayyoo tokko dhufee Amaasiyaadhaan,“Yaa mootii! Waaqayyo, saba Israa'el warra gara bitaa wajjin, sanyii Efreem hundumaa wajjinis waan hin jirreef, loltoota Israa'el kana fudhattee hin duulin!

8Ati diddee dhaqxee ija jabaattee yoo lolte iyyuu, Waaqayyo si gargaaruufis, si kuffisuufis humna waan qabuuf, harka diinaa jalatti akka ati kuftu in godha” jedhe.

9Kana irratti Amaasiyaan deebisee,“Meetiin ani loltoota Israa'el kanatti baase hundinuu attam haa ta'u ree?” jedhee nama Waaqayyoo in gaafate; namni Waaqayyoo sun immoo deebisee,“Meetii kana irra kan caalu Waaqayyo siif kennuu in danda'a” jedheen.

10Ergasii Amaasiyaan loltoota qacaramanii biyya Efreemii dhufan sana fo'ee gara biyya isaaniitti in deebise; isaan yommus namoota Yihudaatti aaranii boba'anii baay'ee dheekkamaa gara biyya isaaniitti in deebi'an.

11Kana booddee Amaasiyaan jabaatee loltoota isaa walitti waammatee, isaan dura bu'ee gara dachaa soogiddaa dhaqee, loltoota warra Se'iir keessaa namoota kuma kudhan in ajjeese.

12Namoota kuma kudhan immoo fayyaatti booji'ee, gara bantii kattaa tokkootti geessee achi irraa gad isaan in daddarbate; akkasitti hundumti isaanii caccabanii in hurraa'an.

13Kun ta'aa utuu jiruu loltoonni warri Amaasiyaan of biraa deebise sun, Samaariyaadhaa kaasanii hamma Bet-Horoonitti mandaroota Yihudaa in rukutan; isaan namoota kuma sadii ajjeesanii boojuu danuu fudhatanii in ba'an.

14Amaasiyaan namoota Edoom rukutee yommuu deebi'e, waaqayyolii tolfamoo warra Se'iirii fudhatee dhufe ofii isaatiif in dhaabbate; aarsaas isaaniif dhi'eessee, qoomma'ee isaaniif in sagade.

15Waaqayyo yommus Amaasiyaatti baay'isee waan aareef, raajii tokko gara isaatti ergee,“Ati maaliif waaqayyolii tolfamoo saba kanaa, warra saba isaanii iyyuu harka kee jalaa baasuu hin dandeenyetti sagadda?” jedheen.

16Amaasiyaan garuu utuma inni dubbachaa jiruu dubbii afaanitti kutee,“Ati mootii akka gorsituuf yoom si shuummanne” Calluma jedhi yookiis in rukutamta!” jedhe; kana booddee raajichi yeroodhaaf calluma erga jedhee booddee,“Ati wanta kana hojjettee, gorsa koos dhaga'uu waan diddeef, Waaqayyo si balleessuudhaaf akka murtoo godhe ani beeka” jedhe.

17Kana booddee Amaasiyaan mootiin Yihudaa gorsitoota isaatiin mari'atee,“Mee kottuu wal ilaallaa!” jedhee, Yeho'aash mootii Israa'el ilma Yeho'aahaaz akaakayyuu Yehuutti ergaa in erge.

18Yeho'aash mootiin Israa'el immoo Amaasiyaa mootii Yihudaaf deebisee,“Qoraattiin Liibaanon gaattiraa Liibaanonitti ergaa ergitee,“Intala kee ilma kootti heerumsisi!” jette; bineensonni Liibaanon garuu dhufanii miilla isaaniitiin lafatti ishee in dhidhiitan.

19Ati namoota Edoom mooteetta, kanaaf amma garaa kee keessatti koortee of jajuutti isa kaate dhiisii mana kee taa'i! Maaliif ati ofii kee irratti, saba Yihudaa irrattis kufaatiin akka dhufuuf wanta hamaa ofitti barbaadda?” jedhe.

20Sababii Amaasiyaanii fi sabni isaa waaqayyolii tolfamoo isa kan warra Edoomitti sagaddaniif, Waaqayyo immoo harka Yeho'aashitti isaan kennuuf jedhee, Amaasiyaa mootichi dubbii raajichaa akka hin dhageenye godhe.

