ኦሪት ዘዳግም 30

ምዕራፍ 30:1-10 በዚህ ምዕራፍ ውስጥ እግዚአብሔር በኋለኛው ዘመን ለእስራኤል ያዘጋጀው ምሕረት ግልጽ መግለጫ አለው። ይህ ክፍል ባለፉት ሁለት ምዕራፎች የተነገሩትን ትንቢታዊ ማስጠንቀቂያዎች የሚያመለክት ሲሆን፣ እነዚህም በሮማውያን የኢየሩሳሌም መውደም እና እስራኤል እስከ ዛሬ ድረስ በመበተናቸው በአብዛኛው ተፈጽመዋል። ሆኖም ግን፣ በእነዚህ ጥቅሶች ውስጥ የያዘው ትንቢታዊ ተስፋ ገና ሊፈጸም እንደሚቀረው ምንም ጥርጥር የለውም። የአይሁድ ሕዝብ በሆነ የወደፊት ጊዜ፣ ምናልባትም ብዙም ሩቅ ባልሆነ ጊዜ፣ ወደ ክርስቶስ እምነት ይመለሳሉ፤ ብዙዎችም እንደሚያስቡት፣ እንደገና በከነዓን ምድር ይሰፍራሉ።

እዚህ የተጠቀሰው ቋንቋ በአብዛኛው ፍጹም ተስፋዎችን የያዘ ነው፤ የቅድመ ሁኔታ ግዴታ ብቻ ሳይሆን፣ በእርግጥም የሚፈጸም ክስተትን የሚገልጽ ነው። ጌታ ራሱ የልባቸውን ሸለፈት እንደሚገዝር እዚህ ቃል ገብቷል፤ እንደገና መወለድ የሆነው ጸጋ የተበላሸውን ተፈጥሮ ሙሉ በሙሉ ባስወገደ ጊዜና መለኮታዊ ፍቅር የኃጢአትን ፍቅር በተካ ጊዜ፣ እነርሱ በእርግጥም ያስባሉ፣ ንስሐ ይገባሉ፣ ወደ እግዚአብሔር ይመለሳሉ፣ እርሱንም ይታዘዛሉ፤ እርሱም መልካም በማድረግላቸው ደስ ይለዋል። በእነርሱ ላይ የሚከናወነው ለውጥ ውጫዊ ብቻ ወይም በቀላል አስተሳሰቦች ብቻ የተወሰነ አይሆንም፤ ወደ ነፍሳቸው ይደርሳል። ይህ ለውጥ በእነርሱ ውስጥ የሁሉንም ኃጢአት ፍጹም ጥላቻ፣ እና በክርስቶስ ኢየሱስ የታረቃቸው አምላካቸው ለሆነው ለእግዚአብሔር የከበረ ፍቅር ያስገኛል፤ እርሱን በፍጹም ልባቸውና በፍጹም ነፍሳቸው ይወዱታል።

በአሁኑ ጊዜ ከዚህ የአእምሮ ሁኔታ በጣም የራቁ ናቸው፤ ነገር ግን የጌታ ኢየሱስ ገዳዮችም በጰንጠቆስጤ ቀን እንደዚሁ ነበሩ፤ እነርሱ ግን በአንድ ሰዓት ውስጥ ወደ እግዚአብሔር ተመለሱ። በእግዚአብሔር ኃይል ቀን እንዲሁ ይሆናል፤ አንድ ሕዝብ በአንድ ቀን ይወለዳል፤ ጌታ በጊዜው ያፈጥነዋል። እንደ ቅድመ ሁኔታዊ ተስፋ ይህ ክፍል ለእስራኤል ብቻ ሳይሆን ለሁሉም ሰዎችና ለሁሉም ሕዝቦች ነው፤ ታላላቅ ኃጢአተኞችም ቢሆኑ ንስሐ ከገቡና ከተመለሱ፣ ኃጢአታቸው እንደሚሰረይላቸውና ወደ እግዚአብሔር ሞገስ እንደሚመለሱ ያረጋግጥልናል።

ምዕራፍ 30 አንድ ሰው ቀደም ባለው ምዕራፍ መጨረሻ ላይ ያሉት ማስፈራሪያዎች የእስራኤልን ሕዝብ ሙሉ በሙሉ አጥፍተው ጉዳያቸውን ለዘላለም ተስፋ አስቆራጭ አድርገውታል ብሎ አስቦ ሊሆን ይችላል። ነገር ግን በዚህ ምዕራፍ ውስጥ እግዚአብሔር ለኋለኞቹ ዘመናት ለእነርሱ ያዘጋጀውን ምሕረት ግልጽ ፍንጭ እናገኛለን፤ ስለዚህም ምሕረት በመጨረሻ በፍርድ ላይ ደስ ይለዋል፣ የመጨረሻውንም ቃል ይናገራል። እዚህ ላይ የሚከተሉትን እናገኛለን።

