ኦሪት ዘሌዊያን 17

ቍጥር 17:1-9 እስራኤላውያን በምድረ በዳ ሳሉ የሚገድሉት ማንኛውም እንስሳ በመገናኛው ድንኳን ደጃፍ ፊት መቅረብ ነበረበት፤ ሕጉ በሚፈቅደው መሰረትም ሥጋው እንደ ሰላም መስዋዕትነት እንዲበላ ለመስዋዕት አቅራቢው ይመለስለት ነበር። ወደ ከነዓን በገቡ ጊዜ ይህ ሥርዓት ስለ መስዋዕቶች ብቻ ቀጥሎ ነበር። አሁን የምናቀርባቸው መንፈሳዊ መስዋዕቶች በአንድ ቦታ ብቻ የተገደቡ አይደሉም። አሁን ስጦታውን የሚቀድስ ቤተ መቅደስ ወይም መሠዊያ የለንም፤ የወንጌል አንድነትም በአንድ ቦታ ላይ ብቻ ሳይሆን፣ በአንድ ልብና በመንፈስ አንድነት ላይ የተመሠረተ ነው። ክርስቶስ መሠዊያችንና እውነተኛው ድንኳን ነው፤ በእርሱም እግዚአብሔር በሰዎች መካከል ያድራል። መስዋዕቶቻችን ለእግዚአብሔር ተቀባይነት ያላቸው በእርሱ በኩል ነው፤ ብቻም በእርሱ ነው። ሌሎችን አማላጆች፣ ወይም ሌሎች መሠዊያዎችን፣ ወይም ሌሎች የኃጢአት ማስተስሪያ መስዋዕቶችን መመስረት፣ ሙሉ በሙሉ ሌሎች አማልክትን እንደ መመስረት ነው። እግዚአብሔር የቤተሰባችንን መስዋዕቶች በጸጋው ቢቀበልም፣ ስለዚህ በመገናኛው ድንኳን መገኘት ችላ ልንል አይገባንም።

ምዕራፍ 17

ሊቀ ካህኑ በድንኳኑ ውስጥ በበሬዎችና በፍየሎች ደም ለመላው እስራኤል ስለሚደረገው ማስተስረያ ሕግ ከተሰጠ በኋላ፣ በዚህ ምዕራፍ የዚያን ማስተስረያ ክብር ለመጠበቅ አስፈላጊ የሆኑ ሁለት እገዳዎች ቀርበዋል። I. ከካህናት በቀር ማንም መስዋዕት እንዳያቀርብ፣ ከድንኳኑ ደጃፍ በቀር በሌላ ስፍራ እንዳይሆን፣ ይህ ደግሞ በሞት ቅጣት የሚቀጣ (ቁ. 1-9)። II. ደም እንዳይበላ፣ ይህ ደግሞ በተመሳሳይ ቅጣት የሚቀጣ (ቁ. 10፣ ወዘተ.)።

ቁጥር 1-9

ይህ ሥርዓት የእስራኤልን ሕዝብ ሁሉ መስዋዕቶቻቸውን ሁሉ ወደ እግዚአብሔር መሠዊያ እንዲያመጡና በዚያ እንዲያቀርቡ አስገድዷል። በዚህ ጉዳይ ላይ ልናጤነው የሚገባን ነገር ቢኖር፣

I. ቀደም ሲል የነበረው ሁኔታ።

1. ለሁሉም ሰዎች መሠዊያዎችን እንዲሠሩና በፈለጉበት ስፍራ ለእግዚአብሔር መስዋዕት እንዲያቀርቡ ተፈቅዶ ነበር። አብርሃም ድንኳን በነበረው ስፍራ ሁሉ መሠዊያ ሠራ፣ እያንዳንዱ የቤተሰብ ራስም ለቤተሰቡ ካህን ነበር፣ እንደ ኢዮብ 1:5።