21Kana booddee Yeho'aash mootiin Israa'elii fi Amaasiyaan mootiin Yihudaa biyya Yihudaa keessatti mandara Bet-Shemeshitti wal in rukutan.

22Loltoonni Yihudaa loltoota Israa'elin mo'amanii kara-karaa gara mana mana isaaniitti in baqatan.

23Yeho'aash mootiin Israa'el garuu Bet-Shemeshitti Amaasiyaa mootii Yihudaa ilma Yo'aas Yeho'aahaaz booji'ee gara Yerusaalemitti geessee, masaraa Yerusaalem karra Efreemii kaasee hamma karra isa goleetti dhundhuma dhibba afur in caccabse.

24Kana booddee inni warqee fi meetii hundumaa akkasuma mi'a mana qulqullummaa keessa jiru isa Obed-Edoom eegu akka jirutti, mi'a mana mootummaa keessa jiruu wajjin fudhatee, namootas qabatee, mandara Samaariyaatti in deebi'e.

25Yeho'aash ilmi Yeho'aahaaz mootiin Israa'el erga du'ee booddee, Amaasiyaan ilmi Yo'aas mootii Yihudaa, waggaa kudha shan jiraate.

26Wanta Amaasiyaan mootichi bara mootummaa isaa keessa jalqabaa jalqabee hamma dhumaatti hojjete keessaa warri hafan, macaafa mootota Yihudaa fi mootota Israa'el keessatti caafameera.

27Yeroo Amaasiyaan Waaqayyo irraa gara galuu jalqabee kaasanii Yerusaalem keessatti namoonni isatti in koratan; inni garuu gara mandara Laakiishitti jalaa baqannaan, isaan immoo achumatti namoota isa duukaa buusanii isa in ajjeesisan.

28Reeffa isaa fardaan fidanii abboota isaa biratti mandara Yihudaa keessatti in awwaalan.

Ibsa

25:1-13 Amaaziyaan diina amantaa hin turre, garuu michuu qabbanaa'aa fi dhama'aa hin taane ture.

Baay'een waan gaarii hojjetu, garuu garaa guutuudhaan miti. Jarjaraan hojii qalbii jijjiirraa uuma. Haa ta’u malee, abboomamuu Amaaziyaa ajaja Waaqayyoo isaaf ulfina ture. Amantiin cimaan dandeettii Waaqayyoo isa hundumaa danda'uu, inni dirqama keenya keessatti nu gargaaruu fi miidhaa fi badii tajaajila Isaa keessatti nu irra ga'u hundumaa bakka buusuuf qabu, gaammee Isaa baay'ee salphaa, ba'aa Isaa immoo baay'ee laafaa godha. Yeroo nuti waan tokko Waaqayyoofii amantaa keenyaaf dhiisuuf waamamnu, Waaqayyo kana caalaa baay'ee nuu kennuu akka danda'u, kun nu gahaa ta'uu qaba.

Cubbamoonni mirkanaa'an, warri garuu amantii dhugaa hin qabne, yeroo hundumaa abboomamuu of-dhabsiisuutti mormu. Isaan akka Amaaziyaa ti; "Maarree, taaleentaa dhibba kanaaf maal goona?" jedhu. "Yoo Sanbataa qulqullummaan eegne maamiltoota gaarii baay'ee dhabne maal goona?" "Faayidaa kana malee maal goona?" "Yoo michummaa addunyaa dhabne immoo maal goona?" Baay'een namootaa, hojiin dhoorkame barbaachisaa dha jedhanii dhibuudhaan qalbii isaanii tasgabbeessuuf yaalu. Deebiin isaa, akka asitti argamutti, "Gooftaan kana caalaa baay'ee siif kennuu danda'a." Sababa Isaatiif waan dhiifame hundumaaf, addunyaa kana keessattiyyuu, inni bakka buusa.