I. ንስሐ ከገቡና ወደ እግዚአብሔር ከተመለሱ በኋላ የተሰጡአቸው እጅግ ታላቅና የከበሩ ተስፋዎች (ቁ. 1-10)።

II. አሁን የተሰጣቸውን ትእዛዝ ግልጽነትና ቀላልነት በማሳየት በእነርሱ ፊት የቀረበው የሃይማኖት ጽድቅ (ቁ. 11-14)።

III. የጉዳዩን አጠቃላይ ምርጫ ለእነርሱ መተው (ቁ. 15፣ ወዘተ)።

ቁጥር 1-10 እነዚህ ቁጥሮች እንደ ቅድመ ሁኔታዊ ተስፋ ወይም እንደ ፍጹም ትንቢት ሊታዩ ይችላሉ።

I. በዋነኛነት እንደ ቅድመ ሁኔታዊ ተስፋ ሊታዩ ይገባል፤ ስለዚህም ለእስራኤል ብቻ ሳይሆን ለሁሉም ሰዎችና ሕዝቦች ሁሉ የሚመለከቱ ናቸው። የእነርሱም ዓላማ ታላላቅ ኃጢአተኞች እንኳ ንስሐ ከገቡና ከተመለሱ ኃጢአታቸው እንደሚሰረይላቸውና ወደ እግዚአብሔር ሞገስ እንደሚመለሱ ለማረጋገጥ ነው። ይህ የጸጋ ቃል ኪዳን ዋና ዓላማ ነው፤ በስህተት ጊዜ ለንስሐ ቦታ ይሰጣል፣ ንስሐ ከገቡም ይቅርታን ቃል ይገባል፤ ይህም የንጽሕና ቃል ኪዳን ያልሰጠው ነበር። አሁን እዚህ ላይ የሚከተሉትን ልብ ይበሉ።

1. የእነዚህ ተስፋዎች ቅድመ ሁኔታ የሆነው ንስሐ እንዴት እንደተገለጸ።

(1.) በቁም ነገር ማሰብ ይጀምራል፣ ቁ. 1። "የረሳኸውን ወይም ያልተመለከትከውን ነገር ታስታውሳለህ።" ማስታወሻ፡ ማሰብ ወደ መለወጥ የመጀመሪያው እርምጃ ነው። ኢሳ. 46:8፣ "እናንተ ዓመፀኞች ሆይ፣ አስቡ።" አባካኙ ልጅ መጀመሪያ ወደ ራሱ ተመለሰ፣ ከዚያም ወደ አባቱ። ሊያስታውሱት የሚገባው በረከትና መርገም ነው። ኃጢአተኞች በኃጢአት ያጡትን ደስታና በራሳቸው ላይ ያመጡትን መከራ፣ እንዲሁም በንስሐ ያንን መከራ ማምለጥና ያንን ደስታ መልሰው ማግኘት እንደሚችሉ በቁም ነገር ቢያስቡ፣ ወደ እግዚአብሔር አምላካቸው ለመመለስ አይዘገዩም ነበር። አባካኙ ልጅ የራሱን ድህነትና በአባቱ ቤት ያለውን የዳቦ ብዛት ሲያስብ በረከቱንና መርገሙን አስታወሰ፣ ሉቃስ 15:17።

(2.) በቅን ልብ መመለስን ያካትታል። የማሰብ ውጤት በእርግጥም የእግዚአብሔርን ፈቃድ የሚያስብ ሐዘንና እፍረት ይሆናል፣ ሕዝቅኤል 6:9፤ 7:16። ነገር ግን የንስሐ ሕይወትና ነፍስ የሆነው፣ ያለዚያም እጅግ ስሜታዊ የሆኑ አገላለጾች ቀልድ ብቻ የሆኑት፣ ወደ እግዚአብሔር አምላካችን መመለስ ነው፣ ቁ. 2። "በሙሉ ልብህና በሙሉ ነፍስህ ከተመለስክ" (ቁ. 10)። እንደ ጌታችንና ገዥያችን፣ እንደ አባታችንና በጎ አድራጊያችን በእርሱ ላይ ያለንን ጥገኝነት፣ እንደ ከፍተኛ ግባችን ለእርሱ ያለንን መሰጠት፣ እና እንደ ቃል ኪዳን አምላካችን ከእርሱ ጋር ያለንን ኅብረት ወደ እግዚአብሔር ታማኝነታችን መመለስ አለብን። ከእርሱ ጋር በሚቃረን ወይም ከእርሱ ጋር በሚወዳደር ነገር ሁሉ ከእግዚአብሔር መመለስ አለብን። ወደ እግዚአብሔር በዚህ መመለስ ውስጥ ቅን መሆን አለብን—በልብና በነፍስ፣ እና ሁሉን አቀፍ መሆን አለብን—በሙሉ ልብና በሙሉ ነፍስ።

