1ffaa Mootota 10

GAZBIBAfaan Oromoo29 Keeyyattoota6:57 Dhaggeeffadhu
Dhaggeeffadhu 6:57 · Idilee · Diraamaawaa Biblight keessatti bani

1Moottuun biyya Sheebaa oduu Solomoon isa Waaqayyo ittiin ulfina argatuu yommuu dhageesse, gaaffii cimaadhaan qortee isa ilaaluudhaaf gara isaa in dhufte.

2Isheen namoota baay'ee fudhattee, urgooftuu garaa garaa warqee fi dhagaa gati-jabeeyyii danuu gaalotatti feesifattee Yerusaalemin yommuu geesse, gara Solomoon mootichaa dhaqxee, wanta garaa isheetti yaadde hundumaa isaa wajjin in dubbatte.

3Yommus Solomoon gaaffii isheen gaafatte hundumaaf deebii in kenne; wanti mootichi isheedhaaf deebisuu dadhabe tokko illee hin turre.

4Mootuun biyya Sheebaa ogummaa Solomoon hundumaa yommuu argite, mana mootummaa inni ijaare,

5nyaata maaddii isaatti dhi'aatu, akka itti hojjetoonni isaa warri gurguddoonni taa'an, akka itti namoonni isaaf ergaman uffatanii dhaabatan, warra dhugaatii isaaf dhi'eessan akkasumas Solomoon gara mana qulqullummaatti ol ba'ee qalma gubamu utuu dhi'eessuu yommuu argite dinqisiifattee hafuurri ishee gargar in cite.

6Yommus isheen mootichaan,“Inni ani waa'ee hojii keetii fi waa'ee ogummaa keetii biyya kootti dhaga'e dhugaa dha.

7Garuu hamma ani ofii kootii dhufee ija kootiin isa argutti dubbii kana amanuu hin dandeenye; kunoo, walakkaadhumti isaa iyyuu anatti hin himamne; ati isan dhaga'e caalaa ogummaa fi badhaadhummaa baay'ee qabda.

8Namoonni kee attam haa gammadan! Hojjetoonni kee warri gurguddoonni warri yeroo hundaa si bira jiran, jecha kee isa ogummaadhaan guute yommuu dhaggeeffatan hammam haa gammadan!

9Waaqayyo gooftaan kee inni si jaallatee teessoo saba Israa'el irra si kaa'e haa jajamu! Waaqayyo jaalala bara baraatiin saba Israa'el waan jaallateef, ati firdii qajeelaa akka kennituuf, wanta isa duratti fudhatamaa ta'e akka hojjettuuf si moosise” jette.

10Kana booddee isheen warqee akka kuntaala afurtamaa, urgooftuu garaa garaa danuu akkasumas dhagaa gati-jabeeyyii Solomoon mootichaaf in kennite; ergasii mootichi urgooftuu hamma mootuun biyya Sheebaa isaaf kennite baay'atu argatee hin beeku.

11Markaboonni Hiiraam warri biyya Ofiirii warqee fidan, muka sandalii baay'ee fi dhagoota gati-jabeeyyii baay'ees immoo in fidan.

12Mootichi yommus mana qulqullummaa fi mana mootummaafis muka sandalii irraa tuggeewwan in tolchisiise; faarfatootaafis immoo muka sandalii irraa kiraaraa fi maseenqoo in tolchisiise; erga barasiitii mukti sandalii hammana baay'atu biyya Israa'elitti takkaa galfamee yookiis argamee hin beeku.

13Yommus Solomoon mootichi mootuu biyya Sheebaatiif kennaa isa ofii isaatii kenneef irratti dabalee, waanuma garaan ishee hawwee isa kadhatte hundumaa in kenneef; kana booddee isheen namoota ishee wajjin gara biyya isheetti in deebite.

14Solomoon mootichi waggaa waggaatti warqee akka kuntaala dhibba lamaa fi digdamii ja'aa miijanu in argata ture.

15Kana malees, naggaadonni gurguddoonnii fi naggaadonni warri kaan, mootonni biyya Arabaa hundinuu fi bulchitoonni biyyichaa gibira isaaf in baasu turan.