Boqonnaa 25

Mootummaan Amaaziyaa, boqonnaa kana keessatti galmaa'e, kan baay'ee hamaa hin turre garuu gaarii irraa fagaataa ture. Kutaan boqonnaa kanaa hedduun isaa duraan, 2 Mot. 14 irratti gabaabaatti dubbatameera. Asitti Amaaziyaa argina, I. Abbaa isaa ajjeesanii kanneen irraa haaloo qajeelaa baase (lak. 1-4). II. Ajaja Waaqayyoo kan abboomamuun eeggate (lak. 5-10). III. Warra Edoom kan gara jabinaan mo'ate (lak. 11-13). IV. Waaqolii Edoom kan gowwummaan waaqeffateefi akeekkachiisaaf obsa hin qabne (lak. 14-16). V. Mootii Israa'el kan ariifachiisaan lolaaf gaafateefi ariifannaa isaatiif kan adabame (lak. 17-24). Akka xumuraattis, guyyoota isaa ulfina malee kan xumure (lak. 25-28).

Lakk. 1-13

Asitti kan jiru,

I. Amala Amaaziyaa isa waliigalaa: Inni fuula Waaqayyoo duratti kan qajeelaa ta’e hojjete, Waaqa dhugaa waaqeffate, tajaajila mana qulqullummaa itti fufe, akkasumas mootummaa isaa keessatti amantii deeggare; garuu garaa guutuudhaan hin hojjenne (lak. 2), jechuunis, inni nama amantii cimaa yookiin jaalala Waaqayyoo qabu hin turre, akkasumas hojii amantiitiif fedhii hin qabu turre. Diina isaa hin turre, garuu michuu qabbanaa'aa fi dhimma hin qabne ture. Amalli akkasii yeroo Laa'odiiqiyaa kana keessatti namoota baay'ee biratti ni argama: isaan waan gaarii hojjetu, garuu garaadhaan miti, garaa guutuudhaan miti.

II. Hojii qajeelummaa barbaachisaa inni warra abbaa isaa ajjeesan irratti raawwate: isaan ajjeesise (lak. 3). Osoo isaan mootii isaanii irratti du'a raajichaa irraa haaloo baafachuuf yaadanillee (akka 2 Mot. 24:25 irratti ibsame), kun garuu hammina isaanii gonkumaa hin qulqulleessu turre; sababiin isaas isaan haaloo baaftota hin turre, garuu hojii Waaqayyoo harka isaa irraa of tuulummaadhaan fudhatan: kanaaf Amaaziyaan isaan gaafachuudhaan waan isaaf ta'u hojjete, garuu ijoolleen cubbuu warra isaaniitiif akka hin ajjeefamne dhoorke (lak. 4).

III. Duula inni warra Edoom, warra yeroo muraasa dura mootummaa Yihudaa jalaa fincilan, deebisee to'achuuf yaale irratti godhe. Hubadhaa,

1. Qophii guddaa inni duula kanaaf godhe. (1.) Humna waraanaa isaa walitti qabeefi qindeessite (lak. 5), Yihudaafi Beniyaamin walumaagalatti namoota 300,000 qofa waraanaaf ta'an argate, yeroo Yehoshaafaaxitti, waggaa shantama yookiin jaatama dura, isaan dachaa afur turan. Cubbuun saba tokko ni laaffisa, ni hir'isa, abdii ni kutachiisa, lakkoofsaafi ulfina isaanii ni xiqqeessa. (2.) Mootummaa Israa'el irraa loltoota gargaartota mindeesse (lak. 6). Mootummaan isaa namootaan hir'ina qabaachuu isaa yoo arge, hir'ina kana maallaqa isaatiin guutuuf yaade, kanaafis Israa'eloota 100,000 mindeesse. Osoo kana dura raajota isaa kamiyyuu gorsa gaafatee yookiin abbootiin isaa Israa'el waliin walii galtee godhanii faayidaa akkamii akka argatan xiinxalee jiraate, kana deebisee hin diigu turre. Garuu ariifannaan hojii gaabbii uuma.