2. ይህ ነፃነት የጣዖት አምልኮ ምክንያት ሆኖ ነበር። እያንዳንዱ ሰው የራሱ ካህን በሆነ ጊዜና የራሱ መሠዊያ በነበረው ጊዜ፣ ቀስ በቀስ በአሳባቸው ከንቱ በሆኑ ጊዜ፣ የራሳቸውን አማልክት ፈጠሩ፣ መስዋዕታቸውንም ለአጋንንት አቀረቡ፣ ቁ. 7። ቃሉ ሻካራ ወይም ፀጉራም ፍየሎችን ያመለክታል፣ ምክንያቱም ክፉ መናፍስት መስዋዕታቸውን ለመጋበዝ እና መቀበላቸውን ለማሳየት ብዙ ጊዜ በዚያ መልክ ይገለጡላቸው ነበር። ዲያብሎስ ከእግዚአብሔር ከከዳና በእርሱ ላይ ካመፀበት ጊዜ ጀምሮ፣ ከእርሱ ጋር ተቀናቃኝ ሆኖ ቆሟል፣ መለኮታዊ ክብር እንዲሰጠውም ተመኝቷል፤ የተባረከውን አዳኛችንን ወድቆ እንዲሰግድለት ለመጠየቅ ድፍረት ነበረው። እስራኤላውያን ራሳቸው በግብፅ ለአጋንንት መስዋዕት ማቅረብን ተምረው ነበር። አንዳንዶቹም፣ የእስራኤል አምላክ በክብር ከእነርሱ ጋር ሆኖ ከተገለጠላቸው በኋላም ይፈጽሙት ነበር። ከእነዚህ አጋንንት በኋላ ዝሙት እንደፈጸሙ ተነግሯል፤ ምክንያቱም ከእግዚአብሔር ጋር የገቡትን ቃል ኪዳን እንደ ጋብቻ ቃል ኪዳን ክህደት ነበር፤ ለጣዖት አምልኮአቸውም በጣም የተጠመዱ ነበሩ፣ ከእነርሱም ለመመለስ አስቸጋሪ ነበር፣ ራሳቸውን ለዝሙት አሳልፈው እንደሰጡ፣ ሁሉንም ርኩሰት በስግብግብነት ለመሥራት፤ ስለዚህም እግዚአብሔር ራሱን ቀናተኛ አምላክ ብሎ የሚጠራው ከዚህ ጋር በተያያዘ ነው።

II. ይህ ሕግ እንዴት እንዳስተካከለው።

1. አንዳንዶች እስራኤል በምድረ በዳ በነበሩበት ጊዜ፣ በዚህ ሕግ ለተራ ምግብም ቢሆን በሬ፣ በግ፣ ጥጃ፣ ጠቦት ወይም ፍየል እንዳያርዱ ተከለከሉ ብለው ያስባሉ፤ ከድንኳኑ ደጃፍ በቀር፣ ደምና ስብ በመሠዊያው ላይ ለእግዚአብሔር የሚቀርብበት፣ ሥጋውም እንደ ሕጉ የኅብረት መስዋዕት ሆኖ እንዲበላ ለሚያቀርበው ሰው ይመለስ ነበር። ሕጉም (ቁ. 3, 4) ይህን አመለካከት በሚደግፍ መልኩ ተቀምጧል፣ ምክንያቱም በሬን፣ በግን ወይም ፍየልን ስለማረድ በአጠቃላይ ይናገራል። ምሁሩ ዶ/ር ከድዎርዝ ይህን ትርጉም ይሰጡበታል፣ እናም ድንኳናቸው በሰፈራቸው መካከል በጣም ቅርብ በነበረበት ጊዜ መጀመሪያ ለእግዚአብሔር ከቀረበው በቀር ምንም ሥጋ አይበሉም ነበር ብለው ያስባሉ፤ ነገር ግን ወደ ከነዓን ሲገቡ ይህ ሥርዓት ተቀየረ (ዘዳ. 12:21)፣ የመንጋቸውንና የከብቶቻቸውን እንስሳት በቤታቸው እንዲያርዱ ተፈቀደላቸው፣ እንደ ሚዳቋና አጋዘንም፤ በዓመት ሦስት ጊዜ ብቻ በእርሱ ድንኳን እግዚአብሔርን ማየትና በዚያ በእርሱ ፊት መብላትና መጠጣት ነበረባቸው። በምድረ በዳ ብዙ ሥጋ አይበሉም ነበር፣ ከኅብረት መስዋዕታቸው በቀር፣ ወደ ከነዓን እስኪገቡ ድረስ የነበራቸውን ከብቶች ለመራቢያነት ይጠብቁ ነበር፤ ስለዚህ መና ሰልችቷቸው ሥጋን አጉረመረሙ፤ ሙሴም በዚያ አጋጣሚ የመንጋውንና የከብቶቹን እንስሳት በጣም እንደሚቆጥቡ አድርጎ ይናገራል፣ ዘኍ. 11:4, 22። ነገር ግን ለዘላለም የሚሆን ሥርዓት እንደሆነ (ቁ. 7) በግልጽ ሲነገር ይህን ጊዜያዊ ሕግ አድርጎ መተርጎም ከባድ ነው፤ ስለዚህም፣