16Solomoon mootichi gaachana gurguddaa dhibba lama warqee qullaa'aa irraa in hojjechiise; tokkon tokkon gaachanichaa warqee akka kiilo graamii sadii fi walakkaa miijanuun in hojjetame.

17Akkasumas gaachana xixinnaa dhibba sadii warqee qullaa'aa irraa in hojjechiise; tokkon tokkon gaachanichaa warqee akka kiilo graamii lamaa miijanuun in hojjetame; mootichi gaachanoota kana hundumaa kutaa mana mootummaa isa “Caakkaa Liibaanon” jedhamu keessa in keessise.

18Kana booddee mootichi teessoo guddaa tokko ilka arbaa irraa hojjechiisee, warqee ba'eessa itti in uffisiise.

19Teessichi buusaa ja'a qaba ture; mataan irkoo isaatii gara dugda duubaatti gara galaa dha; bukkee isaa garasii fi garanaan immoo wanta harka irra kaa'atan qaba ture; bukkee wanta harka irra kaa'atan sana lamaaniitiin immoo fakkaattii leencaa lamatu dhaabamanii jiru.

20Fiixee buusaa ja'aan garasii fi garanaan fakkaattii leencota kudha lamaatu dhadhaabata ture; wanti akkasii mootummaa isa kam keessatti illee takkaa hojjetamee hin beeku.

21Qodaan dhugaatii Solomoon mootichaa hundinuu fi qodaan mana mootummaa isa “Caakkaa Liibaanon” jedhamu keessa jiran hundinuu warqee qullaa'aa irraa hojjetaman; bara Solomoon keessa meetiin gatii guddaa waan hin qabneef, homtuu ittiin hin hojjetamne.

22Solomoon mootichi markaboota ittiin nagadan qaba ture; isaan markaboota Hiiraamii wajjin nagadaaf galaana irra in deddeebi'u turan; markaboonni sunis waggaa sadiitti al tokko warqee, meetii, ilka arbaa, qamalee fi jaldeessa in fidu turan.

23Solomoon mootichi ogummaa fi badhaadhummaadhaan mootota saba lafa irraa warra kaan hundumaa in caala ture.

24Sabni lafa irraa hundinuu ogummaa Waaqayyo Solomooniif kenne dhaga'uudhaaf in hawwu turan.

25Warri isa bira dhufan hundinuu mi'a meetii fi warqee irraa hojjetame, uffata, mi'a waraanaa, urgooftuu akkasumas fardeenii fi gaangolii fidanii in kennuuf turan; kunis wagguma waggaan ittuma in fufe.

26Solomoon konkolaattotaa fi abboota fardeenii baay'ee walitti in qabate; inni konkolaattota kuma tokkoo fi dhibba afurii fi abboota fardeenii kuma kudha lama qaba ture; isaan kana keessaa gar tokko mandaroota konkolaattonni keessa kaa'aman keessa, gara kaan immoo of bira Yerusaalem mandara mootii keessa in kaa'e.

27Bara mootummaa isaa keessa Yerusaalem keessatti meetiin akkuma dhagaa akka baay'atu, gaatirraanis akka mukti harbuu biyya gaara jalaatti baay'atu akka baay'atu in godhe.

28Solomoon mootichi fardeen isaa biyya Gibxii fi biyya Qiliiqiyaa keessaa in fichisiise; naggaadonni isaa biyya Qiliiqiyaa keessaa bitanii in fidu turan.

29Konkolaataa tokko meetii akka kiilo torbaa miijanuun, farda tokko immoo meetii akka kiilo tokkoo fi walakkaa miijanuun biyya Gibxii keessaa in bitu, dabarsaniis mootii Heetotaa fi mootii Sooriyaatti in gurguru turan.