(3.) በእግዚአብሔር ቅዱስ ፈቃድ ላይ በቋሚ ታዛዥነት የተረጋገጠ ነው። "ድምፁን ከሰማህ" (ቁ. 2)፣ አንተና ልጆችህ፤ ምክንያቱም እኛ ራሳችን ግዴታችንን መወጣት ብቻ በቂ አይደለም፣ ነገር ግን ልጆቻችንን ማሠልጠንና እንዲያደርጉት ማበረታታት አለብን። ወይም ይህ በረከቱ በልጆቻቸው ላይ እንዲወርድ እንደ ቅድመ ሁኔታ ይመጣል፣ ልጆቻቸው ግዴታቸውን አጥብቀው ከያዙ።

[1.] ይህ ታዛዥነት ወደ እግዚአብሔር መመልከት አለበት፡ "ድምፁን ትታዘዛለህ" (ቁ. 8)፣ እናም "ትሰማዋለህ"፣ ቁ. 10።

[2.] ቅን፣ ደስተኛ እና ሙሉ መሆን አለበት፡ "በሙሉ ልብህና በሙሉ ነፍስህ"፣ ቁ. 2።

[3.] ከፍቅር መርህ የመነጨ መሆን አለበት፣ እናም ያ ፍቅር "በሙሉ ልብህና በሙሉ ነፍስህ" መሆን አለበት፣ ቁ. 6። እግዚአብሔር የሚመለከተውና የሚፈልገው ልብና ነፍስን ነው፤ እነዚህን ወይም ምንም አይፈልግም፣ እናም እነዚህን ሙሉ በሙሉ ወይም በጭራሽ አይፈልግም።

[4.] ሁሉን አቀፍ መሆን አለበት፡ "እኔ እንደማዝዝህ ሁሉ"፣ ቁ. 2፣ እና እንደገና ቁ. 8፣ "ትእዛዛቱን ሁሉ ለመፈጸም"፤ ምክንያቱም አንድን ትእዛዝ በመጣስ ራሱን የሚፈቅድ ሁሉ ሁሉንም በመናቅ ጥፋት ውስጥ ይገባል፣ ያዕቆብ 2:10። ቅን ልብ የእግዚአብሔርን ትእዛዛት ሁሉ ያከብራል፣ መዝ. 119:6።

2. በዚህ ንስሐ ላይ ቃል የተገባው ሞገስ ምንድን ነው?

ምንም እንኳን በመከራቸውና በጭንቀታቸው ወደ እግዚአብሔር ቢመጡም፣ በተበተኑባቸው አገሮች (ቁ. 1)፣ እግዚአብሔር ግን በጸጋ ይቀበላቸዋል፤ ምክንያቱም መከራዎች ወደ ንስሐ ሊያመጡን የተላኩት በዚህ ዓላማ ነው። ምንም እንኳን እስከ ሰማይ ዳርቻ ድረስ ቢበተኑም፣ ከዚያም ንስሐ የገቡ ጸሎቶቻቸው የእግዚአብሔርን ጸጋ የተሞላ ጆሮ ይደርሳሉ፣ እናም እዚያም ሞገሱ ያገኛቸዋል፣ ቁ. 4። Undique ad caelos tantundem est viae—ከየትኛውም ቦታ ወደ ሰማይ ያለው መንገድ አንድ ነው። ይህንን ተስፋ ነህምያ ለተበተነው እስራኤል በጸሎቱ ይለምናል፣ ነህምያ 1:9። እዚህ ላይ ቃል የተገባው፣