2. ከእግዚአብሔር መሠዊያ በቀር በሌላ ስፍራ መስዋዕት የሚሆኑ እንስሳትን ማረድን ብቻ የሚከለክል ይመስላል። በሜዳ ላይ (ቁ. 5) ቀደም ሲል እንዳደረጉት መስዋዕት ማቅረብ የለባቸውም ነበር፣ እውነተኛውን አምላክም ቢሆን፣ ነገር ግን ወደ ካህኑ መምጣት አለበት፣ በእግዚአብሔር መሠዊያ ላይ እንዲቀርብ፤ ካህናቱንም መሠዊያውንም የመቀደስ በቅርቡ ያዩት ሥነ ሥርዓት እግዚአብሔር በግልጽ የሾማቸውንና የባለቤትነት መብት የሰጣቸውን እነዚህን ሁለቱን እንዲከተሉ ጥሩ ምክንያት ይሆናል። ይህ ሕግ እስራኤላውያንን ብቻ ሳይሆን በእነርሱ መካከል የሰፈሩትን የተገረዙትን መጻተኞች ወይም እንግዶችንም ያስገድዳል፣ እነርሱም የቀድሞ የአምልኮ መንገዶቻቸውን የመያዝ አደጋ ላይ የነበሩትን። ማንም ይህን ሕግ ቢተላለፍና ከድንኳኑ በቀር በሌላ ስፍራ መስዋዕት ቢያቀርብ፣ (1.) ጥፋቱ ታላቅ ነበር፦ “ደም በዚያ ሰው ላይ ይቆጠርበታል፤ ደም አፍስሷልና” ቁ. 4። እንስሳ ብቻ ቢሆንም ያረደው፣ ነገር ግን እግዚአብሔር ካዘዘው ውጪ በማረዱ እንደ ገዳይ ይቆጠር ነበር። የታችኛውን ፍጥረታት የማረድ ነፃነት ያለን በመለኮታዊ ፈቃድ ነው፣ ጥቅሙን የምናገኘውም በጭካኔ ወይም በአጉል እምነት ካልተደረገ በስተቀር አይደለም፣ ዘፍ. 9:3, 4። የታችኛውን ፍጥረታት ከሐሰተኛ አማልክት ወይም ለሐሰተኛ አማልክት መስዋዕት ሲደረጉ ከዚህ የበለጠ በደል ተፈጽሞባቸው አያውቅም፣ ሐዋርያው ምናልባት ፍጥረት ለከንቱነትና ለጥፋት ባርነት እንደተገዛ ሲናገር (ሮሜ 8:20, 21) እና ምዕ. 1:23, 25ን ሲያነጻጽር የሚያመለክተው ይህንኑ ነው። ጣዖታዊ መስዋዕቶች እንደ ዝሙት ብቻ ሳይሆን እንደ ግድያም ይቆጠሩ ነበር፦ “የሚያቀርባቸው ሰው ሰውን እንደገደለ ይቆጠር ነበር” ኢሳ. 66:3። (2.) ቅጣቱ ከባድ ይሆናል፦ “ያ ሰው ከሕዝቡ መካከል ይወገዳል”።