2. Ajaja Waaqayyo raajii tokkoon humna waraanaa Israa'el tajaajila isaa irraa akka gaggeessuuf erge (lak. 7, 8). Inni gargaarsa kamiyyuu akka hin waammanne barbaade: kun Waaqayyoon shakkii fakkaata. Yoo inni argamuu Waaqayyoo mirkaneeffate, waraanni isaa inni mataa isaa qabu ga'aa ture. Garuu keessumaa gargaarsa isaanii fudhachuu hin qabu: 'Waaqayyo ijoollee Efreem waliin hin jiru, sababiin isaas isaan isa waliin hin jiran, garuu dibicha waaqeffatu.' Kun sababa gaarii inni isaan hin fayyadamneef ture, sababiin isaas isaan hojii tokkoof isa gargaaruuf isaanitti amanamuu hin danda'u ture. Warra Waaqayyo waliin hin jirre, akkasumas eebbi isaa hojii isaanii irratti hin jirre irraa gaariin akkamii eegamuu danda'a? Warra samii keessatti qooda qabu jedhanii abdachuun nama boqochiisa, warra Gooftaan irraa deeme waliin walitti dhufeenya gochuun immoo balaadha. Raajichi yoo inni murtoo isaa warra Israa'eloota waaqolii waaqeffatan kana waliin fudhachuuf, kanaanis lolaaf of jabeessuuf, itti fufe, balaa isaa akka ta'u isaaf mirkaneesse; isaan waraana isaatiif ulfaatina du'aa ta'u, ni liqimsuufi ni gantu: 'Waaqayyo diina duratti akka kufattu si godha, Israa'eloonni kunis sababa kee ni balleessu; sababiin isaas Waaqayyo isaan malee si gargaaruuf humna qaba, isaan waliin yoo jiraattes si buusuuf humna qaba.'

3. Mormii Amaaziyaan ajaja kana irratti kaaseefi deebii quubsaa raajichi mormii sanaaf kenne (lak. 9). Mootiin talantii 100 warra Israa'eliif kaffaltii duraa godhee ergee ture. Innis, "Amma, yoo isaan deebise, sana nan dhabe: garuu talantii 100 sanaaf maal goona?" jedhe. Kun mormii namoonni yeroo baay'ee dirqama isaanii irratti kaasanidha: isaan kanaan dhabuuf ni sodaatu.

Ibsa guutuu dubbisi Sagalee, ibsa guutuu fi dubbisa toora alaa

Hiikkoowwan8 · 6

AMHEVG አሜስያስም መንገሥ በጀመረ ጊዜ የሀያ አምስት ዓመት ጕልማሳ ነበረ፥ በኢየሩሳሌምም ሀያ ዘጠኝ ዓመት ነገሠ፤ እናቱ ዮዓዳን የተባለች የኢየሩሳሌም ሴት ነበረች። አማርኛ ENGNIV Amaziah was twenty-five years old when he became king, and he reigned in Jerusalem twenty-nine years. His mother's name… English BCV ኣሜስያስ ኽነግስ እንተሎ ወዲ ዕስራን ሓሙሽተን ዓመት ነበረ። ኣብ ኢየሩሳሌም ኮይኑ ድማ ዕስራን ትሽዓተን ዓመት ገዝአ። እኖኡ ዮዓዳን እትበሃል በዓልቲ ኢየሩሳሌም ነበረት። ትግርኛ GAZBIB Amaasiyaan mootii yommuu ta'e, nama waggaa digdamii shanii ture; inni Yerusaalem keessa taa'ee waggaa digdamii sagal mo… Afaan Oromoo BCV GIZ ከዊኖ ወልደ ዕሥራ ወኃምስቱ ዓመት አመ ይነግሥ አማስያስ ዕሥራ ወተስዓተ ዓመተ ነግሠ በኢየሩሳሌም፤ ስማ ለእሙ ኢያኤዬዳን እምሀገረ ኢየሩሳሌም። giz BCV aksum ኣሜስያስ ኽነግስ እንተሎ ወዲ ዕስራን ሓሙሽተን ዓመት ነበረ። ኣብ ኢየሩሳሌም ኮይኑ ድማ ዕስራን ትሽዓተን ዓመት ገዝአ። እኖኡ ዮዓዳን እትበሃል በዓልቲ ኢየሩሳሌም ነበረት። ትግርኛ AMHNIV አሜስያስ በነገሠ ጊዜ ዕድሜው ሃያ አምስት ዓመት ነበር፤ በኢየሩሳሌም ተቀምጦም ሃያ ዘጠኝ ዓመት ገዛ። እናቱም ዮዓዳን የተባለች የኢየሩሳሌም ሴት ነበረች። አማርኛ SWAHSUV Amazia alikuwa na umri wa miaka ishirini na mitano alipoanza kutawala; akatawala katika Yerusalemu miaka ishirini na ke… Kiswahili