Ibsa

10:1-13

Mootiin Sabaa ogummaa Solomoon dhaga’uudhaan kan ishee fooyyessuuf gara isaa dhufe. Fayyisaan keenya, qorannoo isheen Solomooniin Waaqayyoo waa’ee isaa godhatte, akka gowwummaa warra Gooftaa keenya Yesus Kiristoosiin Waaqayyoon hin qorannee agarsiisuuf ni eeru. Eeguu fi kadhannaan, Caaffata Qulqullaa’aa guutummaatti qoruudhaan, Kiristaanota ogeeyyii fi muuxannoo qaban gorsa gaafachuudhaan, akkasumas waan baranne hojiirra oolchuudhaan rakkoowwan jalaa ni bilisoomna. Ogummaan Solomoon ulfinaa fi badhaadhina isaa hundumaa caalaa mootii Sabaarratti dhiibbaa guddaa uume. Wantoota samiirratti fi Kiristaanota jireenya isaanii eegan keessa gaarummaa hafuuraa gabaasni tokko illee sirriitti ibsuu hin dandeenye jira. As dhugaan ni caale; namoonni hundinuu kan ayyaana Waaqayyootiin Waaqayyoo wajjin haasa’uuf fidan, gammachuu fi bu’aa karaa ogummaa keessa jiruuf walakkaan illee isaanitti hin himamne jechuudhaan ni dubbatu. Qulqulloonni ulfinaan jiraatan, caalaatti, waa’ee samiirraa kutaan kumaaffaan illee isaanitti hin himamne jechuudhaan ni dubbatu, 1Qor 2:9. Isheen warra yeroo hundumaa Solomoon cinaa dhaabatan gammadoo jette. Sababa caalaatiin waa’ee hojjetoota Kiristoos, “Eebbifamoodha warri mana isaa keessa jiraatan; isaan yeroo hundumaa isa galateeffachaa jiru” jennee dubbachuu dandeenya. Isheen Solomooniif kennaa kabajamaa kennite. Wanti nuti Kiristoosiif kenninu inni isa hin barbaadu, garuu galata keenya ibsuuf akka akkas goonu nu barbaada. Amantichi Yesusii wajjin ture gara bakka isaa deebi’a, dirqamoota isaa fedhii guutuudhaan fi sababoota caaloon raawwata; guyyaa qaama isaa gadhiisee Gooftaa wajjin ta’u eegaa.

Boqonnaa 10

Solomoon ammas guddaa fakkaata, wanti boqonnaa kana keessa jiru hundi ulfina isaa dabala. Dhugumatti, waa'ee arjummaa isaa, hospitaalota inni ijaare yookiin mana hiyyeessaa hin dubbisnu; mootummaa isaa akkasitti dureessa godheera, waan isaan hin barbaachifneef; ta'us, gaaffiin hin jiru, hiyyeeyyiin hedduun baay'ina nyaata isaa irraa gargaaramaniiru. Mana sagadaa tokko ijaaree ture, kan homaa wajjin wal hin qixxaanne; mana barumsaa yookiin kolleejjii ijaaruun isa hin barbaachifne, masaraan isaa akademiidha, mana mootummaa isaas bakka namoonni ogeeyyii fi baratoonni itti wal ga'an, akkasumas giddugala qabeenya addunyaa sanaa hundaati.

I. Ogummaan baay'een achi ture, kunis gaaffii mootittii Sheebaa isaaf dhiyeessite irraa, akkasumas gammachuu guddaa isheen achitti argatte irraa mul'ata (lak. 1-13), akkasumas warra kaanis (lak. 24).

II. Qabeenyi baay'een achi ture, kunis warqee waggaatti (lak. 14, 15) fi waggaa sadiitti (lak. 22) kan biroo wajjin galfame irraa mul'ata. Warqeen kenname (lak. 25), warqeen gaachanaafi gaachana xixiqqoo keessatti (lak. 16, 17), akkasumas meeshaalee keessatti (lak. 21) hojjetame. Teessoon bareedaan hojjetame (lak. 18-20). Gaariiwwan isaa fi fardaan deeman isaa (lak. 26). Daldala isaa Gibxii wajjin (lak. 28, 29). Akkasumas baay'ina meetii fi muka arziin saba isaa gidduutti ture (lak. 27). Kana hunda walitti qabnee yoo ilaalle, akka asitti jedhame (lak. 23), "Mootiin Solomoon mootota lafaa hunda caalaa qabeenyaafi ogummaadhaan caale" jedhamee fudhatamuu qaba. Ta'us, inni Mootii moototaatiif maali ture? Kiristoos bakka jiru, sagalee isaa fi Hafuura isaa wajjin, "Kunoo, Solomoonii caalaa guddaan as jira."