(1.) እግዚአብሔር በእነርሱ ላይ ምሕረት እንደሚያደርግ፣ እንደ ምሕረቱ ተገቢ ዕቃዎች፣ ቁ. 3። በኃጢአት ላይ ለሚቀጥሉ ኃጢአተኞች እግዚአብሔር ቁጣ አለው (ምዕ. 29:20)፣ ነገር ግን ንስሐ ለሚገቡና ለሚያዝኑ ምሕረት አለው፣ ኤርምያስ 31:18, 20። እውነተኛ ንስሐ የገቡ ሰዎች ከማይጠፉትና ከሚትረፈረፉት የአምላካችን ምሕረትና ርኅራኄ ታላቅ ማበረታቻ ሊያገኙ ይችላሉ።

(2.) ምርኮአቸውን እንደሚመልስላቸውና ከተበተኑባቸው አገሮች እንደሚሰበስባቸው (ቁ. 3)፣ ምንም ያህል ሩቅ ቢሆኑም፣ ቁ. 4። ከአራሚ ተርጓሚዎች አንዱ ይህንን ለሜሲያስ በመተግበር እንዲህ ሲል ያብራራዋል፡- "የእግዚአብሔር ቃል በታላቁ ካህን በኤልያስ እጅ ይሰበስባችኋል፣ በንጉሡ መሲሕ እጅ ያመጣችኋል፤ ምክንያቱም ይህ ከእርሱ ጋር የእግዚአብሔር ቃል ኪዳን ነበር፣ የተጠበቁትን የእስራኤልን ሰዎች ይመልሳል፣ ኢሳያስ 49:6።" "የሞቱም ዓላማ የተበተኑትን የእግዚአብሔር ልጆች ወደ አንድ ለመሰብሰብ ነበር፣ ዮሐንስ 11:51, 52።" "የሕዝቦች መሰብሰብ ወደ እርሱ ይሆናል።"

(3.) ወደ ምድራቸው መልሶ እንደሚያመጣቸው፣ ቁ. 5። ማስታወሻ፡ ንስሐ የገቡ ኃጢአተኞች ከመከራቸው መዳን ብቻ ሳይሆን በእግዚአብሔር ሞገስ ወደ እውነተኛ ደስታ ይመለሳሉ። ሊወርሱት የመጡበት ምድር፣ ተመሳሳይ ባይሆንም፣ በአንዳንድ መልኩ ከመጀመሪያው አባታችን አዳም ከያዘውና ከወጣበት ምድር የተሻለ ነው።

(4.) መልካም እንደሚያደርግላቸው (ቁ. 5) እና ለመልካም በእነርሱ ላይ ደስ እንደሚለው፣ ቁ. 9። ምክንያቱም በኃጢአተኞች ንስሐና መመለስ በሰማይ ደስታ አለና፤ የአባካኙ ልጅ አባት ለመልካም በእርሱ ላይ ደስ አለው።

(5.) እንደሚያበዛቸው (ቁ. 5)፣ እናም ቁጥራቸው ሲበዛ፣ እያንዳንዱ አፍ ምግብ እንዲኖረው፡ በእጃቸው ሥራ ሁሉ እንዲበዙ ያደርጋቸዋል፣ ቁ. 9። ብሔራዊ ንስሐና ማሻሻያ ብሔራዊ ብልጽግናን፣ ሰላምንና ደህንነትን ያመጣል። ቃል የተገባው፣ "እግዚአብሔር በከብቶችህና በምድርህ ፍሬ መልካም እንድትሆን ያበዛሃል።" ብዙዎች ለጉዳት ብልጽግና አላቸው፤ የሰነፎች ብልጽግና ያጠፋቸዋል። ከእርሱ ጋር ለእርሱ ክብር እንድንጠቀምበት ጸጋ ሲሰጠን ያን ጊዜ ለመልካም ይሆናል።

(6.) በእነርሱ ላይ የነበሩትን መርገሞች በጠላቶቻቸው ላይ እንደሚያስተላልፍ፣ ቁ. 7። እግዚአብሔር እነርሱን ለመሰብሰብና እንደገና ለማቋቋም ሲሰበስባቸው ብዙ ተቃውሞ ያጋጥማቸዋል፤ ነገር ግን በእነርሱ ላይ ሸክም የነበሩት ተመሳሳይ መርገሞች በጠላቶቻቸው ላይ በመዞር ለእነርሱ መከላከያ ይሆናሉ። የመጠጥ ጽዋ ከእጃቸው ተወስዶ ያሠቃዩአቸው በእጃቸው ይሰጣል፣ ኢሳያስ 51:22, 23።

(7.) ልባቸውን ለመለወጥና እዚያ እንዲገዛ ጸጋውን እንደሚሰጣቸው (ቁ. 6)፡ "እግዚአብሔር አምላክህ እግዚአብሔርን እንድትወድ ልብህን ይገርዛል።