Lakk. 1-13

Asitti waa'ee daawwannaa mootittii Sheebaa Solomoonitti gootee argina, shakkii malee yeroo inni cimaa amantaa isaa fi badhaadhina isaa irra turetti. Fayyisaan keenya ishee mootittii kibbaa jedhee waama, sababiin isaas Sheebaan Kaanaan irraa gara kibbaatti turte. Yaada waloo akka jedhutti, isheen Afrikaa keessa turte; Kiristaanonni Itoophiyaa keessa jiran, hanga har'aatti, isheen biyya isaanii irraa dhufuu ishee fi Qandaaqeen bakka bu'aa ishee ta'uu ishee amanu, kan Hojii Ergamootaa 8:27 irratti dubbatamte. Garuu, isheen kutaa kibbaa Arabaa badhaadhaa irraa dhufuu ishee tu caalaatti fakkaata. Isheen mootittii bulchituu, mootii biyya ishee turte fakkaata. Mootummoonni hedduun eebba isaanii guddaa dhabuu danda'u turan, yoo seera Salique jedhamu sirna isaanii keessatti fudhatamee ture. Ilaalaa:

I. Mootittii Sheebaa ergama akkamiitiin dhufe—daldala yookiin gurgurtaa irratti mari'achuuf, daangaa mootummaa isaanii sirreessuuf, humna walii isaaniitiif michummaa isaa barbaaduuf yookiin diina waloo tokko irratti gargaarsa isaa argachuuf miti, kanneen sababoota waloo walga'ii moototaa fi wal arguu isaaniiti, garuu isheen dhufe,

1. Fedhii ishee guuttachuuf; sababiin isaas waa'ee beekumsa isaa, keessumaa ogummaa isaa dhageessee turte, akkasumas inni nama guddaa akka jedhame sana ta'uu isaa mirkaneeffachuuf dhufe, lak. 1. Dooniin Solomoon qarqara biyya ishee dhihoo deeme, akkasumas bishaan qulqulluu argachuuf achitti dhaabachuu danda'a; tarii akkasitti waa'ee beekumsa Solomoon, inni ijoollee bahaa hunda ogummaadhaan caaluu isaa dhageessee, wanti biraa homaa ishee hin quufne, garuu isheen ofii ishee deemtee dhugaa oduu sanaa beekuu barbaadde.

2. Isa irraa barsiifamuuf. Isheen ogummaa isaa dhaggeeffachuuf, akkasumas kanaan ogummaa ishee fooyyessuuf dhufe (Maatewos 12:42), akkasumas sirna bulchiinsa isaa fayyadamuun mootummaa ishee caalaatti bulchuu dandeessuuf. Warri Waaqayyo hojii mootummaa yookiin tajaajilaaf waame, karaa danda'amu hundaan, beekumsa isaan hojii sanaaf caalaatti dandeessisuu fi amanamummaa isaanii gaariitti raawwachuuf isaan dandeessisu keessatti of fooyyessuu qabu. Garuu, inni kaayyoo ishee guddaa ture, waa'ee Waaqayyoo barsiifamuu ture fakkaata. Isheen amantaatti dhihoo turte, akkasumas waa'ee beekumsa Solomoon qofa osoo hin taane, waa'ee maqaa Waaqayyoo (lak. 1), maqaa guddaa Waaqayyo Solomoon waaqeffatuu fi isa irraa ogummaa isaa argate dhageessee turte, akkasumas Waaqayyo kana wajjin caalaatti wal baruu barbaadde.

Ibsa guutuu dubbisi Sagalee, ibsa guutuu fi dubbisa toora alaa

Hiikkoowwan8 · 6